Başkan Joe Biden'ın adaylıktan çekilmesiyle Demokratların adayı seçilen Kamala Harris ve Cumhuriyetçilerin adayı Trump, başkanlık için yarışıyor.
Başkan yardımcılığı için ise Cumhuriyetçilerden Ohio Senatörü James David Vance ile Demokratlardan Minnesota Valisi Tim Walz karşı karşıya geliyor.
ABD'de bugün gerçekleştirilen 60. başkanlık seçimlerinde doğu yakasındaki oy kullanma işlemleri tamamlanmaya başladı.
Ülkenin en büyük nüfusuna ve delege sayısına sahip California da dahil ABD'nin en batısındaki eyaletlerde de sandıklar kapandı.
Birçok eyalette sabah 06.00'da başlayan oy kullanma işlemlerinde sona gelinirken, iki bölgesi dışında Pensilvanya'nın da aralarında bulunduğu toplam 16 eyalet ile başkent Washington DC'deki oy kullanma işlemleri tamamlandı.
Henüz boylam olarak ülkenin daha batısında yer alan Alaska ve Hawaii'de oy verme işlemleri devam ederken, yaklaşık 40 milyon nüfusa sahip California'da sandıkların kapanmasıyla, ülkedeki oy kullanma işlemleri büyük ölçüde tamamlanmış oldu.
Amerikan halkı, ABD'nin yeni başkanının yanı sıra Kongrenin iki kanadı olan 435 sandalyeli Temsilciler Meclisinin tamamı ile 100 üyeli Senatodaki 34 sandalye için de oy veriyor.
Üç farklı saat dilimi olan ülkede, oy verme işlemlerinin başlaması ve bitişi eyaletlere göre değişiyor.
Doğu yakasındaki saat dilimi esas alındığında oy verme işlemi, New York ve Virginia'da saat 06.00'da (TSİ 14.00), Florida ve Pensilvanya ile başkent Washington DC'de saat 07.00'de (TSİ 15.00) başladı.
Sandıklar, Virginia ve Florida'da 19.00'da (TSİ Çarşamba 03.00), Washington DC ve Pensilvanya'da 20.00'de (TSİ Çarşamba 04.00), New York'ta ise 21.00'de (TSİ 05.00) kapanıyor.
Doğu yakası ile 3 saat fark bulunan ABD'nin batı yakasındaki birçok eyalette, California dahil, sandıklar yerel saatle 20.00'de (TSİ 07.00) kapanacak.
ABD'de başkanlık ve Kongre seçimlerinin kritik eyaletlerinden Michigan'da, Harris karşıtı bazı Müslüman gruplar seçim çalışmalarını son ana kadar sürdürdü
— Anadolu Ajansı (@anadoluajansi) November 5, 2024
AA Muhabiri İslam Doğru, detayları ABD'de 'Arap-Amerikan toplumunun başkenti' olarak bilinen Dearborn'dan aktardı… pic.twitter.com/8sO50h2E91
Başkanlık seçimini kazanan aday, 20 Ocak 2025'te yemin ederek 4 yıl süreyle ABD'nin 47. başkanı olacak.
ABD'nin New Hampshire eyaletinin Kanada sınırı yakınındaki Dixville Notch köyünde gece yarısı, oy verme işlemiyle başladı.
Dixville Notch köyündeki 6 seçmen yerel saatle 00.00'dan itibaren oy kullanmak için sandık başına gitti.
Seçim sonrası yapılan sayıma göre, 6 seçmenin 3 oyu Harris'e, 3 oyu ise Trump'a gitti.
👥 ABD'deki başkanlık seçimlerine Alaskalı seçmenler yoğun ilgi gösteriyor
— Anadolu Ajansı (@anadoluajansi) November 5, 2024
🗳️ Alaskalılar, seçimde sadece başkanlık için değil aynı zamanda eyaletin tek meclis koltuğu için de oy kullanıyor https://t.co/BcwHAH1c9L pic.twitter.com/yoFscQWr9i
Cumhuriyetçilerin adayı Donald Trump, oyunu Florida eyaletinde kullandı. Trump, eşi Melania Trump ile oy verdikten sonra basına açıklama yaptı.
