چیرۆکی تاقانەیەکی کیمیابارانی ھەڵەبجە

ھەڵەبجە ـ AA

لە کارەساتی کیمیابارانکردنی ھەڵەبجەدا لە رۆژی ١٦ی ئاداری ساڵی ١٩٨٨ لەلایەن فڕۆکە جەنگییەکانی ئەو کاتەی دەسەڵاتدارانی عێراقییەوە، چەندین کەسی بەجێماو ھەیە کە وەک تاقانەی کیمیاباران لە رووداوەکەدا ماونەتەوە و تەواوی ئەندامانی تری خێزانەکەیان بەھۆی بەرکەوتنی چەکی کیمیاوی لەو رۆژەدا گیانیان لەدەستداوە.

ئەکرەم محەمەد مەحمود یەکێکە لە ناوە دیارەکانی کارەساتەکە و تاقانەیەکی کارەساتی کیمیابارانی ھەڵەبجەیە، وێنەی ئەکرەم و کەسوکارەکەی لە رۆژی کارەساتەکەدا کە ھەموویان لە پشت ئۆتۆمۆبێلەکەیانەوە گیانیان لەدەستداوە دەنگدانەوەی زۆری ھەبوو لەو کاتەدا و ئێستاش ئەو ئۆتۆمۆبێلە لە مۆنۆمێنتی یادگاری ھەڵەبجە ھەڵگیراوە.

ئەکرەم چیرۆکی ژیانی خۆی بۆ ئاژانسی ئانادۆڵو گێڕایەوە، ئەو لە لە ساڵی ١٩٨٨ تەمەنی ١١ ساڵان بووە و لە پۆلی پێنجی سەرەتایی بووە لە قوتابخانەیەکی ناوشاری ھەڵەبجە، لە رۆژی کارەساتەکەش ھاوشێوەی خێزانەکانی تری شارەکە و بۆ خۆپاراستن لە تۆپبارانی شارەکە جەنگی نێوان ھەردوو وڵاتی عێراق و ئێراندا، خێزانەکەی ئەکرەم پەنایان بۆ ژێرزەمێنێک بردووە و خۆیان حەشارداوە، رۆژی ١٦ی مانگ بۆ نانی نیوەڕۆ دەچنە ماڵی خزمێکی نزیکیان، بەڵام لەو کاتەدا فڕۆکە و کۆپتەرە عێراقییەکان دەگەنە ئاسمانی شارەکە و دەست بە بۆردومانکردن و رشتنی گازی کیمیایی دەکەن.

ئەکرەم دەڵێت: "لەو کاتەدا کە ئاگادار کراین شارەکە بە چەکی کیمیایی بۆردومان کراوە بەپەلە ھاتینە دەرەوە و چەندین کەس سواری ئەو ئۆتۆمۆبێلە دوا بەتاڵە بووین کە لە وێنەکەدا دیارە، بەڵام بەھۆی کاریگەری کیمیاییەکەوە زۆربەی کەسەکانی ناو ئۆتۆمۆبێلەکە لەنێویاندا دایک و باوک و سێ برام شەھید بوون و خۆشم بەسەختی بریندار ببوم، لەو کاتەدا ھێزێکی ئێانی گەیشتنە سەرمان و دوای وێنەگرتنی کارەساتەکە بەرەو ئێران گواستراینەوە و لە نەخۆشخانە چارەسەر کراین".

ئەو گوتی: "دوای وەرگرتنی چارەسەر گواستراینەوە بۆ ئۆردوگا و ماڵی باپیرم دۆزییەوە، لەو کاتەدا توند لە باوەشیان گرتم و ھەواڵی شەھید بوونی باوک و دایکم و براکانمیان پێگوتم، لەو کاتەوە لەگەڵ نەنک و باپیرم مامەوە و ئەوان گەورەیان کردم".

ئەکرەم کە ئێستا فەرمانبەرە لە مۆنۆمێنتی یادگاری ھەڵەبجە، باس لەوە دەکات دوای ٣١ ساڵ تائێستاش لە رووی دەروونییەوە کاریگەری ئەو روداوەی لەسەر ماوە و رۆژانەش لە شوێنی کارەکەی وێنەی کارەساتەکە و کەسوکار و ئۆتۆمۆبێلەکەشی بیر دێتەوە کە روبەڕووی چ کارەساتێک بوونەوە لەو رۆژەدا.

ئەم تاقانەیەی کیمیابارانی ھەڵەبجە نیگەرانە لە ھەڵوێستی کۆمەڵگەی نێودەوڵەتی لەوەی چاوپۆشیان کردووە لە کارەساتی کیمیابارانی ھەڵەبجە لەو کاتەدا، ئاماژە بەوەش دەکات لە ماوەی ساڵانی رابردووش جارێکی تر چاوپۆشییان لە کیمیابارانکردنی گەلی سوریا لەلایەن رژێمی ئەو وڵاتەوە کردەوە و ھیچ کاردانەوەیەکیان بەرامبەر دەسەڵاتدارانی ئەو وڵاتە نەبووە.