BBC'den özel Kaşıkçı dosyası

İngiliz kamu yayın kuruluşu BBC’nin Panaroma programı, 2 Ekim 2018'de Suudi Arabistan'ın İstanbul Başkonsolosluğunda öldürülen gazeteci Cemal Kaşıkçı’yla ilgili özel dosya hazırladı.

Bu akşam yayımlanacak Jane Corbin imzalı dosyada, Kaşıkçı cinayeti, öncesinde ve sonrasındaki gelişmelerle adım adım izlenirken, cinayet sürecini belgeleyen ses kayıtlarını dinleyen az sayıdaki kişi arasında yer alan İngiliz Lordlar Kamarası üyesi Barones Helena Kennedy ile cinayeti soruşturan Birleşmiş Milletler Özel Raportörü Agnes Callamard’ın da değerlendirmelerine yer verildi.

Callamard’ın ekibinde yer alan Barones Kennedy, kayıtlarla ilgili olarak, “Birinin sesini dinlemenin dehşeti, birinin sesindeki korku ve bunu canlı dinlemeniz, tüylerinizi diken diken ediyor.” yorumunda bulundu.

Kennedy, “Güldüklerini duyabiliyorsunuz. Bu kan donduran bir iş. Orada, bu adamın geleceğini, öldürüleceğini ve parçalara ayrılacağını bilerek bekliyorlar.” ifadelerini kullandı.

Türk istihbaratının kendilerine sunduğu 45 dakikalık kayıtlarla ilgili detaylı notlar alan Kennedy, kayıtlarda Suudi Arabistan Başkonsolosu ile Dışişleri Bakanlığı Güvenlik Şefi arasında geçen konuşmaların da yer aldığını belirtti.

Kennedy, bu konuşmalarda “milli görev” diye nitelendirilen bir gizli operasyondan söz edildiğini belirterek Kaşıkçı cinayetiyle ilgili olarak, “Bunun en tepeden ciddiyetle ve hayli örgütlü bir şekilde planlanan bir görev olduğuna dair hiç şüphem yok. Bu, gelişigüzel yapılmış, tali bir operasyon değildi.” ifadelerini kullandı.

Operasyonu yürüten ismin Veliaht Prens Muhammed bin Selman’ın koruması Maher Abdulaziz Mutreb olduğunu belirten Kennedy, “Başkonsolos ile Mutreb arasındaki telefon konuşmalarında ‘Kaşıkçı’nın salı günü geleceği bilgisinin alındığına’ dair göndermeler var.” diye konuştu.

"Kurbanlık hayvan"

Kennedy, Kaşıkçı’nın cesedini parçalayan Dr. Salah al-Tubaigy’nin, talimatları Mutreb’den aldığının duyulduğunu belirterek cinayet öncesindeki konuşmalarda Kaşıkçı’dan “kurbanlık hayvan” diye söz edildiğini aktardı.

Kaşıkçı’nın öldürülme anını da kayıtlardan dinlediğini ifade eden Kennedy, Suudi gazetecinin iki defa kaçırılıp kaçırılmadığını sorduğunu ve “Bir elçilikte bu nasıl olabilir?” dediğini aktardı.

Kennedy, ses kayıtlarının ortaya koyduklarından hareketle eyleme geçilmesi gerektiğini vurgulayarak “O konsoloslukta korkunç bir şey oldu. Üst düzey bir yargısal soruşturma konusunda ısrar etmek uluslararası toplum için bir sorumluluktur.” değerlendirmesinde bulundu.

"Operasyon devlet yetkilileri tarafından icra edildi"

BM Özel Raportörü Callamard da kayıtların Kaşıkçı’nın boğularak öldürüldüğüne işaret ettiğini belirterek “Muhtemelen başına geçirilen bir plastik torbayla boğuldu. Ağzı da bir el ya da başka bir şeyle şiddet kullanılarak kapatılmıştı.” ifadesini kullandı.

Kaşıkçı cinayetini işleyen ekibin olaydan bir gün önce konsolosluğu inceleyerek planlama yaptığını belirten Callamard, “Operasyon devlet yetkilileri tarafından icra edildi, resmi yetkili olarak hareket ediyorlardı. İkisinin diplomatik pasaportu vardı.” diye konuştu.

Callamard, Kaşıkçı’nın başına konsoloslukta bir şey gelmediği görüntüsünü vermek için ciddi bir planlama yapıldığını belirterek, Suudi gazetecinin giysilerini giyerek konsolosluktan ayrılan dublörün de bunun parçası olduğunu kaydetti.

Kaşıkçı’nın öldürülmesinden 4 gün sonra bir başka Suudi ekibin olayı soruşturmak için konsolosluğa geldiğini anlatan Callamard, ancak kendisinin bu ekibin asıl misyonunun olayın izlerini silmek olduğuna inandığını söyledi.

Kaşıkçı cinayeti

Suudi gazeteci Kaşıkçı, evlilik işlemleri için 2 Ekim 2018'de gittiği Suudi Arabistan'ın İstanbul Başkonsolosluğunda öldürülmüştü.

BM İnsan Hakları Yüksek Komiserliği (OHCHR) tarafından haziran ayında açıklanan 101 sayfalık raporda Suudi Arabistan, Cemal Kaşıkçı'yı kasten ve taammüden öldürmekten sorumlu tutulmuştu.

Raporda, aralarında Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman'ın da bulunduğu üst düzey yetkililerin soruşturulması için güvenilir kanıtlar olduğuna işaret edilmişti.

Raporda ayrıca BM Genel Sekreteri Antonio Guterres, Kaşıkçı'nın öldürülmesine ilişkin tamamlayıcı kriminal soruşturma başlatmaya davet edilmiş, Kaşıkçı'nın öldürülmesine ilişkin yaptırımların Veliaht Prens ve onun yurt dışındaki kişisel mal varlıklarını da kapsaması gerektiği vurgulanmıştı.