Türkiye elektrifikasyon sürecini nükleer enerji merkezli kapsayıcı bir stratejiyle yönetecek

Alparslan Bayraktar, Rusya'nın başkenti Moskova'da düzenlenen Rusya Enerji Haftası kapsamında, "Nükleer Enerji: İklimi Koruyan, Ulusları Buluşturan, İnsanlığa Yön Veren Güç" başlıklı panelde konuştu.

• Türkiye hızla artması beklenen enerji talebini karşılamada kapsamlı ve esnek "Türk yolu"nu benimsiyor

Elektrifikasyonun küresel ölçekte hız kazandığını, iklim değişikliği ve küresel ısınmanın da tuzdan arındırma gibi elektrik yoğun alanlarda talebi artıracağını belirten Bayraktar, buna karşın, elektrik üretiminde yaşanan zorlukların sürecin etkin biçimde yönetilmesini zorunlu kıldığını ifade etti.

Bayraktar, Türkiye'nin elektrik talebinin ilerleyen 30 yılda üç katına çıkacağını vurgulayarak, "Bugün 350 teravatsaat olan yıllık tüketim, 2055'te 1000 teravatsaatin üzerine çıkacak. Üstelik bu tahminin ötesinde bir artış da bekleniyor. Çünkü henüz modele tüm yeni dinamikleri dahil etmiş değiliz." dedi.

Artan talebi karşılamak için enerji arzının çeşitlendirilmesi gerektiğini aktaran Bayraktar, "Tüm kaynakları kapsayan bir enerji politikası geliştiriyoruz. Ancak aynı zamanda bir iklim hedefimiz var. Türkiye 2053'te karbon nötr ekonomi olacak. Bu süreçte petrol, doğal gaz ve yerli kömür belirli bir süre daha gerekli olacak. Fakat uzun vadede, yenilenebilir enerji bu dönüşümün merkezinde yer alacak." diye konuştu.

Nükleer enerji, stratejinin merkezinde

Bayraktar, nükleer enerjinin Türkiye'nin enerji stratejisinde baz yükte temiz ve sürdürülebilir bir kaynak olarak kilit rol oynadığının altını çizerek, "Nükleer enerji temiz, sürdürülebilir, kesintisiz üretim sağlayan ve emisyonsuz bir kaynak. Bu nedenle hedefimiz iddialı, 2050'ye kadar 20 gigavatlık nükleer kurulu güç oluşturmak." şeklinde konuştu.

Akkuyu Nükleer Güç Santrali'nde (NGS) dört reaktörün inşa sürecinin sürdüğünü dile getiren Bayraktar, Karadeniz ve Trakya bölgelerinde 8 yeni büyük ölçekli reaktör planlandığını, ayrıca en az 5 gigavat küçük modüler reaktör (SMR) kurulumu hedeflendiğini söyledi.

Bayraktar, bu kapsamda, Rosatom'un da Türkiye’nin nükleer enerji hedeflerini desteklediğini ifade ederek, bu yatırımlarla ülkenin 2050'li yıllarda elektrik ihtiyacının en az yüzde 15'ini nükleerden karşılayabileceğini, bunun da arz güvenliği, sürdürülebilirlik ve rekabetçilik açısından kritik olduğunu anlattı.

Akkuyu projesiyle birlikte sanayi tesislerinin nükleer standartlara uyum sağladığını belirten Bayraktar, projedeki yerlileşme oranının yüzde 50'nin üzerine çıktığını belirterek, "Bu deneyim, Türkiye’nin ikinci ve üçüncü nükleer projelerini hayata geçirmesini kolaylaştıracak. Ayrıca Mısır ve Macaristan gibi ülkelerdeki projelere de Türk şirketlerinin katılımının önünü açacak." değerlendirmesinde bulundu.

Bayraktar, hedeflerin gerçekleştirilmesi için yatırımlar kadar nitelikli insan kaynağının da önemli olduğunun altını çizerek, "Bu amaçla çok sayıda genç, yetenekli öğrencimizi Rusya'ya gönderdik. Eğitimlerini tamamlayıp Akkuyu'da çalışmaya başladılar. Yüzlerce genç artık Türkiye'nin geleceği için neden nükleer enerjiye ihtiyaç duyduğumuzu anlatan birer elçi." ifadesini kullandı.

