Merve Berker
23 Март 2026•Ажурирај: 23 Март 2026
АНКАРА (АА) – Повеќе од 40 енергетски капацитети во девет земји на Блискиот Исток се сериозно или критично оштетени во екот на тековниот конфликт, соопшти Меѓународната агенција за енергија (МАЕ), пренесоа вчера медиумите, јавува Анадолу.
Извршниот директор на МАЕ, Фатих Бирол, извести дека настанатата штета би можела да го пролонгира проблемот во глобалните синџири за снабдување дури и откако конфликтот ќе заврши.
„Ќе биде потребен значителен временски период нафтените полиња, рафинериите и гасоводните мрежи повторно да се вратат во функција”, додаде тој.
Бирол извести дека воените дејства што траат повеќе од три недели целосно ги нарушиле енергетските синџири на снабдување и довеле до речиси целосен прекин на поморскиот сообраќај низ Ормускиот Теснец.
Тој вели дека импликациите од овие нарушувања се споредуваат со „двете големи нафтени кризи во 1970 години и кризата на природниот гас во 2022 година земени заедно”.
„Не се загрозени само нафтата и гасот, туку прекинат е текот низ некои од виталните артерии на глобалната економија... целата нивна трговска размена е во состојба на прекин“, додаде тој.
Азија е особено изложена на ризик поради зависноста од регионалните резерви на енергија. Секоја земја првенствено се води од сопствените домашни интереси, но... наметнувањето сериозни извозни рестрикции без оправданост, не е чекор што добива плус бодови, вели тој.
МАЕ планира да ослободи 400 милиони барели нафта од резервите за итни случаи, со цел да го ублажи шокот во снабдувањето, истакна тој, додавајќи дека би можело дополнително да се ослободат уште резерви доколку конфликтот продолжи.
Бирол нагласи дека повторното отворање на Ормутскиот Теснец останува клучно за обновување на глобалните енергетски текови.
Теснецот е блокиран од почетокот на март. Низ него транзитираат околу 20 милиони барели нафта дневно, при што тековниот прекин веќе предизвика зголемување на транспортните трошоци и нагло зголемување на цените на нафтата на глобално ниво.
Американско-израелските напади врз Иран започнаа на 28 февруари и, според извештаите, убиени се најмалку 1.300 лица, меѓу кои и тогашниот врховен лидер Али Хамнеи.
Иран возврати со напади со беспилотни летала и ракети насочени кон Израел, Јордан, Ирак и земјите од Персискиот Залив во кои се стационирани американски воени бази.