Edindiği bilgiye göre "bayağı bir önde" olduğunu iddia eden Trump, Cumhuriyetçilerin güçlü bir şekilde oylarını kullandığını dile getirdi.
Trump, "Her yerde çok iyi gittiğimizi duyuyorum. Bugün büyük bir başarı elde edeceğimizi düşünüyorum." dedi.
Kaybetmesi halinde seçim sonuçlarını kabul edip etmeyeceğine ilişkin Trump, "Aksini iddia edenler bence deli. Eğer adil bir seçim olursa ve ben bunu kaybedersem, ilk kabul eden ben olurum." diye konuştu.
Rakibi Kamala Harris'i destekleyen ABD'li televizyon sunucusu Oprah Winfrey ve eski ABD Başkanı Barack Obama hakkında da konuşan Trump, ikisini de "bölücü" olmakla itham etti.
Trump, en önemli konunun sınırlar olduğunu belirterek, sınırdan uyuşturucu satıcıları ve teröristlerin giriş yaptığını savundu.
İran konusunda ise Trump, "şartlarının çok basit olduğunu" ve İran'a zarar vermek istemediğini belirterek, "Nükleer silah sahibi olamazlar. Başarılı bir ülke olmalarını isterim ama nükleer silahları olamaz. Bu kadar basit." ifadesini kullandı.
Trump, destekçilerini şiddete başvurmamaları için uyarıp uyarmayacağı yönündeki soruya "Onlara bunu söylememe gerek yok. Tabii ki şiddet olmayacak. Benim destekçilerim şiddete meyilli insanlar değil." karşılığını verdi.
Destekçilerinin "mükemmel insanlar" olduğunu söyleyen Trump, soruyu yönelten gazeteciyi hedef alarak "Siz şiddete inanıyorsunuz." dedi.
New York Times (NYT) gazetesinin X'in sahibi Elon Musk'ın takvimiyle ilgili bilgi sahibi 3 kaynağa dayandırdığı haberine göre, seçim süreci boyunca güçlü destek verdiği Cumhuriyetçi adayın bazı mitinglerine de katılan Musk, seçim gecesini Trump'ın Mar-a-Lago'daki yerleşkesinde geçirecek.
Trump'ın, seçim gecesi Mar-a-Lago'daki yerleşkesinde özel davetlilerin katılacağı bir "parti" düzenleyeceği ve seçim sonuçlarını buradan izleyeceği bildirilmişti.
Öte yandan, Demokrat aday Kamala Harris'in ise seçim gecesini, başkent Washington'daki Howard Üniversitesi'nde takip etmesi bekleniyor.
Cumhuriyetçilerin başkan yardımcısı adayı Ohio Senatörü James David Vance, Cincinnati'de oy verme merkezinde oyunu kullandıktan sonra gazetecilere yaptığı açıklamada, "Kazanmayı bekliyoruz. Diğer taraftan kim kazanırsa kazansın, ülkenin diğer yarısı biraz hayal kırıklığına uğrayacak." dedi.
James David Vance, ABD'deki bölünmüşlüğün giderilmesi için iyi yönetimin gerektiğini belirtti.
🗳️ ABD'de başkanlık ve Kongre seçimleri için oy verme işlemleri sürüyor
— Anadolu Ajansı (@anadoluajansi) November 5, 2024
➡️ 244 milyon kayıtlı seçmen bulunuyor
➡️ Ülkedeki tüm eyaletlere dağıtılmış 538 delege mevcut
➡️ 270 delegeye ulaşan aday ABD başkanı olacak
❓ Salıncak eyaletlerde durum ne?
