Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB) Başkanı Rifat Hisarcıklıoğlu, yasa dışı ticaretle mücadele kapsamında, akaryakıt konusunda Ulusal Taşıt Tanıma Sistemi'nin (UTTS) uygulamaya alınması başta olmak üzere önemli mevzuat düzenlemelerinin hayata geçirildiğini belirterek, "Aralıksız denetim ve kontroller sayesinde hem devletimiz milyarlarca liralık vergi gelirini muhafaza etti hem yasal sektör korundu hem de yasa dışı faaliyetlerden elde edilen gelirin kanalize edildiği alanlara büyük darbe vuruldu." dedi.

Yasa Dışı Ticaretle Mücadele Konferansı, Ticaret Bakanı Ömer Bolat, TOBB Başkanı Rifat Hisarcıklıoğlu ve Ankara Ticaret Odası (ATO) Başkanı Gürsel Baran'ın da katılımıyla ATO'da gerçekleştirildi.

Hisarcıklıoğlu, burada yaptığı konuşmada, konferansın ilkinin TOBB ev sahipliğinde 2022'de düzenlendiğini anımsatarak, o günden bugüne mücadelede yer alan tüm kamu kurumlarının attığı adımlar sayesinde Türkiye'nin önemli kazanımlar elde ettiğini, özel sektörün çatı kuruluşu olarak kendilerinin de devletin bu çabalarına destek olmak amacıyla sorunların çözümünde ortak duruş sergilediklerini söyledi.

Bu süreçte 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu'nda yapılan değişikliklerle cezaların daha caydırıcı hale getirildiğine dikkati çeken Hisarcıklıoğlu, şu değerlendirmede bulundu:

"Yasa dışının yoğun olarak yaşandığı alkollü içecekler ve tütün mamulleri piyasasına dair düzenleyici çerçevede kapsamlı iyileştirmeler yapıldı. Akaryakıt alanında UTTS'nin devreye girmesi başta olmak üzere önemli mevzuat düzenlemeleri hayata geçirildi. Tüm bu mevzuat düzenlemelerinin etkili uygulanmasını sağlayacak aralıksız denetim ve kontroller sayesinde hem devletimiz milyarlarca liralık vergi gelirini muhafaza etti hem yasal sektör korundu hem de yasa dışı faaliyetlerden elde edilen gelirin kanalize edildiği alanlara büyük darbe vuruldu."

Hisarcıklıoğlu, Birlik olarak mevzuat düzenlemelerine katkı ve farkındalık oluşturma açısından kamu kurumlarına her türlü desteği verdiklerini anlattı.

Bu konuda yaptıkları çalışmalara değinen Hisarcıklıoğlu, şunları kaydetti:

"Bakanlığımızla oda ve borsalarımıza 'İhracatta Kaçakçılıkla Mücadele Eğitimi' verdik. Sektör meclislerimiz bünyesindeki bazı meclislerde kaçakçılıkla ilgili alt komisyonlar kurarak konuyu mevzuat anlamında da çalışıyoruz. Kamu kurumlarımıza kaçakçılık ve yasa dışı ticaretin önüne geçebilecek tüm önerilerimizi iletiyoruz. Tüm kurumların işbirliği ve dayanışmasıyla yasa dışı ticaretle mücadelede çok daha iyi bir konuma geleceğiz."

"Yasa dışı ticaret tüm dünyanın ortak sorunu"

ATO Başkanı Baran da ticaretin dünyanın neresinde olursa olsun güven üzerine kurulduğuna dikkati çekerek, hukuka, ahlaka ve kurallara dayanmayan ticaret anlayışının ekonomiye ve toplumsal refaha katkı sağlamayacağını söyledi.

