Ankara
Brent petrol, ABD Başkanı Donald Trump'ın Hindistan'a uyguladığı ek gümrük vergilerinin yarattığı endişeler ve ABD'de yaz seyahat döneminin sona ermesiyle talebin zayıflayacağı beklentileriyle üç aylık yükseliş trendini kırarak ağustosta 4 dolardan fazla değer kaybetti.
Trump'ın Avrupa Birliği'ne yönelik karşılıklı gümrük tarifeleri için son tarihi uzatma kararı almasının ardından küresel enerji talebine ilişkin görünüm güçlendi. Bu gelişmeyle Brent petrol mayısta bir önceki aya göre yüzde 2,6 artışla ayı 62,60 dolardan kapattı.
Haziranda Trump'ın Çin ile ticaret anlaşmasına vardıklarını duyurması, dünyanın en büyük petrol tüketicisi ve ithalatçısı olan iki ülkenin talebini artırarak fiyatlar üzerinde yukarı yönlü baskı oluşturdu. Böylece Brent petrol ayı yüzde 6,2 artışla 66,46 dolardan tamamladı.
Küresel ticaret anlaşmalarına yönelik iyimserliğin ekonomik faaliyetleri canlandıracağı ve bunun petrol talebine de olumlu yansıyacağı beklentileri, temmuzda fiyatların yükselişini destekledi. Washington yönetiminin, İran ve Rusya'dan petrol taşındığı gerekçesiyle yeni yaptırımlar açıklaması, arz daralması endişelerini artırarak Brent petrolün temmuz ayını yüzde 7,9 artışla 71,71 dolardan kapatmasına yol açtı.
Ancak ABD'nin Hindistan'dan gelen mallara uyguladığı gümrük vergilerini yüzde 50'ye yükseltmesi ve ABD'de yaz seyahat sezonunun bitişiyle talebin zayıflayacağı beklentileri, üç aylık yükseliş trendini ağustosta tersine çevirdi.
Brent petrol, ağustosu yüzde 6 değer kaybıyla 67,37 dolardan tamamladı. Böylece Brent petrolün varil fiyatı, temmuza kıyasla yaklaşık 4,34 dolar gerilemiş oldu.
- "Yılın son aylarında fiyatlarda zayıflama görülebilir"
Washington Arap Körfez Ülkeleri Enstitüsü Misafir Öğretim Üyesi Kate Dourian, AA muhabirine yaptığı değerlendirmede, yılın son çeyreğine yaklaşılırken arz fazlası beklentisinin petrol fiyatları üzerinde aşağı yönlü baskı oluşturduğunu söyledi.
Dourian, petrol üreticilerinden oluşan OPEC+ grubunun üretim artışlarına rağmen fiyatların nispeten istikrarlı seyrettiğini belirterek, "Yılın son aylarında arz fazlası oluşması halinde fiyatlarda zayıflama görülebilir. Bununla birlikte, ilerleyen dönemde piyasayı dengede tutacak kadar güçlü bir talebin olup olmayacağı fiyatları belirleyecek." diye konuştu.
İran'a yönelik yaptırımların yeniden devreye girmesi veya Washington'un Rusya'nın enerji sektörüne daha sert yaptırımlar uygulaması halinde piyasa dengelerinin değişebileceğine işaret eden Dourian, yıl boyunca fiyat oynaklığını artıran jeopolitik ve ticari belirsizliklerin de etkisini sürdürdüğünü ifade etti.
- "Fiyatların 50 dolara doğru gerileme ihtimali yüksek"
Uluslararası veri şirketi Primary Vision Network Enerji ve Ekonomi Analisti Osama Rizvi de ilerleyen aylarda yalnızca ham petrol piyasasında değil, ürün tarafında da arz fazlasının oluşabileceğini aktardı.
Rizvi, küresel rafineri faaliyetlerinin çok yüksek seviyelerde olduğuna işaret ederek, şunları kaydetti:
"Ancak bunun yeterli talep ile karşılanmaması, ki bu oldukça olası, stokların artmasına yol açacak. Avrupa'da elektrik üretimi nedeniyle artan dizel talebi fiyatlara bir miktar destek sağlayabilir. Ancak esas belirleyici unsur Çin'in stok iştahı olacak. İlerleyen dönemde fiyatların dar bir bantta seyretmesini bekliyorum, 70 dolar yerine 50 dolara doğru gerileme ihtimali daha yüksek görünüyor."