❓ Ne tür güvenlik önlemleri… pic.twitter.com/Fc0UuwoFqV
ABD Kongre Polisinin X resmi sosyal medya hesabından yapılan açıklamada, Kongre Ziyaretçi Merkezi'ne gelen kişinin tarama yaparken durdurulduğu belirtildi.
Söz konusu kişinin benzin koktuğu aktarılan açıklamada, üzerinde ise işaret fişeği atma tabancası ve hamlaç bulunduğu kaydedildi.
Açıklamada, kişinin gözaltına alındığı ve soruşturma devam ederken ziyaret merkezinin turlara kapatıldığı ifade edildi.
New York Eyalet Polisinden yapılan yazılı açıklamada,
sabah saatlerinde Fowler kasabasında oy verme merkezine gelen bir erkeğin tehditlerde bulunduğu ifade edilen açıklamada, söz konusu kişinin daha önce hüküm giymiş biri olduğunun tespit edildiği bilgisi verildi.
Kişinin oy verme merkezini "yakma" ve buraya "silahla" dönme tehditlerinin ardından kaçtığı belirtilen açıklamada, polisin zanlıyı yakalayarak gözaltına aldığı ifade edildi.
CNN'in haberine göre, Michigan'da 25 yaşında bir kişi, seçimi Trump'ın kazanması halinde "saldırı düzenleyeceği" tehdidinde bulundu.
Zanlının gözaltına alındığı, gün içinde hakim karşısına çıkarılacağı ifade edildi.
CNN'in haberinde, ulusal muhafızların Alabama, Arizona, Delaware, Hawaii, Illinois, Iowa, New Mexico, North Carolina, Oregon, Pensilvanya, Tennessee, Texas, Washington, Wisconsin ve West Virginia'da görevlendirildiği aktarıldı.
Haberde, ulusal muhafızların genel anlamda siber savunma alanında destek sağladığı ifade edildi.
15 eyalette 250 ulusal muhafızın görev aldığı belirtilen haberde, Colorado, Washington, Florida ve Nevada'da 85 ulusal muhafızın hazırda bekletildiği kaydedildi.
Pensilvanya'da yerel saatle 20.00'de tamamlanması öngörülen oy kullanma işlemleri mahkeme kararıyla 22.00'ye kadar uzatıldı.
Kararın teknik arızadan kaynaklandığı belirtildi.
Seçimde küçük oy farkıyla partiler arasında el değiştirebildikleri için "salıncak" olarak adlandırılan 7 kritik eyaletten biri olan Pensilvanya, başkanlık seçimlerinin aritmetiğini belirleme özelliğine sahip.
Pensilvanya, Georgia, Arizona, Nevada, Michigan, North Carolina ve Wisconsin salıncak eyaletlerden gösteriliyor.
Florida Üniversitesi Seçim Laboratuvarının paylaştığı verilere göre, eylül ayı ortalarında başlayan erken oy işlemlerinde bugüne kadar 82 milyonu aşkın vatandaş oy kullandı.
Bunlardan 44 milyondan fazlası şahsen oy kullanırken, 37 milyonun üzerinde seçmen posta yoluyla erken oy verdi.
Birçok eyalette erken oy kullanma işlemleri seçim gününe kadar sürerken, posta yoluyla ya da sandığa giderek kullanılan erken oylar bugün sandıkların kapanmasından sonra sayılacak.
ABD Başkanı Joe Biden da başkanlık seçimleri için memleketi Delaware'de erken oy kullanmıştı.
📍 Chicago
— Anadolu Ajansı (@anadoluajansi) November 5, 2024
📍 New York
📍 Dearborn
📍 Maryland
ABD'de başkanlık ve Kongre seçimleri için oy verme işlemleri sürüyor https://t.co/BcwHAH1c9L pic.twitter.com/nX4nFGk8Z8
Trump, kendine ait sosyal medya platformu Truth Social'dan başkanlık seçimlerine ilişkin paylaşım yaptı.