Ayrıca TEKNOFEST kapsamında düzenlenen nükleer teknoloji yarışmalarının da insan kaynağının gelişimine katkı sağladığını aktaran Bayraktar, şunları kaydetti:

"Yeterli sayıda yetkin ve donanımlı insan yetiştiremezsek, tüm bu hedefler sadece bir hayal olarak kalır. Ancak biz, nükleer enerji üretiminin Türkiye için bir zorunluluk olduğuna inanıyoruz ve bu hedefe ulaşacağımıza eminiz. Bu nedenle, Türkiye-Rusya işbirliği, özellikle Rosatom ile yürütülen ortaklık büyük stratejik önem taşıyor. Bu işbirliği bizi 22. yüzyıla taşıyacak bir ortaklık olacak çünkü nükleer santraller inşa edildiğinde, 60 yıllık bir ömürleri var. Üzerine 20 yıl daha eklendiğinde, bu teknoloji bizi gelecek yüzyıla taşıyacak ve umarım o geleceğe, daha güçlü ve sürdürülebilir bir enerji vizyonuyla ulaşacağız." ​​​​​​​

"Rosatom ile birlikte başka bir araştırma reaktörü inşa edebiliriz"

Bayraktar, nükleer enerjinin Türkiye'nin üretim kapasitesini katma değeri yüksek ürünlere dönüştürme sürecini hızlandıracağını vurgulayarak, Rosatom ile işbirliği kapsamında yeni bir araştırma reaktörü inşa etme olasılığına da değindi.

Türkiye'nin petrol ve doğal gaz arayışlarının sürdüğünü, ancak ekonominin büyük ölçüde üretime dayandığını ve yıllık yaklaşık 270 milyar dolar değerinde mal ve hizmet ihracatı yapıldığını aktaran Bayraktar, "Nihai hedefimiz, üretim kapasitemizi katma değeri yüksek ürünlere dönüştürmek. Bu noktada teknoloji, inovasyon ve AR-GE çalışmalarımız iyileştirmeler yapmamıza yardımcı oluyor." dedi.

Bayraktar, nükleer enerjinin yalnızca elektrik üretiminde değil, farklı sektörlere de değer kattığını anlatarak, "Araştırma reaktörlerimizi yeniden aktif hale getirmeye oldukça hevesliyiz. Belki Rosatom ile birlikte başka bir araştırma reaktörü de inşa edebiliriz. Tüm bunlar, inovasyon ve teknoloji açısından gelişmemizi destekleyecek." diye konuştu.

Öte yandan, enerji geçişinde ani değişikliklerin süreci zorlaştırdığına dikkati çeken Bayraktar, "Süreç daha mantıklı ve piyasa dinamiklerine uyumlu olmalı." dedi.

Bayraktar, nükleer enerji sektöründe güvenli, emniyetli ve rekabetçi enerji üretiminin önemine değinerek, "Herkes bol enerji istiyor ama fazla ödemek istemiyor. Bu nedenle teknolojinin geliştirilmesi gerekli. Elektrik maliyeti kritik, rekabetçilik öncelikli." ifadelerini kullandı.

Nükleer enerjinin küresel ölçekte gelişiminde yapay zekanın önemine işaret eden Bayraktar, bu teknolojinin dönüştürücü bir rol oynayacağını da sözlerine ekledi.

Enerji Bakanı Bayraktar, Rus, Macar, Vietnamlı ve Suudi Arabistanlı bakanlarla görüştü

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, Rusya'nın başkenti Moskova'da Rus, Macar, Vietnamlı ve Suudi Arabistanlı yetkililerle enerji alanında işbirliğini derinleştirmeye yönelik görüşmeler gerçekleştirdi.

