Yatırım hazırlıkları ve işbirlikleri savunma ve havacılık şirketlerinin yatırımcılarını sevindirdi

Avrupa başta olmak üzere birçok ülkenin savunma yatırımlarını artırma kararı alması ve Türkiye ile de bu kapsamda işbirlikleri yapılması, hem küresel hem yurt içindeki savunma şirketlerinin hisselerinde kayda değer yükselişler olmasını sağladı.

Rusya-Ukrayna Savaşı sonrası artan güvenlik tehditlerinin ardından özellikle Avrupa'da birçok ülke savunma yatırımlarını artırma kararı aldı.

Avrupa ülkelerinin savunma bütçelerinde artışa yönelmesi savunma sanayi ve havacılık firmalarının hisselerinde hızlı yükselişlere yol açtı.

Donald Trump'ın ABD başkanı seçilmesinin ardından Avrupa, savunma ve güvenlik politikalarında revizyona gitti.

Trump'ın göreve gelmesiyle ABD ve Ukrayna arasında soğuk rüzgarlar esmeye başlarken, ABD ve Avrupa arasına ekonomik ve savunma politikaları açısından ayrışmalar görüldü.

Başkan Trump, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile Ukrayna'da süren savaşın sona erdirilmesine ilişkin barış müzakereleri görüşmelerine Avrupa Birliği (AB) ülkelerini dahil etmedi. Diplomatik müzakerelerin arttığı dönemde Avrupalı ülkeler masada yer almak istiyordu ancak bu talep ABD tarafından karşılık bulmadı.

Trump'ın Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy ile kameralar önünde tartışmasının ardından ise durum daha da karmaşık bir hal aldı. ABD'nin Kiev'e askeri yardımları askıya alma kararı gelmesi Avrupa'da acil adım atılması gerekliliğini ortaya çıkardı.

Trump'ın 20 Ocak'ta göreve gelmesinin ardından hızla değişen politikalar, AB ve Ukrayna ile gerilen ilişkiler sonrası Avrupa ülkeleri savunma harcamalarını büyük ölçüde artırma kararlarını açıklamaya devam ediyor. Yeni kararlar piyasalarda savunma ve havacılık şirketlerinin hisselerinde ralli havası oluşturdu.

AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, AB'nin yeni savunma paketi ve yeniden silahlanma planını tanıtmıştı. Von der Leyen, Avrupa'nın güvenliği konusunda daha fazla sorumluluk üstlenmesi gerektiğine dikkati çekerek, söz konusu planla 800 milyar avroluk savunma harcamasının harekete geçebileceğini dile getirmişti.

AB liderleri de yeni savunma paketi ve silahlanma planı ile Ukrayna'ya desteği görüşmek üzere 6 Mart'ta olağanüstü zirvede bir araya geldi. Fransa, uzun vadeli bir savunma planı kapsamında bu alandaki harcamalarını 2030'a kadar yıllık 3 milyar avro artıracağını açıklamıştı.

İngiltere Başbakanı Keir Starmer, ülkesinin savunma harcamalarını 2027'ye kadar GSYH'nin yüzde 2,5'ine çıkaracağını ve bu artışı finanse etmek için dış yardım bütçesinin yüzde 0,5'ten yüzde 0,3'e çekileceğini duyurmuştu.

Almanya'da yeni hükümeti kurmasını beklenen partilerin temsilcileri, savunma harcamalarını artırmak için anayasada borç freninin gevşetilmesi ve acilen ihtiyaç duyulan altyapı yatırımları için gelecek 10 yılda kullanılmak üzere 500 milyar avroluk fon kurulması konusunda anlaşmaya varmıştı.

Öte yandan Almanya'da Federal Meclis'ten sonra, ülkenin 16 eyaletini temsil eden Federal Eyaletler Temsilciler Meclisi de altyapı ve iklim için 500 milyar avroluk özel fon oluşturulması ve savunma harcamalarının gelecekte "borç freni" uygulamasından çıkarılması onaylandı.

Avrupa'nın ABD Dışişleri Bakanlığının Suudi Arabistan'a, gelişmiş hassas kabiliyetlere sahip silah sistemleri ve ilgili ekipmanlarının satışının onaylandığını duyurması da özellikle ABD merkezli savunma ve havacılık şirketlerinin hisselerine olumlu yansıdı.

Avrupa'daki savunma şirketlerinde görülen yükseliş, Asya'daki savunma şirketlerinin hisse performansına da yansıdı

Yılın ilk çeyreğinde yatırımcısına Alman Rheinmetall yüzde 113,5, Güney Koreli Hanwha Aerospace yüzde 92, Fransız Thales yüzde 77,1, İtalyan Leonardo yüzde 72,9, İsveçli Saab yüzde 68,4, Fransız şirket Dassault Aviation yüzde 54,7, İngiliz şirketler BAE Systems yüzde 35,8 ve Rolls-Royce yüzde 31,7 kazandırdı.

