Köyün kaderini 'lavanta' değiştirdi

AFYONKARAHİSAR - ARİF YAVUZ

Tüm toprak çeşitlerinde yetişebilen, iklim seçmeyen lavanta bitkisi, çok yıllıklı olması nedeniyle çiftçiler tarafından kıraç arazilerde arpa ve buğdaya alternatif olarak ülke genelinde yaygınlaşmaya başladı.

Afyonkarahisar'ın Dazkırı ilçesine bağlı İdris köyü de lavanta ekimine yönelen ve önemli gelir elde eden yerleşim yerlerinden sadece biri.

"Artık köyümüze 'lavanta diyarı' diyorlar"

İdris köyünün muhtarı Sami Şahin, Afyonkarahisar Valiliği ve Dazkırı Kaymakamlığının desteğiyle köyde yaklaşık 900 dekar arazide 5 yıldır lavanta üretimi yapıldığını söyledi.

Isparta'nın Keçiborlu ilçesinden sonra köylerinin de bölgede lavanta üretiminde önemli bir paya sahip olduğunu belirten Şahin, şunları söyledi:

"Lavanta yetiştiriciliği köyümüzün adeta kaderini değiştirdi. Önceden köyümüz sürekli dışarıya göç veriyordu. İşsizlik çoktu. Lavanta üretiminden güzel gelir elde edilince insanlar köylerine dönmeye başladı. Her çiftçinin evine güzel para giriyor. Herkesin çift çeker traktörü olmaya başladı. Denizli ve İzmir'e yerleşenler geri dönmeye başladı. Özellikle emekli olan arkadaşlarımızın çoğu tekrar köylerine yerleşerek lavanta bahçeleri kuruyor. Şu anda lavanta yetiştiriciliğinin buğday ve arpa üretimine göre daha iyi getirisi var. Artık köyümüze 'lavanta diyarı' diyorlar."

"Lavantadan yağ çıkarma fabrikası kurmayı planlıyoruz"

Piyasada lavanta yağının litresinin yaklaşık 70 avrodan satıldığını aktaran Sami Şahin, köylerine devlet desteğiyle fabrika kurmayı planladıklarını vurguladı.

Şahin, köyün geçen yılki lavanta üretiminin 79 ton olduğuna işaret ederek, "Genellikle Isparta, Denizli, Hatay ve Ankara'daki tüccarlara veriyoruz. 2017 yılında köyümüzden 75 ton yaş ve 4 ton da kurutulmuş lavanta satışı yapıldı. Kilosunu 15 liradan sattık. Köyümüze lavantadan yağ çıkarma fabrikası kurmayı başarırsak, gelirimiz daha da artacak. Bunun içinde devletten destek bekliyoruz." diye konuştu.

Lavantanın kozmetik, kimya ve tekstil sanayisinin vazgeçilmez ürünlerinden olduğuna dikkati çeken muhtar Şahin, lavanta bahçelerinin görsel şölen sunduğunu da ifade etti.

"En az 2 katı kazanç söz konusu"

Gıda Tarım ve Hayvancılık İl Müdürü İbrahim Acar da başta İdris köyü olmak üzere il genelinde yaklaşık 1900 dekar alanda lavanta üretimi yapıldığı bilgisini verdi.

Lavantanın genellikle kıraç tarım arazilerinde yetiştiğinin altını çizen Acar, şunları kaydetti:

"Lavanta, ormanlık, dağlık ve sulak olmayan arazilerde üretiliyor. Verimi ve getirisi, arpa ile buğdaya göre çok yüksek. En az 2 katı kazanç söz konusu ancak bölgemizde lavantanın işlendiği tesisler yok. Dolayısıyla üreticilerimiz bunları genellikle tüccarlara satıyor. İlerleyen dönemde bölgemize lavanta işleme tesisi kurulduğunda çiftçimizin geliri daha da artacaktır. Bu da ekim alanlarını daha da artıracaktır."

İbrahim Acar, lavanta yetiştiriciliğinin İdris köyüne ayrı bir görsel güzellik kattığını, ilerleyen süreçte köyün turizm açısından da dikkati çekeceğini dile getirdi.