Cari işlemler dengesi YEP hedefleriyle iyileşecek

Yeni Ekonomi Programı (YEP) kapsamında yurt içi üretimin desteklenmesi, ihracat teşvik mekanizmaları ve doğal kaynakların etkin ve verimli kullanılmasıyla cari işlemler dengesinde iyileşme sağlanacak.

Hazine ve Maliye Bakanı Berat Albayrak tarafından açıklanan 2021-2023 dönemine ilişkin YEP'te cari işlemler dengesinin GSYH'ye oranının 2021 ve 2022'de sırasıyla yüzde 1,9 ve yüzde 0,7 açık vereceği, YEP dönemi sonunda ise sınırlı fazlaya döneceği tahmin ediliyor. Açıklanan programla cari işlemler dengesinde belirlenen hedeflere ulaşmak için çeşitli politika ve tedbirler hayata geçirilecek.

Bu kapsamda, ihracatta destek uygulamaları, yeni tip koronavirüs (Kovid-19) salgınının etkisiyle küresel ekonomik koşullarda ortaya çıkan yeni normal anlayışıyla uyumlu hale getirilerek güncellenecek, dış pazarlarda gelişen ve değişen talep doğrultusunda yeni ve etkili destek mekanizmaları uygulamaya konulacak.

İhtiyaç sahibi büyük firmalarca talep edilen Ar-Ge ve yenilik tabanlı çözüm önerilerinin aynı firmaların eş finansmanı ile KOBİ'ler tarafından karşılanması sağlanacak. Siparişe Dayalı Ar-Ge Projeleri Destekleme Programı ile daha fazla Ar-Ge ürünü daha hızlı ve etkin bir şekilde ticarileştirilecek.

İhracat artışı ve küresel ölçekte ürün geliştirmenin önemli unsurlarından olan test ve sertifikasyon altyapısı güçlendirilecek. Üreticilerin test, belgelendirme ve sertifikasyon hizmetlerini ağırlıklı olarak yurt içinden almaları sağlanacak.

Bireysel e- ihracatçılara yeni vergi teşviki

E-ihracat yoluyla Türkiye ekonomisinin uluslararası rekabetçiliğinin artırılması, yeni ihracat alanlarının oluşturulması, istihdam imkanlarının artırılması ve dijitalleşmenin getirdiği yeni fırsatlarla beraber bu alanda oluşacak yeni pazarlarda ülke payının yükseltilmesi amacıyla bireysel e- ihracatçılara yeni vergi teşviki getirilecek. Bu alanda girişimde bulunacaklara eğitim ve sertifika verilecek.

Salgın sonrası yeni normalle, yapısal değişime uğrayan tedarik zincirlerine girmek için firmalar gereken standartlar, tasarım, sürdürülebilirlik, güvenlik ve üretim kabiliyetleri açısından güçlendirilerek bunların küresel tedarik zincirlerine katılımları desteklenecek.

Türk firmalarının küresel tedarik zincirindeki yerinin güçlendirilmesini ve yeni firmaların buraya katılımını sağlayacak, ülkenin küresel tedarik zincirindeki payını artıracak destek programı hayata geçirilecek.

Kuşak ve Yol Girişimi çerçevesinde Çin ile ikili ticari ve ekonomik ilişkiler geliştirilecek. Türkiye'nin üçüncü ülkelerle ticari ilişkilerinin artırılması, ülkenin hak ve çıkarlarının azami ölçüde korunması ve gözetilmesini teminen ticaret diplomasisi araçları etkin bir şekilde kullanılacak.

Gümrük Birliğinin güncellenmesi müzakereleri kapsamında başta ilgili platformlar nezdinde girişimlere devam edilecek.

Türkiye-AB Gümrük Birliği kapsamında AB'ye ihracatta Avrupa Yeşil Mutabakatı'na adaptasyon sağlanması amacıyla kamu, özel sektör, sivil toplum kuruluşları ve üniversiteleri koordine ederek, AB ile diyalog içerisinde gerekli çalışmalar ve hazırlıklar yapılacak.

Maden arama ve sondaj çalışmaları sürecek

Petrol ve doğal gaz kaynağı aramaları, başta denizlerde olmak üzere, hızlandırılarak sürdürülecek. Bor ve lityum başta olmak üzere madenler işlenip yüksek katma değerli ürünlere dönüştürülecek ve uluslararası piyasalara sunulacak.

Yerli ve yenilenebilir enerji kaynaklarından elektrik üretimi artırılacak. Başta sanayi sektöründe olmak üzere endüstriyel işletmelerin verimsizlik ve kayıplarının giderilmesi ile atık enerjilerinin geri kazanılması için verimliliği artırıcı projeler hayata geçirilecek.

Maden arama ve sondaj çalışmaları devam ettirilerek, bulunan rezervler kamu/özel iş birliğinde yeni iş modelleri ve finansman mekanizmalarıyla ekonomiye kazandırılacak.

Kullanım ömrü henüz dolmayan teknolojik ürünlerin tekrar ekonomiye kazandırılması, ekonomik değer oluşturması, israfın ve çevreye verilen zararların azaltılması için ikinci el teknolojik ürünlerin belirli bir standartta yenilenerek güvenli bir şekilde tekrar satışa sunulması için yasal düzenleme yapılarak standartlar oluşturulacak.

Yüksek teknoloji ürünlerinin üretileceği, büyük ölçekli yerli ve yabancı yatırımların yer alacağı, etkin yönetişim modeline sahip endüstri ve teknoloji bölgeleri kurulacak.