ABD merkezli RTX Corporation'ın hisseleri yüzde 14,5, Fransız Safran'ın hisseleri yüzde 14, Japon Mitsubishi Heavy'nin hisseleri yüzde 13,6, ABD'li Northrop Grumman'ın hisseleri yüzde 9,1, Alman Lufthansa'nın hisseleri yüzde 9,1, Avrupa merkezli çok uluslu havacılık şirketi Airbus'ın hisseleri yüzde 5,2, diğer ABD'li şirket General Dynamics'in hisseleri yüzde 3,4 artış kaydetti.

Böylece Avrupa'daki savunma şirketlerinde görülen yükselişin Asya'daki savunma şirketlerinin hisse performansına da yansıdığı görüldü.

Yatırımcısına ABD'li şirketler L3 Harris Technologies yüzde 0,5, Boeing yüzde 3,6 ve Lockheed Martin yüzde 8,1 kaybettirdi.

Ukrayna-Rusya arasında devam eden savaş ve ABD'deki siyasi değişim, Avrupa'daki hükümetlerin savunma harcamalarını daha fazla artırmaya teşvik ederken, Alman silah üreticisi Rheinmetall, satışlarının bu yıl yüzde 25 ila 30 artmasını beklediğini açıkladı.

Türkiye'nin önde gelen insansız hava araçları üreticisi Baykar ile Avrupa'nın en büyük savunma firmalarından İtalyan Leonardo arasında insansız teknolojilerde ortaklık anlaşması imzalanması da bu şirketin hisselerine olumlu yansıdı.

Öte yandan BAE Systems, Rusya-Ukrayna Savaşı ile ülkelerin savunma bütçelerinin arttığı bir dönemde rekor sayıda sipariş aldığını duyurdu.

Şirket, geçen yıl 33,7 milyar sterlin değerinde yeni sipariş alırken, şirketin mevcut birikmiş siparişlerinin toplamı da 77,8 milyar sterline ulaştı.

İşçi grevleri Amerikan havacılık şirketi Boeing'in hisse performansını olumsuz etkiledi.

İşçi grevleri, bazı savunma programlarıyla ilgili giderler ve işten çıkarmalarla ilgili masrafların etkisiyle şirket, geçen yıl 11,8 milyar dolar zarar ettiğini açıkladı.

ABD ordusunun son teknoloji ürünü hayalet savaş uçağı F-35'in üreticisi Lockheed Martin Corporation (LMC), uçağın üretimi ve bakımı için Savunma Bakanlığı'ndan (Pentagon) fazla ücret aldığı iddialarını çözmek amacıyla yaklaşık 30 milyon dolar ödemeyi kabul etti.

Yatırımcısına ASELSAN yüzde 65, Papilon Savunma yüzde 128'in üstünde kazandırdı

Borsa İstanbul'da işlem gören savunma şirketleri de yılın ilk çeyreğinde yatırımcısını genel anlamda sevindirdi.

Şirketler, proje ve faaliyetlerine yoğun bir şekilde devam ederken, Avrupa'nın savunma harcamalarını artırmaya karar vermesi de Türk savunma sanayi ürünlerinin Avrupalı şirketlerin radarına girmesine neden oldu.

Avrupa savunmasında dikkat çekici bir dönüşüm yaşanırken, bu dönüşüm Türkiye'de şekilleniyor. Türk savunma şirketleri, ekipman tedarikçisi rolünden çıkıp, Avrupa'nın gelecekteki savunma yapısının mimarı haline gelmeye başladı.

Bu gelişmelerle yılın ilk çeyreğinde yatırımcısına Papilon Savunma yüzde 128,2, ASELSAN yüzde 65,4, Altınay Savunma yüzde 9,3, Otokar yüzde 1,9 kazandırdı.

SDT Uzay & Savunma Teknolojileri'nin hisseleri yüzde 7,4, Onur Yüksek Teknoloji'nin de yüzde 20,8 geriledi.

Londra merkezli finansal hizmetler şirketi Tellimer'in Gelişmekte ve Gelişme İhtimali Olan Piyasalar Hisse Senedi Stratejisti Hasnain Malik, AA muhabirine yaptığı değerlendirmede ABD'nin Avrupa ülkelerinin askeri harcamalar ve savunma konusunda kendi yüklerinin çok daha fazlasını üstlenmeleri gerektiğini çok açık bir şekilde ortaya koyduğunu vurguladı.

Malik, "Bu durum Avrupa ülkelerinin ulusal savunma bütçelerinde artış ve yalnızca AB savunma ekipmanı tedarikçileri için değil, aynı zamanda İngiltere ve Türkiye'dekiler için de daha fazla fırsat anlamına geliyor." dedi.

Dünyanın önde gelen savunma ve havacılık şirketleri ile Borsa İstanbul'da işlem gören savunma sanayi şirketlerinin hisselerinin bu yılın ilk çeyreğindeki getirileri (yüzde) şöyle: