WASHINGTON - Mehmet Toroğlu
Amerikalı uzmanlar, ABD'nin Mısır'a F-16'ları teslim etmeyi askıya alma kararının, ABD'nin kaygıları konusunda Mısır ordusuna mesaj verme amacı taşıdığı görüşünde.
ABD'deki düşünce kuruluşlarından Washington Enstitisü'nün Ortadoğu uzmanı ve geçmişte Beyaz Saray ve Dışişleri Bakanlığı'nda da önemli görevler üstlenmiş bir isim olan Dennis Ross, AA muhabirinin sorularını yanıtladı.
Ross, ABD'nin, F-16'ların satışını askıya alarak Mısır ordusuna, "gidişatınız hakkında kaygılarımız var. Yardımları kesmiyoruz ama şunu anlamalısınız ki, bazı kaygılarımız var ve bu kaygılarımıza kulak vermeniz önemli" gibi bir mesaj verdiğini dile getirdi. ABD yönetimin bu noktadaki mesajının, "sabrının sınırı olduğu" şeklinde de yorumlanabileceğini belirten Ross, Sisi'nin destekçilerine yaptığı "sokağa çıkın" çağrısının da kaygı yarattığına değindi.
Dunne: "ABD'nin yardımları durdurması lazım, çünkü yasalarımız bunu öngörüyor"
Atlantik Konseyi'nin Başkan Yardımcısı ve Konsey bünyesindeki Refik Hariri Ortadoğu Merkezi Direktörü Michelle Dunne, AA muhabirinin sorularını yanıtlarken, Obama yönetiminin Mısır'a F-16 satışlarını askıya almasının, ABD'nin bu ülkeye karşı geçmişte atmadığı türden çok olağandışı bir adım olduğunu söyledi.
Dunne, Mısır Savunma Bakanı Sisi'nin taraftarlarına "sokağa çıkın" çağrısının da ABD yönetimince kaygıyla karşılandığını ve kendisinin de bu kaygıları paylaştığını dile getirdi.
Dunne, ABD'nin Mısır politikasında hata üstüne hata yaptığını savunarak, "Şu anda gerçekten derin bir nefes alma ve yeniden düşünmenin zamanı" dedi. Dunne, yardımların askıya alınmasının, tüm ilişkileri ve tüm işbirliğini koparmayarak da yapılabileceğini belirtti.
Martini: "F-16'ları askıya almak, Sisi'ye mesaj verme niyetli"
AA muhabirinin sorularını yanıtlayan RAND Corporation Ortadoğu uzmanı Jeff Martini de, F-16'ların Mısır'a satışının askıya alınmasıyla ilgili olarak, bunun Sisi'ye mesaj verme niyetiyle atılmış bir adım olduğunu ancak bir yandan F-16'ların satışı askıya alınırken, diğer yandan ABD ve Mısır'ın ortak askeri tatbikatı Parlak Yıldız'ın ve askeri yardımların devam edeceğinin açıklanmasının, bu adımı biraz "samimiyetsiz ve bir anlamda karışık" bir şekle büründürdüğünü belirtti.
"Bence bu (F-16'ların satışının askıya alınması), daha ziyade sembolik, Mısır ordusuna 'hareketlerinizi izliyoruz' mesajı vermeye dönük bir ilk adım" diyen Martini, ABD'nin açıklamasının zamanlamasını da önemli bulduğunu dile getirerek, "Sisi'nin Mısırlılara sokağa çıkmaları çağrısı yapmasının hemen ardından bu açıklama yapıldı. Yönetim reddetse de bence bu tesadüf değil. Bence açıklamanın bununla (Sisi'nin çağrısıyla) muhtemelen bir bağlantısı var" dedi.
Martini, ABD'nin Mısır politikasında tutarsızlıklar bulunduğu görüşünü dile getirirken, "Burada ABD'nin prensipleri ve değerleri ile çok dar stratejik çıkarları arasında çok görünür bir zıtlık mevcut" ifadesini kullandı.
ABD de bundan korkuyor
Martini, Sisi'nin protesto çağrısından şahsen çok kaygı duyduğunu da belirterek, "Mısır'daki askeri kaynaklar, bugünkü gösterilerin 30 Haziran'dakiler kadar büyük olabileceğini bekliyorlar. Müslüman Kardeşler Teşkilatı'nın da sokakları mobilize ettiğini düşünürseniz, silahlı çatışmalara yönelik çok tehlikeli bir potansiyel var. Bence ABD, böyle bir ihtimalden korkuyor ve bu durum, F-16'ların satışının neden askıya alındığını anlamamızda fikir veriyor. Dolayısıyla Sisi'nin protesto çağrısından endişe duyuyorum" diye konuştu.
Öte yandan bazı kesimlerin, Sisi'nin protesto çağrılarını, kendisine cumhurbaşkanlığı yolunu açacak halk desteğini sağlama amaçlı bir taktik olarak gördüğüne değinen Martini, "Bunlar tehlikeli türden çıkarımlar ama insanlar bu noktalarda spekülasyonlar yapıyor" dedi.
PODCASTTÜMÜNÜ GÖR
