TİHEK'ten "rehber köpek" kararı

İstanbul'da yaşayan görme engelli M.K, İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB) tarafından işletilen bir sosyal tesise rehber köpeğiyle girmek istedi ancak evcil hayvanların kabul edilmediği gerekçesiyle izin verilmedi.

Rehber köpeği vasıtasıyla bağımsız hareket edebildiğini belirten M.K, köpeğiyle birlikte içeri alınmaması nedeniyle engellilik temelinde ayrımcılığa uğradığını öne sürerek TİHEK'e başvurdu.

İnceleme kapsamında İBB'den alınan yazılı görüşte, tesisin yalnızca açık alanda bulunan kafeterya bölümüne taşıma kabında olması şartıyla evcil hayvanla giriş yapılmasının mümkün olduğu, sosyal tesiste ayrımcılık yapılmasının söz konusu olmadığı iddia edildi.

Başvuruyu değerlendiren TİHEK, İBB'nin engellilik temelinde ayrımcılık yasağını ihlal ettiğine karar vererek, belediyeye 150 bin lira idari para cezası uyguladı.

"Rehber köpekler, engelli bireyle bir bütün olarak düşünülmeli"

Kararda, rehber köpeklerin, görme engelli kişilerin bağımsız ve güvenli şekilde hareket etmesini sağlayarak engellilerin topluma tam katılımı açısından önemli bir fonksiyonu yerine getirdiğine işaret edildi.

Dosyaya sunulan bilgi ve belgelerden, başvurucunun rehber köpeğiyle birlikte tesise alınmadığının anlaşıldığı bildirilen kararda, şu değerlendirmeler yer aldı:

"Rehber köpekler yerine getirdikleri işlev gereği engelli kişilerin güvenli ve bağımsız bir şekilde yaşamasını ve topluma katılımını sağlamaktadır. Bu niteliği itibarıyla rehber köpekler, evcil hayvanlardan ayrılmakta ve adeta yardımcı olduğu engelli birey ile bir bütün olarak düşünülmesi gereken bir canlıya dönüşmektedir. Rehber köpeklerin evcil hayvan gibi değerlendirilmesinin engelli bireylerin erişim hakkı açısından orantısız bir sonuç doğuracağı açıktır."

Tesisteki diğer kişilerin köpeğe alerjisi olması veya korkabileceği gibi hususların bulunması durumunda rehber köpeğin tesise alınmamasının anlaşılabileceği aktarılan kararda, bu yönde bir olayın varlığının belediye tarafından dosyaya sunulmadığı kaydedildi.