MERSİN - SEZGİN PANCAR
Türkiye'nin limon üretiminde ilk sırada yer alan Mersin'de, erkenci cins olan mayer limonların hasadına başlanırken, hasat yükünü kadınlar çekiyor.
Narenciyenin en önemli gelir kaynaklarından birini oluşturduğu Mersin'in Erdemli ilçesinde, eylül ayına girilmesiyle pazarların en çok aranan tatlarından limonun hasadına başlandı.
Toplanan mayer limonlar kalitesine göre kilogramı 1,5 ila 2,5 liradan satılıyor.
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre, geçen yıl 614 bin ton limon üretimiyle bu alanda Türkiye'de ilk sırada yer alan kentte, üretimden paketleme ve sevkiyat sürecine kadar geniş bir alanda çok sayıda kişi iş imkanı buluyor.
İşçilerin çoğunluğunu oluşturan kadınlar da hasadın başlamasıyla birlikte evlerini geçindirmek için sabahın ilk ışıklarıyla bahçelerin yollarını tutuyor.
Erken saatlerde bahçelere gelen kadınlar yere yakın limonların toplanmasının ardından metrelerce yükseklikteki dallardakilere de merdiven yardımıyla ulaşıyor.
Özenle saplarını kestikleri olgunlaşmış limonları küfelere dolduran kadınlar, ürünlerin üzerilerindeki lekeleri de tek tek temizliyor.
Kadınlar, hava sıcaklığının 35 dereceyi bulduğu bahçelerde yorgunluklarını, ağaçların arasına kurdukları sofralarda atarken, akşama kadar döktükleri alın terinin karşılığı olan 65-70 lirayla evlerinin yolunu tutuyor.
İşçilerden 38 yaşındaki 4 çocuk annesi Elif Alim, AA muhabirine, sabahın erken saatlerinde kalkıp, çocuklarına kahvaltı hazırladıktan sonra para kazanmak için bahçelere gittiğini söyledi.
Yaklaşık 15 yıldan beri narenciye bahçelerinde çalıştığını belirten Alim, "Kazandığım parayla çocuklara harçlık verip, evin ihtiyaçlarını gideriyorum. Limonu yetiştirmesi de toplaması da zor. Hava çok sıcak. Bu sıcaklarda çalışmak hiç kolay değil. Bir de çok erken kalkıyoruz. Bir de küçük çocuklar var, onları evde bırakıyoruz. Zor ama bu işi yapmaya mecburuz. Evi geçindirmek için başka yolumuz, gelirimiz yok." dedi.
İşçilerden 3 çocuk annesi 32 yaşındaki Hamide Alim de limon toplamanın zorluğuna dikkati çekerek, "Dikenler var. Bileğimiz hep çiziliyor. Ağaçların eteklerini topladıktan sonra tepelerini topluyoruz. Küçük kızım da benimle beraber. Onu da bakacak kimse olmayınca mecbur getiriyorum. Burada iş bitince bir de evde işimiz var. Evde ev işi bizi bekliyor, çocuklar okula gidiyor. Yemek yapmamız gerekiyor. "diye konuştu.
Biri engelli 5 çocuğunun bakımına katkı için çalıştığını anlatan 38 yaşındaki Emine Acar da "Geçim zor. Kirada oturuyoruz. Kolay değil, olsaydı hiçbirimiz buralara gelmezdik. Kimisi meyve tutuyor, kimisi küfe taşıyor, kimisi merdivencilik yapıyor. Her küfede 20 kilogramdan fazla limon taşınıyor. İş zor, kolay değil. Kazandığımız paranın ancak geçimimize katkısı oluyor. Hem kira parasını veriyoruz hem de çocukları okutuyoruz. Yevmiyeden başka gelirimiz yok." ifadesini kullandı.
Narenciye üreticisi Ali Erkoç ise limonun dalındaki iyi fiyatı nedeniyle sezona mutlu başladıklarını belirterek, şöyle konuştu:
"Limon sezonu güzel başladı. Fiyatlar iyi. Bizde kilogramı 1,5 liradan 2 liraya kadar gidiyor. Mayer limonun bitmesinin ardından enterdonat, Aydın ve dikenli limonlarının kesimini yapacağız. Limonları sarartma tesislerine gönderiyoruz. Daha sonra iç piyasaya dağılıyor."
Limon üretiminin, toplamasından dağıtımına kadar büyük emek ve maliyet istediğini vurgulayan Erkoç, çoğunlukla kadın işçilerle çalıştıklarını anlattı.
Kadınların evlerini geçindirmek için narenciye toplama işini tercih ettiğini kaydeden Erkoç, "Erkekler genelde inşaatlara gidiyor. Evde boş olan hanımları da arkadaşlarıyla, komşularıyla birlikte buralara gelip çalışıyorlar. Hepsi çalışkanlar. Güzel bir aile ortamında çalışıyoruz ama toplamak çok zor. 35-40 derece sıcaklıkta toplamak daha fazla sıkıntı." dedi.
PODCASTTÜMÜNÜ GÖR