Yasa dışı ticaretin ekonomi açısından en önemli ve kritik konulardan biri olduğunu, toplum sağlığı ve kamu güvenliği ile de doğrudan bağlantısı bulunduğunu vurgulayan Baran, şu ifadeleri kullandı:

"Yasa dışı ticaret, kurumlar, sektörler ve ülkeler arası sınırları aşan tehlike ve tehditleri bünyesinde barındırıyor. Küresel ekonominin karanlık yüzü de denilen yasa dışı ticaret, ekonomik faaliyetler üzerinde daraltıcı bir etki oluşturup, vergi gelirlerinde kayıplara yol açarak büyümeye zarar veriyor. Akaryakıttan tütüne, ilaçtan alkole, sahte ve taklit ürünlerden kaçakçılığa kadar pek çok alanda karşımıza çıkan yasa dışı ticaret, bugün tüm dünyanın ortak sorunu haline geldi."

Baran, kayıtlı ve kurallara uygun çalışan işletmeler açısından haksız rekabet ortamı oluşturan, vergi kayıplarına yol açarak kamu gelirlerini azaltan yasa dışı ticaretin iş barışını zedelediği gibi ekonomik istikrarı da tehdit ettiğini, kamu gelirlerinde azalmaya neden olduğu için de hizmetlerin kalitesini etkilediğini anlattı.

Yasa dışı ve kayıt dışı ekonomiyle mücadelede en iyi yöntemlerden birinin kayıtlı ekonomiye geçişin güçlendirilmesi olduğunu belirten Baran, Türkiye'nin, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan liderliğinde bu alanda çok önemli mesafeler katettiğini bildirdi.

Baran, geleneksel yöntemlerden dijitalleşmeye, faturadan irsaliyeye, muhasebe kayıtlarından beyanname süreçlerine kadar ticaretin tüm aşamalarının dijital ortama taşınmasının kayıtlı ekonomiyi güçlendirdiğine, denetim ve izleme kapasitesini önemli ölçüde artırdığına dikkati çekerek, şöyle konuştu:

"Dijitalleşme süreci bir yandan verimliliği artırırken diğer yandan yasa dışı ticaretin önlenmesi için yürütülen mücadele açısından da güçlü bir araç haline geldi. Bu noktada, yasa dışı ticaretin önlenmesinde TOBB öncülüğünde kurulan, Oda olarak bizim de ortağı olduğumuz Gümrük ve Turizm İşletmeleri şirketinin katkılarını özellikle vurgulamak isterim. Bu şirket, kara sınır kapılarımızı hiçbir mali yük oluşturmadan, yap-işlet-devret modeliyle çağın gereklerine göre baştan yenileme görevini üstlendi."

Kapıkule, Pazarkule, Hamzabeyli, Sarp, Türkgözü, Çıldır-Aktaş, Dilucu, Kapıköy, Esendere, Cilvegözü Habur ile Muratbey ve Nusaybin gümrük müdürlüklerinin bugüne kadar modernize edildiğini hatırlatan Baran, sözlerini şöyle tamamladı:

"Bu modernizasyonlarla birlikte oluşan teknik imkanlar, x-ray araç ve bagaj tarama cihazları, görüntü izleme sistemleri, kartlı geçiş ve bariyer sistemleri, kaçakçılıkla mücadeleye önemli katkılar sağladı. Halihazırda yapımı devam eden Gürbulak Sınır Kapısı tamamlandığında bu mücadelede kritik bir rol üstlenecek. Kayıt Dışı Ekonomiyle Mücadele Eylem Planı, ülkemizin bu konudaki kararlılığını açık biçimde ortaya koymaktadır. Bu mücadelenin başarısı, toplumsal farkındalığın artırılması, veri paylaşımının güçlendirilmesi, hukuki ve idari altyapının geliştirilmesi ve denetim kapasitesinin etkin biçimde kullanılmasıyla mümkündür. Tüm bunların hakkıyla uygulanabilmesi de bakanlıklardan yerel yönetimlere, sivil toplum kuruluşlarına kadar tüm kurum ve kuruluşların işbirliği içinde çalışmasıyla sağlanabilir."