Eski ABD Başkanı Trump, "Philadelphia'da büyük hile yapıldığı konuşuluyor. Kolluk kuvvetleri geliyor." mesajını paylaştı.
Philadelphia Polis Departmanı ise ABD basınına yaptığı açıklamada, "Trump'ın neden bahsettiğini anlamadıklarını" belirterek, kolluk kuvvetlerinin bölgeye yönlendirilmesini gerektiren bir olay gerçekleşmediğini kaydetti.
Milwaukee şehir sözcüsü Jeff Fleming, yaptığı açıklamada, posta yoluyla kullanılan oylardan bir bölümünün yeniden sayılacağını duyurdu.
Fleming, açıklamasında, yaklaşık 30 bin oyun, oyları sayan makinelerde yaşanan sorundan dolayı "tedbiren" yeniden sayılacağını belirtti.
Söz konusu makinelerin kapaklarının tam olarak kapanmadığının fark edilmesi üzerine bu kararı aldıklarını kaydeden Fleming, seçim güvenliği konusunda herhangi bir şüpheye mahal bırakmamak adına ilgili oyları yeniden sayacaklarını söyledi.
"Seçiciler Kurulu" (Electoral College) adı verilen sistem dolayısıyla kritik öneme sahip 7 salıncak eyalet Pensilvanya, Georgia, Arizona, Nevada, Michigan, North Carolina ve Wisconsin'deki anketlerin ortalamasına göre Trump, yüzde 0,8 puanla az farkla Harris'in önünde yarışı götürüyordu.
Öte yandan ülke geneli anketler, Trump ve Harris'in başa baş gittiğini gösteriyordu.
119. dönem Kongrenin belirleneceği bu seçimlerden önce yapılan anket sonuçlarına göre, Cumhuriyetçilerin Senatoda, Demokratların ise Temsilciler Meclisinde çoğunluğu ele geçirmesi muhtemel görünüyordu.
🗳️ ABD'de başkanlık ve Kongre seçimleri için oy verme işlemleri sürüyor
— Anadolu Ajansı (@anadoluajansi) November 5, 2024
❓ Kritik eyaletlerden Michigan'da Müslüman toplumun kararı ne olacak?
AA Muhabiri İslam Doğru, detayları Dearborn'dan aktardı https://t.co/BcwHAH1c9L pic.twitter.com/KiCu0J7DdV
Google'ın X sosyal medya platformunda arama motorunun verdiği farklı sonuçlara ilişkin açıklama yapıldı.
Açıklamada, oy verme merkezlerinin konumuna ilişkin arama yapıldığında Harris için farklı sonuçlar çıkmasının sebebinin, Texas eyaletinin Harris adında bir bölgesi olmasından kaynaklandığı belirtildi.
Cumhuriyetçilerin başkan yardımcısı adayı Ohio Senatörü James David Vance'in soyadının da bir bölgenin ismi olması nedeniyle aynı sorunun "Vance" için aratıldığında da yaşandığı ifade edilen açıklamada, sorunun giderildiği kaydedildi.
ABD Başkanlık seçimlerinde, seçmenler, esas olarak destekledikleri partinin delegelerine oy veriyor. "Delegeler Kurulu" adı verilen bu sistemde her eyalete farklı ağırlıklarla dağıtılmış toplam 538 delege belirleniyor. Bu sayının yarıdan 1 fazlasına yani 270 delegeye ulaşan aday, Başkan olmaya hak kazanıyor.
Toplamda daha fazla oy alan değil, daha fazla delegeye ulaşan kişinin başkan olması, eyaletler arasındaki dengenin gözetildiği Amerikan siyasal sisteminin dikkat çekici özelliklerinden biri olarak biliniyor.
PODCASTTÜMÜNÜ GÖR
