SİVAS - MERVE TOPUZ
Sivas Bilim ve Sanat Merkezinde (BİLSEM) eğitim gören ortaokul öğrencisi Enes Önderer, kazalardan etkilenerek, araçların hızını kurallara göre ayarlayabilen kartlı sistem geliştirdi.
Ortaokul 6. sınıf öğrencisi 12 yaşındaki Enes Önderer, araçların yavaşlaması gereken yerde hızını düşüren bir sistem geliştirmeyi tasarladı.
Okuldan arta kalan zamanda BİLSEM'de haftada 2 gün eğitim gören Önderer, fizik öğretmeni Necmi Karakış'ın da yardımıyla yaklaşık 1,5 ayda, oyuncak araba ve yol düzeneğinde, projesini uyguladı.
"Akıllı hız kontrol sistemi" adını verdiği projesinde arabaya "arduino uno" kart koyan, yazılımını da geliştiren Önderer, aynı kart ve yazılım sistemini araç için özel dizayn ettiği yola da yerleştirdi.
İki düzeneğin birbirine bağlantılı hale getirildiği projede kartın yerleştirildiği araba, yoldan geçerken tabela ya da yola yerleştirilen karttaki hız sınırını okuyarak, hızını otomatik yavaşlatıyor. O noktayı geçen araba, bir süre sonra tekrar hızlanıyor.
Önderer, AA muhabirine, kazalardan etkilenip böyle bir proje hazırladığını belirterek, "Eve giderken kavşakta hız yüzünden kaza olacaktı. Orada hız sınırı 30'du ama araç hızlıydı. Ben bu olayı görünce 'Neden kazaları azaltabilecek bir proje yapmıyorum' diye düşündüm ve bu projeyi geliştirdim." diye konuştu.
Oyuncak bir arabaya "arduino uno" kart, motor sürücüsü ve devreye güç veren pil yerleştirdiğini belirten Önderer, "Arabanın altına da bir kart okuyucu yerleştirdim. Yolda da arabanın hızının azalmasını veya artmasını istediğimiz yerlere kartlar koydum. Bu kart okuyucumuz yoldaki kartları okuyor ve oradaki kartın koduna göre hızını artırıyor veya azaltıyor. Şoför, yoldaki hız ya da tabeladaki hız kuralına uyarsa bu sistem devreye girmeyecek. Kart okuyucu, tabelanın 1-2 metre gerisinde olacak, şoför hız sınırına uymadığı zaman araba ona göre hızını azaltacak. Böylece kazalar azalmaya başlayacak." ifadelerini kullandı.
Önderer, projesinin tüm yol ağlarında kullanılabileceğini savunarak, "Projemi tüm insanlığın kullanmasını istiyorum çünkü kazalar sadece bir bölgede değil, tüm dünyada oluyor. Projemin uygulanabileceği araba ve yollar ne kadar çok olursa kazalar da o kadar önlenir. Her üretilen arabaya ve yollara sadece bu kartlar yerleştirilse proje kolaylıkla uygulanabilir." şeklinde konuştu.
Önderer, 30 lira harcayıp hazırladığı projesiyle TÜBİTAK Ortaokul Öğrencileri Araştırma Projeleri Yarışması'na başvurduğunu söyledi.
Projesinin uygulanmasının ve yaygınlaştırılmasının en büyük hayali olduğunu dile getiren Önderer, "Projem TÜBİTAK'tan geçmese bile bunun insanlık için kullanılmasını çok istiyorum." dedi.
PODCASTTÜMÜNÜ GÖR
