Sağlığa Evet Derneği Başkanı Prof. Dr. Dağ: Elektronik sigarada denetim artmalı

İSTANBUL - ANDAÇ HONGUR

Sağlığa Evet Derneği Başkanı Prof. Dr. Elif Dağlı, tütün ürünlerinin internet satışlarının yasa ile engellendiğini belirterek, "Elektronik sigara satışı ve reklamı yapan 50 bin üyeli sosyal medya platformları olduğu araştırmalarla tespit edilmiştir. Bu mecralardan elektronik sigara markaları, ev yapımı likit tarifleri, ham maddelerinin tedarikçileri, satış noktaları ile ilgili bilgi verilmekte, reklam yapılmaktadır. Bu veriler maalesef tütün ve nikotin ürünlerinin internet satışlarının devam ettiğini ve yasaların çiğnendiğini, konuyla ilgili denetimlerin artması gerektiğini göstermektedir." dedi.

Dağlı, AA muhabirine yaptığı açıklamada, Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumu (TAPDK) verilerine göre, 2016'da iç piyasada 105,5 milyar sigara satışı olduğunu söyledi.

Buna göre, sigara tüketiminin bir önceki yıla göre yüzde 2,2; 2010'a göre yüzde 13 arttığını aktaran Dağlı, "Başka bir deyişle, sigara satışları, dumansız hava sahası uygulamaları öncesindeki yüksek değerlere geri dönmüştür." diye konuştu.

Geçen yıla oranla nargilelik tütün üretiminin yüzde 190, sarmalık kıyılmış tütünde iç piyasa satışının yüzde 126, kıyılmış tütün üretiminin yüzde 75, makaron üretiminin yüzde 86 arttığına işaret eden Dağlı, Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından yapılan "Türkiye Sağlık Araştırması" verilerine göre, her gün sigara içenlerin oranının 2010'da yüzde 25 iken, 2014'te yüzde 27'ye çıktığını kaydetti.

Dağlı, "Küresel Gençlik Tütün Araştırması" sonuçlarına göre ise 2003-2012 döneminde 13-15 yaş grubunda sigara dışı tütün ürünü kullanımının yüzde 88 arttığını, Türkiye'de sigara dışında, gençlerin en sık kullandığı ürünün nargile olduğunu aktardı.

Prof. Dr. Dağlı, elektronik sigaranın Türkiye'de yasal satışı olmadığını, bu nedenle toplumsal araştırmalarla tüketim oranlarını ortaya koymanın mümkün olmadığını belirterek, elektronik sigaranın sık kullanımının gözlendiğini ve ürünlerin yasa dışı yollarla temin edildiğinin tahmin edildiğini söyledi.

Dağlı, şu bilgileri paylaştı:

"Tütün ürünlerinin internet satışları yasa ile engellenmiş iken, elektronik sigara satışı ve reklamı yapan 50 bin üyeli sosyal medya platformları olduğu araştırmalar ile tespit edilmiştir. Bu mecralardan elektronik sigara markaları, ev yapımı likit tarifleri, ham maddelerinin tedarikçileri, satış noktaları ile ilgili bilgi verilmekte, reklam yapılmaktadır. Elektronik sigara için kullanılan sıvı nikotin, büyük miktarlarda kimya firmalarından satın alınabilmektedir. Bu veriler, maalesef tütün ve nikotin ürünlerinin internet satışlarının devam ettiğini ve yasaların çiğnendiğini, konuyla ilgili denetimlerin artması gerektiğini göstermektedir."

"Yeni mevzuata değil, denetime ihtiyaç duymaktayız"

Prof. Dr. Dağlı, sigara içmenin zararının farkında olan kişilerin, bırakmak zor geldiğinde daha az zararlı alternatifleri aradığını ve elektronik sigaraya normal sigaradan daha az zararlı zannederek başladığını ifade ederek, elektronik sigara için kullanılan "daha az zararlı" veya "çevreye zarar vermiyor" önermelerinin doğruluk payı olmadığını vurguladı.

Her geçen gün elektronik sigaranın sağlık zararlarına ait yeni bilimsel kanıtların ortaya çıktığının altını çizen Dağlı, şunları söyledi:

"Bilimsel çalışmalar elektronik sigaranın, sigarayı bırakmaya yardımcı olmadığını göstermiştir. Aksine aromaları, şekli ve kullanma yöntemi ile sigarayı hatırlatmaktadır. El ve dudak alışkanlığını pekiştirmektedir. Sigarayı hiç kullanmayan gençlerin başlamasını sağlamaktadır. İçinde nikotin bulunan hiçbir ürün güvenli değildir. Ayrıca elektronik sigara likitleri içine katılan aroma ve tatlandırıcılar, solunum sistemini zedeleyici özelliktedir. Sadece solunum sistemi değil, vücudun bütün organlarını ilgilendiren ani belirtiler ortaya çıkarmaktadır. En sık ağız, burun, boğaz, alt solunum yolları olmak üzere, cilt, idrar yolları, sinir sistemini etkilemektedir."

Dağlı, yasaların ancak uygulandıklarında etkili olduğunu belirterek, "Tütün ürünlerinin internetten satışını yasaklayan bir yasamız vardır. Nikotin bugün için sadece tütünden elde edilmektedir. Nikotin içeren her ürün, tütün ürünüdür. Elektronik sigara aynen diğer tütün ürünleri gibi internetten satılamaz. İnternetin izlenmesi ve denetlenmesi teknik olarak mümkündür. Yeni mevzuata değil, denetime ihtiyaç duymaktayız." değerlendirmesinde bulundu.