Qytetet historike Bukhara dhe Khiva në Uzbekistan, që i çojnë vizitorët në një udhëtim nëpër kohë, i magjepsin vizitorët me medresetë e tyre (shkollat ​​islame) që ofruan arsim gjithëpërfshirës në të kaluarën dhe me dijetarët që sollën një Rilindje në Azinë Qendrore, raporton Anadolu.

Uzbekistani, i cili ra nën kontrollin e Rusisë Cariste në shekullin e 19-të, fitoi pavarësinë e tij në vitin 1991 me shpërbërjen e Bashkimit Sovjetik (BRSS).

Me një popullsi prej mbi 37 milionë banorësh, Uzbekistani i është nënshtruar shumë pushtimeve gjatë gjithë historisë së tij dhe ka qenë shtëpia e shumë khanateve të rëndësishme.

Bukhara dhe Khiva, të cilat janë veçanërisht të rëndësishme historikisht, ishin dy nga khanatet e rëndësishme të vendosura në territorin uzbek.

Buhara, ku lindën dhe u rritën shumë shkencëtarë dhe dijetarë, nga Al-Kuarizmi te Ibn Sina, nga Al-Ferghani te Imam Buhariu, përjetoi "Periudhën e Rilindjes" së parë në shekullin e 10-të, me përparime në kulturë, tregti, mjekësi dhe fusha të tjera të ndryshme.

Në Bukhara, ku medresetë (shkollat ​​islame) janë ende aktive, shumë dijetarë të rëndësishëm u edukuan në shumë qendra kryesore arsimore.

Dijetarët Kryesorë të qytetit Bukhara

Ebu Xha'fer Muhamed ibn Musa al-Harizmi, i lindur në Harizëm dhe që jetonte në Bagdad, ishte një figurë kryesore në matematikë, astronomi, algoritme dhe gjeografi.

Bukhara njihet edhe si vendlindja e Ibn Sina-s, një pionier i shkencës mjekësore. Ibn Sina, veprat e të cilit përfshinin filozofinë, mjekësinë, matematikën dhe astronominë, e përdori veprën e tij "Parimet e Mjekësisë" si një tekst themelor në arsimin mjekësor për shekuj me radhë.

Ahmed al-Ferghani, i njohur në Perëndim si "Alfraganus", lindi në rajonin Fergana të Uzbekistanit. I njohur më së miri për librin e tij "Elementet e Astronomisë", Fergani dha kontribute të rëndësishme në fushat e astronomisë dhe astrologjisë.

Ndër figurat e rëndësishme të lindura në Bukhara është Imam Buhariu, një dijetar i madh i hadithit në Islam. Imam Buhariu e kaloi pjesën më të madhe të jetës së tij duke udhëtuar dhe punuar me dijetarë të tjerë në Bagdad, Mekë, Medinë dhe Siri.

"Populli Besnik" i Bukharës

Bukhara, një qytet i ndërtuar në mes të një peizazhi të sheshtë dhe të thatë dhe i njohur për njerëzit e tij besnikë ndaj tokës së tyre, vazhdon të ruajë strukturën e tij historike.

Edhe pse pjesa më e madhe u shkatërrua në luftëra, qyteti i vjetër, në veçanti, ruan origjinalitetin e tij me rregulla që parandalojnë ndërtimin e ndërtesave të reja të larta dhe shumëngjyrëshe.

Përveç ruajtjes së strukturave ekzistuese, ndërtimi i ndërtesave të mëdha dhe të larta është i ndaluar për shkak të rrezikut të tërmeteve dhe pengimit të pamjes.

Njerëzit e qytetit njihen si "besnikë ndaj tokës" sepse nuk e braktisën tokën e tyre as gjatë thatësirave.

"Minarja Kalan", e vendosur në qytetin e vjetër dhe e ndërtuar nga Karakhanidët në shekullin e 12-të, mbeti e padëmtuar edhe gjatë pushtimit të Xhingis Khanit.

Medrese aktive në Bukhara

Ashtu si shumë qytete në Uzbekistan, edhe Bukhara ka medrese. Minareja Kalan ndodhet pranë këtyre medreseve. Në fakt, Medreseja Mir-i Arab, e cila ende funksionon dhe vazhdon edukimin fetar edhe sot, qëndron përballë Minares Kalan.

Ndër strukturat e rëndësishme në qytet është Tyrbja e Ismail Samani-t, themeluesit të Dinastisë Samanid në shekullin e 9-të. Tyrbja është e vetmja strukturë në Azinë Qendrore e ndërtuar në shekullin e 10-të që ruhet ende.

Khiva, një qytet që e mban gjallë historinë

Khiva, veçanërisht me strukturat e saj të ruajtura në qytetin e vjetër, i bën vizitorët të ndihen sikur kanë udhëtuar prapa në kohë.

Kharezm, që do të thotë "qytet diellor", është një nga provincat më të vjetra nga 12 në Uzbekistan. Një nga qytetet më të vjetra dhe ende të banuara në Khorezm është Khiva. Duke festuar 2.500-vjetorin e saj në vitin 1997, Khiva njihet si "qyteti më i vjetër".

Khiva është e ndarë në seksione të brendshme dhe të jashtme nga muret e qytetit, me katër porta kryesore. Seksioni i brendshëm u shtua në Listën e Trashëgimisë Botërore të UNESCO-s në vitin 1990.

Ajo përmban shumë ndërtesa blu dhe kafe. Ndërtesat blu janë historike dhe aktualisht ka 58 struktura historike, 26 prej të cilave njihen si medrese (shkolla fetare).

Ndërtesat kafe janë të gjitha banesa të popullsisë vendase. Ndërsa vetëm ndërtesat historike gjenden në qendër të qytetit, shtëpitë e vendasve ndodhen në jug dhe veri të qytetit.

Xhamia e Xhumasë, xhamia më e vjetër

E ndërtuar në shekullin e 10-të, Xhamia e Xhumasë konsiderohet nga populli si xhamia më e vjetër dhe më e madhe. Xhamia pret 5.000 njerëz për lutjet e së premtes çdo javë.

Xhamia ka 213 kolona prej druri dhe të zbukuruara. Secila prej këtyre 213 kolonave ka një dizajn unik dhe gjashtë prej tyre njihen si më të vjetrat.