Orman yangınlarına en çok "ihmal" sebep oluyor

AA muhabirinin Tarım ve Orman Bakanlığı verilerinden yaptığı derlemeye göre, Türkiye'nin orman varlığı son yıllarda düzenli artış gösterdi.

Envanter çalışmaları kapsamında 1973 yılında 20 milyon 199 bin 296 hektar olarak tespit edilen ülkenin orman varlığı, 2023'te 23 milyon 363 bin 71 hektara ulaştı. Orman alanları 2024'te 23 milyon 363 bin 84 hektara, geçen yıl 23 milyon 375 bin 331 hektara yükseldi.

Ormanlar, ülke yüz ölçümünün yaklaşık yüzde 30'unu kaplarken "boşluklu kapalı ormanlar" 9 milyon 483 bin 118 hektarla bu alanların yüzde 41'ini oluşturdu. "Normal kapalı orman"lar ise 13 milyon 892 bin 213 hektarla toplam orman alanının yüzde 59'u olarak belirlendi.

Koru ormanı alanları geçen yıl 22 milyon 134 bin 523 hektar, baltalık ormanı alanları ise 1 milyon 240 bin 808 hektar olarak hesaplandı.

Çapı 8 santimetreden büyük gövdeli ağaçların dağılımı ve hacimlerine göre belirlenen "ağaç serveti"nin 1973-2025 döneminde yıllık artım miktarı 1,81 milyar metreküp oldu. Ağaç artım miktarı da geçen yıl yaklaşık 51 milyon metreküpe ulaştı.

Son 37 yılda en fazla yangın 2024'te çıktı

Orman yangını sayısında, iklim değişikliğinin de etkisiyle sıcaklıklardaki ani artışlar ve nem oranının düşük seyretmesiyle artış görülüyor.

Buna göre, ülkede 2020'de 3 bin 399 orman yangını çıkarken bu sayı 2021'de 2 bin 793, 2022'de de 2 bin 160 oldu. Orman yangınlarının sayısı 2023'te 2 bin 579'a, 2024'te 3 bin 797'ye yükselirken geçen yıl 3 bin 224 olarak belirlendi.

Verilerin tutulmaya başlandığı son 37 yılda en çok orman yangını 3 bin 797 ile 2024'te çıktı.

Söz konusu yangınlarda, 2020'de 20 bin 971 hektar, 2021'de 139 bin 503 hektar ve 2022'de 12 bin 799 hektar alan yandı.

Yangınlarda zarar gören alan, 2023'te 15 bin 520 hektar, 2024'te 27 bin 485 hektar ve geçen yıl 81 bin 473 hektar olarak hesaplandı.

- Yangınlar en çok ihmalden çıktı

Yangınların çıkış nedenleri, "kasıt", "ihmal-kaza", "doğal" ve "sebebi bilinmeyen" olmak üzere 4 başlıkta toplanıyor.

Orman yangınları geçen yıl en çok ihmal nedeniyle çıktı. Buna göre, ihmal sebebiyle çıkan 1753 orman yangınında 40 bin 32 hektar alan zarar gördü.

Kasıtlı olarak çıkarılan 160 yangında 3 bin 546 hektar alan, doğal nedenlerle çıkan 279 yangında 269 hektar alan etkilendi. Sebebi bilinmeyen 1032 yangında da 37 bin 626 hektar alan yok oldu.

Sertifikalı orman alanlarında artış

Orman alanları, buradaki faaliyetlerin çevreye, doğaya ve insana saygılı şekilde yönetildiğinin tespit edilmesi için bağımsız belgelendirme kuruluşlarınca denetleniyor. Bu denetimler doğrultusunda orman alanları uluslararası standartlarda belgeleniyor.

Söz konusu denetimler kapsamında belge almaya hak kazanan orman alanı 2024'te toplam orman alanlarının yüzde 42,3'ü olurken bu oran, 2025'te 1 milyon 491 bin 221 hektar artarak yüzde 48,7'ye yükseldi.

Ekoturizm ve rekreasyon fonksiyonuna sahip veya taşıdığı zengin rekreasyonel kaynak değeri bakımından ekoturizm etkinlikleri için planlanan parkurların sayısı da geçen yıl yüzde 12,9 artarak 140'a ulaştı.

- Orman köylüsüne verilen desteklerden 10 bin 830 aile yararlandı

Ormanlar üzerindeki baskıyı azaltmak, orman-halk ilişkilerini düzenlemek ve ormanların sürdürülebilir yönetimine katkı sağlamak için orman köylüsüne sağlanan desteklerden geçen yıl 10 bin 830 aile yararlandı.

Ekonomik amaçlı destekler kapsamında, "el ve ev sanatları" desteğinden yararlanan aile sayısı 2024'te 142 olurken 2025'te bu sayı 773'e ulaştı.