Yerli laboratuvarla 1 milyon lira Türkiye'de kalacak

İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa Mühendislik Fakültesi bünyesinde kurulan Türkiye'nin ilk Jeokronoloji Laboratuvarı sayesinde jeoloji mühendisliği, malzeme bilimi, madencilik sektörü ve nanoteknoloji alanında çalışma yapan bilim insanlarının çalışmaları yurt dışındaki laboratuvarlar yerine Türkiye'de incelenecek. Laboratuvar, yıllık yaklaşık 1 milyon liranın yurt içinde kalmasını sağlayacak.

Kuruluşunun 104. yılını kutlayan Türkiye'nin ilk jeoloji mühendisliği bölümü İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa Mühendislik Fakültesi Jeoloji Mühendisliği Bölümü bünyesinde, öğretim üyeleri Doç. Dr. Namık Aysal, Doç. Dr. Nurullah Hanilçi ve Dr. Öğr. Üyesi İsak Yılmaz tarafından Jeokronoloji Laboratuvarı oluşturuldu.

Gerekli alet ve teçhizatların alınmasının ardından yaklaşık 1 yıl süren eğitim ve test aşamalarının tamamlanmasıyla laboratuvar, Türkiye'deki çeşitli üniversitelerden araştırmacıların ve Maden Tetkik ve Arama Genel Müdürlüğünün (MTA) numune analizlerini yapmaya başladı. Laboratuvarda, yüksek lisans ve doktora öğrencilerinin de dahil olduğu 6 kişilik bir ekip çalışıyor.

Taşların yaşı

İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Jeoloji Mühendisliği Bölümü Mineraloji-Petrografi Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi Doç. Dr. Namık Aysal, AA muhabirinin sorularını yanıtlarken, jeoloji biliminin dünyanın oluşumunu açıklamayı amaçladığına değinirken, jeokronolojinin de "taşların yaşlandırılması, tarihlendirilmesi" anlamına geldiğini aktardı.

Dünyanın oluşumunu açıklarken, kayaların oluşum ortamları ve yaşlarının belirlendiğini dile getiren Aysal, şunları söyledi:

"Türkiye'nin jeodinamik evrimi, Türkiye'deki birçok orojenik kuşağın açıklanması için yaş tayinlerine, tarihlendirme çalışmalarına ihtiyacımız var. Daha önce yaptığımız tüm çalışmalarda, yaşlandırma, tarihlendirme çalışmaları için yurt dışındaki laboratuvarları kullanıyorduk. Bu, hem vakit kaybına hem de ciddi anlamda kaynakların yurt dışına aktarımına neden oluyordu. Bundan sonra dışa bağımlılığımızı büyük oranda azaltmış olacağız ve kendi öz kaynaklarımızla bu çalışmaları yürüteceğiz. Laboratuvarımız sayesinde ülkemizdeki bilim insanlarının yapacağı çalışmaların yanı sıra çevre ülkelerdeki bilim insanları işbirliğiyle bilim ve teknolojinin gelişmesine önemli katkılar sağlamayı hedefliyoruz. Ayrıca çevre ve komşu ülkelerdeki bilim insanlarının analizlerinin buraya gelmesiyle de ekonomi için ek girdi sağlanacak."

"Türkiye'nin kendi öz kaynaklarını kullanarak kendi bilimini yapması sağlanacak"

Doç. Dr. Namık Aysal, analiz için yurt dışındaki laboratuvarlara gönderilen bir örneğin 2 bin-2 bin 500 lira maliyeti olduğunu kaydederek, "Bir projede bir örnek yeterli değil. Bazı projelerde 15-20 tane, bazı projelerde daha fazla örneğin yaşlandırılması ve analiz edilmesi gerekiyor. Laboratuvarı kurmadan önce çalışma yapıldı. Üniversitelerin bilimsel araştırma projelerinden ve TÜBİTAK kaynaklarından yıllık ortalama 1 milyon liraya yakın bütçe yurt dışı laboratuvarlarına aktarılıyor araştırmalar için. Artık bu bütçe Türkiye'de kalacak. Belki başka üniversitelerde de bu analizlerin yapılabilirliğinin önünü açılacak. Türkiye'nin kendi öz kaynaklarını kullanarak kendi bilimini yapması sağlanacak." diye konuştu.

Türkiye'deki üniversitelerden bilim insanları ve araştırmacılardan analiz talepleri aldıklarını anlatan Aysal, MTA ile işbirliği yürüteceklerini, MTA tarafından sahadan toplanan örneklerin yaşlandırılması çalışmalarına da başladıklarını bildirdi.

Aysal, "Laboratuvarımız sadece jeoloji mühendisliği alanında hizmet vermiyor; malzeme bilimi, madencilik sektörü, nanoteknoloji, katı malzeme üzerine çalışma yapan bilim insanları ve araştırmacılara hizmet verebilecek kapasitede. Bilim insanları laboratuvarımızdan farklı analizler için faydalanabilir." dedi.