"Mes Turqisë dhe Armenisë është hapur një dritare e re mundësish"

AYŞE SARIOĞLU

Mes Turqisë dhe Armenisë është hapur një dritare e re mundësish, pavarësisht mbështetjes politike dhe ushtarake turke për Azerbajxhanin në luftën për çlirimin e Karabakut, tha Styopa Safaryan, ish-anëtar i parlamentit armen.

Safaryan, ish-anëtari i Asamblesë Kombëtare nga Partia e Trashëgimisë dhe ish-kryetar i Këshillit Popullor në Armeni, në një prononcim për Anadolu Agency (AA) foli për marrëdhëniet e vendit të tij me Turqinë dhe rajonin.

"Është hapur një dritare e re mundësish mes dy vendeve, pavarësisht mbështetjes së hapur politike dhe ushtarake që Turqia i dha Azerbajxhanit në Luftën 44-ditëshe të Dytë të Karabakut, problemeve që e përkeqësojnë perceptimin ndaj Turqisë tek popullata për shkak të kësaj lufte, armët që Turqia ia la Azerbajxhanit dhe të cilët më pas u përdorën në luftë dhe të gjitha këtyre problemeve", u shpreh Safaryan.

Safaryan i cili njëkohësisht është edhe kryetari themelues i Qendrës Armene për Studime të Sigurisë Ndërkombëtare, pohon se marrëdhëniet Turqi-Armeni duhet të normalizohen, duke theksuar se presin që tërheqja e ushtarëve armenë nga rajoni pas Luftës së Karabakut të përshpejtojë marrëdhëniet mes dy vendeve.

Çështja e Zangezur-it

Sipas tij, çështja më e ndjeshme në axhendën e normalizimit është "Korridori i Zangezur-it" që do të mundësojë lidhjen Turqi-Nakhchivan-Azerbajxhan.

Safaryan tha se disa qarqe në Armeni, hapjen e korridorit që do të sigurojë hapjen e lidhjes Turqi-Nakhchivan-Azerbajxhan nëpërmjet Zangezur-it, e cilësuan si "politikë për t'ia 'zënë frymën' Armenisë".

"Pa përdorur shprehjen 'Korridori i Zangezur-it' edhe Turqia do të fitojë shumë gjëra nga hapja e këtyre rrugëve", pretendoi Safaryan, duke pohuar se korridori i Laçin-it që lidh Armeninë me Karabakun ka një funksion tjetër.

"Nëse përdoret kjo shprehje (korridor) do të mbyllet dialogu Armeni-Turqi", pretendon ai.

Gjendja e Pashinyan-it

Më tej, Safaryan theksoi se kryeministri i Armenisë, Nikol Pashinyan, pas Luftës së Dytë të Karabakut në politikën e brendshme ka pësuar probleme të mëdha dhe pavarësisht të gjitha kritikave mundohet të hedh hapa për marrëdhënie bilaterale me Turqinë.

Ai tha se çështja që më së shumti e ka lënë në situatë të vështirë Pashinyan-in është çështja e Zangezur-it. "Pashinyan mundohet të tregojë se sikur ka sinjal pozitiv nga Turqia, që të formohet një axhendë e përbashkët. Pavarësisht se Pashinyan e di shumë mirë që nga shoqëria do të vijnë kritika, i jep këto deklarata por kjo situatë nuk kuptohet nga Turqia", potencoi Safaryan.

Duke folur në lidhje me pozitën e Rusisë, ai tha se vendosja e Rusisë pas armëpushimit në rajon si "vëzhgues" është një "përfitim i madh".

"Pjesa më e madhe e komunitetit ndoshta mendon kështu; 'Rusia për ne nuk është një aleat sikurse Turqia është për Azerbajxhanin. Rusia nuk na del zot neve, ashtu siç Turqia i del Azerbajxhanit'", tha Safaryan lidhur me kuptimin e Rusisë për Armeninë.

Safaryan pretendon se normalizimi i marrëdhënieve Armeni-Turqi do të ishte i mundur duke negociuar mes dy vendeve, jo përmes një formati i shumëpalësh.

Deklarata e presidentit Erdoğan për "Zangezur"

Presidenti i Turqisë, Recep Tayyip Erdoğan, në një transmetim të përbashkët të TRT-së më 30 nëntor lidhur me takimin e zhvilluar të premten e kaluar mes presidentit rus Vladimir Putin, presidentit të Azerbajxhanit İlham Aliyev dhe Pashinyan dha këtë deklaratë:

"Pashinyan dhe i nderuari Putin zhvilluan një takim atje nën kryesimin e Putinit. Lidhur me takimin në bisedën që kam zhvilluar me vëllain tim Ilham Aliyev më tha se takimi ka kaluar mjaft mirë dhe i frytshëm. Me rastin e këtij takimi është zgjidhur çështja për ndërtimin e rrugës tokësore, hekurudhore përgjatë lumit Aras. Bashkë me këtë hap që do të ndërmerret është edhe çështja e autostradës që do të arrijë deri në qytetin Iğdır".

Erdoğan në vazhdim ka thënë se "Kapërcimi i problemit në çështjen e autostradës kryesisht në Nakhchivan si dhe lidhja e Azerbajxhanit me qytetin Iğdır duke kaluar në anën tjetër nga territori i Armenisë do të jetë një hap i suksesshëm. Krahas kësaj do të jetë një hap i rëndësishëm që do të ndërmerret në transportin e njerëzve dhe mallrave si me rrugë tokësore ashtu edhe me hekurudhë".