BM'den Myanmar açıklaması

CENEVRE

Birleşmiş Milletler (BM) İnsan Hakları Konseyi Başkanı Vojislav Suc, Myanmar'da Arakanlı Müslümanlara yönelik soykırım yapıldığına ilişkin BM raporunun ardından bu ülkeye yönelik harekete geçmek için tüm inisiyatifin BM Güvenlik Konseyi'nde olduğunu bildirdi.

Suc, 10-11 Eylül'de BM Cenevre Ofisi'nde gerçekleştirilecek İnsan Hakları Konseyi'nin 39. oturumuna ilişkin basın toplantısı düzenledi.

Konsey'in yaklaşık 3 hafta sürecek 39. oturumunun çok yoğun geçeceğini söyleyen Suc, sunulacak 90 kadar rapor arasında "Myanmar'da Arakanlı Müslümanlara soykırım yapıldığını içeren" raporun da yer aldığını aktardı.

Suc, Konsey'de Suriye, Yemen, Myanmar, işgal altındaki Filistin toprakları, Güney Sudan, Somali, Libya ve Demokratik Kongo Cumhuriyeti gibi insani krizlerin yaşandığı ülkelere yönelik raporlar sunulacağını ve oturumlar yapılacağını belirtti.

Konsey'e 25 uluslararası insan hakları uzmanının katılacağını ve sivil toplum kuruluşlarının 220 yan etkinlik düzenleyeceğini anlatan Suc, Konsey'in açılışını BM İnsan Hakları Yüksek Komiserliği görevine 1 Eylül'de başlayan eski Şili Devlet Başkanı Michelle Bachelet'in yapacağını ifade etti.

Suc, Venezuela Dışişleri Bakanı Jorge Arreaza'nın da gelecek salı günü Konsey'e hitap edeceği bilgisini paylaştı.

BM tarafından kurulan Uluslararası Myanmar Bağımsız Araştırma Misyonu'nun 27 Eylül'de açıkladığı, "Myanmar Genelkurmay Başkanı Min Aung Hlaing ve pek çok üst düzey generalin Arakanlı Müslümanlara soykırım yaptığının" yer aldığı rapora da değinen Suc, raporun daha geniş ve detaylı versiyonunun Konsey'e sunulacağını kaydetti.

Tüm dünyada büyük yankı uyandıran rapor hakkındaki bir soru üzerine Suc, BM raporunun ardından bu ülkeye yönelik harekete geçmek için tüm inisiyatifin BM Güvenlik Konseyi'nde olduğunun altını çizdi.

BM İnsan Hakları Konseyi'nin 23 Mart 2017'de kurduğu Misyon, yaklaşık 18 ay süren çalışmalarının ardından elde ettiği bulgulara ilişkin hazırladığı raporu, Myanmar'daki Arakanlı Müslümanların maruz kaldığı katliamın 1. yılında açıklamıştı.

Raporu hazırlayan Myanmar Bağımsız Araştırma Misyonu, Myanmar ordusunun (Tatmadaw) Genelkurmay Başkanı Min Aung Hlaing'in de aralarında bulunduğu üst düzey ordu generallerinin Arakanlı Müslümanlara yaptığı soykırım nedeniyle Uluslararası Ceza Mahkemesi'nde (UCM) yargılanmasını istemişti.

Misyon Başkanı Marzuki Darusman, soykırım suçuna karışan Myanmarlı yetkililerin UCM'de yargılanma sürecine ilişkin yöneltilen soruya, soykırıma karışan yetkililerin adalet önüne çıkarılmasındaki sorumluluğun BM Güvenlik Konseyi'nde olduğuna dikkati çekmişti.

BM İnsan Hakları Konseyi

BM İnsan Hakları Konseyi 2006'da kuruldu. BM üyesi olan ülkeler, İnsan Hakları Konseyi üyeliğine BM Genel Kurulu tarafından 3 yıllığına seçiliyor. Türkiye'nin ise Konsey'de gözlemci statüsü bulunuyor.

47 üyesi bulunan BM organı, insan hakları konularını görüşmek üzere her yıl 3 kez toplanıyor. Konsey oturumları sırasında karar tasarıları da görüşülüyor ve kabul ediliyor. Ancak BM İnsan Hakları Konseyi'nin kararları tavsiye niteliği taşıyor ve kararların yasal bağlayıcılığı bulunmuyor.

BM İnsan Hakları Konseyi, insan hakları sicili iyi olmayan ülkelerin dönem dönem üye olarak seçilmesi nedeniyle hem BM üyesi ülkeler hem de sivil toplum örgütleri tarafından eleştiriliyor.