Çin'in dünya genelinde muhaliflere gözdağı vermek için merkezler kurduğu iddiası

Çin güvenlik birimlerinin dünyanın dört bir yanında yasa dışı ve gizli çok sayıda merkez kurduğu, bunları denizaşırı muhalifleri takip etmek ve baskı altında tutmak için kullandığı iddia edildi.

İspanya merkezli Safeguard Defenders adlı grup Çin'in yurt dışındaki takip merkezlerine odaklanan "110 Denizaşırı Faaliyet. Çin'in Ulus Ötesi Polislik Faaliyeti Çığırından Çıktı" adlı bir rapor yayımladı.

Raporda, denizaşırı merkezlerin, iktidardaki Çin Komünist Partisi'nin yurt dışındaki muhalif Çinli vatandaşlar üzerindeki baskıyı artırmak için kurulduğu, istasyonların yurt dışında yaşayan 230 bin Çinliyi ülkeye dönmeye ikna ettiği ileri sürüldü.

Grubun raporunda ayrıca, "Çin'in operasyonlarının, uluslararası hukuku ihlal ettiği ve yasa dışı yöntemlerle paralel bir polis mekanizması kurarak faaliyet gösterdiği ülkelerin toprak bütünlüğünü ihlal ettiği" aktarıldı.

Hollanda hükümeti, Çin'in 2018'de biri Amsterdam'da diğeri Rotterdam'da olmak üzere iki istasyon kurup kurmadığının araştırıldığını açıklamıştı.

Hollanda Dışişleri Bakanlığından yapılan açıklamada, "Bu sözde polis merkezlerinin faaliyetlerini araştırıyoruz." ifadelerine yer verilirken, merkezler hakkında Çin'in diplomatik kanalları tarafından bilgilendirilmediklerine işaret edilmişti.

Bakanlık açıklamasında hükümetin buna karşı önlem alacağı aktarılmıştı.

Tanzanya'da karakol iddiası yalanlandı

Afrika'daki merkezlerle ilgili iddialara ilişkin de hem Tanzanya polisinden hem de Tanzanya'daki Çin Büyükelçiliğinden açıklama yapıldı.

Tanzanya polisi ve ülkedeki Çin Büyükelçiliği, Tanzanya'nın ticaret merkezi ve eski başkenti Darüsselam'da Çin'e ait bir "polis merkezinin" varlığını yalanladı.

Büyükelçiliğin Twitter hesabından yapılan paylaşımda, BBC'nin konuyla ilgili haberi, Çin-Afrika ilişkilerine zarar vermeyi amaçlayan bir dezenformasyon örneği olarak nitelendirildi.

İrlanda hükümetinin de bir insan hakları grubunun baskısı üzerine başkent Dublin'de Çin'e ait olduğu iddia edilen bir "polis merkezinin" kapatılmasını emrettiği belirtildi.

BBC'nin haberine göre, Dublin'deki istasyon, Fuzhou Polis Teşkilatı Denizaşırı Karakolu adıyla bu yıl başında kuruldu.

Çinli yetkililer, istasyonun İrlanda'daki Çinli vatandaşlara ehliyet yenileme gibi hizmetleri sunduğunu söyledi.

İrlanda Dışişleri Bakanlığı, Çin makamlarının "polis merkezi" kurmak için izin istemediğini belirtilirken, Çin'in Dublin Büyükelçiliği, herhangi bir yasa dışı faaliyet yürütüldüğünü reddetti.

Çin yurt dışındaki polis birimlerinin "hizmet merkezi" olduğunu öne sürdü

Çin, yabancı ülkelerde kurduğu iddia edilen polis birimlerinin, Kovid-19 salgını nedeniyle ülkeye dönemeyen yurt dışındaki vatandaşlarının sürücü ehliyetlerinin yenilenmesi gibi işlemleri yürüten "hizmet merkezleri" olduğunu ileri sürdü.

Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Vang Vınbin, Pekin'de düzenlediği basın toplantısında, Hollanda basınında yer alan, Çin’in ülkede kurduğu iki sınıraşırı polis merkezinin yasalara ve uluslararası sözleşmelere aykırı olarak karakol faaliyeti yürüttüğü iddialarını reddetti.

Vang, "polis karakolu" olarak adlandırılan birimlerin "sınıraşırı hizmet merkezi" olduğunu, Kovid-19 salgını nedeniyle ülkeye dönemeyen vatandaşların sürücü ehliyetlerinin yenilenmesi, sağlık muayenelerinin yapılması gibi işlemleri yürüttüğünü belirtti.

Sözcü Vang, Çin kamu güvenliği otoritelerinin sınır aşırı suçlarla kararlılıkla mücadele ederken uluslararası hukuka bağlı olduğunu ve ilgili ülkelerin yargı egemenliğine saygı gösterdiğini vurguladı.

Merkezi İspanya'da bulunan Yasal Koruma Savunucuları Örgütü (Safeguard Defenders), 15 Eylül'de yayımladığı raporda Çin'in büyük bölümü Avrupa ülkelerinde bulunan 110 sınır aşırı polis merkezi kurduğunun tespit edildiğini bildirmişti. Raporda söz konusu merkezlerin adli soruşturmaları yürütmek, muhaliflere gözdağı vermek ve iade anlaşmalarında öngörülen prosedürlerin dışında suçluları ülkeye dönmeye ikna etmek için kullanıldığı iddia edilmişti.

Hollanda'nın RTL televizyonu önceki gün yayınladığı haberde, Çin'in Amsterdam ve Rotterdam'da iki sınıraşırı polis merkezi kurduğunu, bu merkezlerin kolluk ve istihbarat faaliyetleri yürüttüğünü ve Hollanda'ya iltica eden bazı muhaliflere baskı yapmak için kullandığını ileri sürmüştü.

Hollanda Dışişleri Bakanlığı, yaptığı açıklamada, söz konusu faaliyetlerin "yasa dışı" olduğunu belirterek iddiaların araştırılıp gereğinin yapılacağını duyurmuştu.

İrlanda hükûmeti, başkent Dublin'de Çin'e ait olduğu iddia edilen bir "polis merkezinin" kapatılmasını emretmişti.