Bayraktar NSosyal hesabından yaptığı paylaşımda, Moskova'da Suudi Arabistan Enerji Bakanı Abdulaziz bin Salman Al Saud, Vietnam Başbakan Yardımcısı ve Dışişleri Bakanı Bui Thanh Son, Macaristan Dışişleri ve Ticaret Bakanı Peter Szijjarto ve Rusya Başbakan Yardımcısı Aleksandr Novak ile görüşmeler gerçekleştirdiğini bildirdi.

Temaslar çerçevesinde Suudi Arabistan Enerji Bakanı Abdulaziz bin Salman Al Saud ile kapsamlı ve verimli bir görüşme gerçekleştirdiğini ifade eden Bayraktar, iki ülke arasında enerji alanında mevcut işbirliğini genişleterek yeni projeler ve ortak yatırımları daha da ileri taşıma iradesi ortaya koyduklarını belirtti.

Bayraktar, görüşmeye ilişkin "Yenilenebilir enerji ve enterkonneksiyon altyapıları alanlarında da güçlü bir işbirliği kapasitesine sahip olduğumuzu belirterek bu alanlarda somut adımlar atma ve ortak hareket etme konusunda karşılıklı mutabakat sağladık." ifadelerini kullandı.

Vietnam Başbakan Yardımcısı Bui Thanh Son ile görüşmesinde ise Türkiye ve Vietnam arasında yenilenebilir enerji ve madencilik alanlarında karşılıklı yatırım ve teknoloji işbirliğini geliştirecek adımları ele alarak, iki ülke arasındaki ekonomik ve stratejik ortaklığı derinleştirme isteğini ortaya koyduklarını belirten Bayraktar, "Asya ile enerji ve maden temelli yeni işbirlikleri kurarak bölgesel kalkınmada aktif rol üstlenmeyi hedefliyoruz." değerlendirmesinde bulundu.

TPAO ile MOL arasında işbirliğinin artırılması hedefleniyor

Bayraktar, Macaristan Dışişleri ve Ticaret Bakanı Peter Szijjarto ile yaptıkları görüşmede özellikle doğal gaz ticareti konusunda BOTAŞ ve Macaristan devlet şirketi MVM arasındaki işbirliğinin güçlendirmesini değerlendirdiklerini vurguladı.

Ayrıca Macar Bakan ile Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı ve Macaristan'ın uluslararası petrol ve gaz şirketi MOL arasında bölgesel hidrokarbon arama ve üretim işbirliğinin artırılması konusunda mutabık kaldıklarını kaydeden Bayraktar, "Ülkelerimiz arası imza altına aldığımız anlaşmalarla kritik alanlarda ortak projeleri hayata geçirmeyi amaçlıyoruz. Sayın Szijjarto ile Türkiye-Macaristan arasındaki ilişkileri daha da ileri taşıma hususunda fikir birliğimizi vurguladık." ifadelerini kullandı.

Rusya Başbakan Yardımcısı Aleksandr Novak ile de verimli bir görüşme gerçekleştirdiğinin altını çizen Bayraktar, "Görüşmemizde mevcut projelerin ilerleyişini ele alırken, özellikle nükleer enerji ve hidrokarbon alanlarında yeni işbirliği fırsatlarını da kapsamlı şekilde değerlendirdik. Rusya ile olan enerji ortaklığımız, karşılıklı güven, uzun vadeli stratejik vizyon ve bölgesel istikrarı birlikte şekillendirme iradesi üzerine kurulu biçimde gelişmeye devam ediyor." değerlendirmesinde bulundu.

Bakan Bayraktar, ayrıca Gazprom Başkanı Aleksey Miller ile bir araya geldiklerini belirterek, "Türkiye ile Rusya arasındaki doğal gaz alanındaki köklü işbirliğini değerlendirerek, bu ortaklığı daha ileriye taşıyacak yeni adımlar üzerine verimli ve stratejik bir görüşme gerçekleştirdik. Enerji alanında kazan-kazan esasına dayalı olarak yürüttüğümüz bu güçlü birliktelik, bölgemizdeki arz güvenliğini güçlendirmeye ve küresel enerji istikrarına katkı sunmaya devam edecek." ifadelerini kullandı.