Последните случувања околу израелската војна во Газа покажуваат дека САД можеби немаат толкаво влијание врз израелските политики како што се верува, а реалноста дури може да биде и спротивна, изјави турскиот министер за надворешни работи Хакан Фидан денес, јавува Анадолу.
„Како што знаете, одамна постои реалност во американската домашна политика околу тоа кој кого контролира и управува. Последните настани покажаа дека САД немаат толку влијание врз израелските политики колку што се претпоставува; можеби е дури и обратно“, рече Фидан, коментирајќи ги разговорите што продолжуваат со американскиот претседател Доналд Трамп околу мирот во Газа и стабилноста во Сирија.
Нагласувајќи дека Израел отсекогаш претставувал проблем за регионот уште од заземањето на палестинските територии, Фидан рече дека сите регионални земји го поддржуваат решението за две држави врз основа на границите од 1967 година.
Тој нагласи дека Израел никогаш искрено не ја прифатил идејата за решение со две држави.
„Израел секогаш спроведувал политика на заземање палестински земји надвор од границите од 1967 година, користејќи ја безбедноста како изговор“, рече Фидан во интервју за телевизискиот канал „МБЦ Маср“.
„Ова е најголемиот проблем за исламскиот свет со децении. Во последните години, израелскиот експанзионизам стана официјална закана за регионот, покрај тековната репресија врз Палестинците“, додаде тој.
Фидан ја потенцираше важноста на неодамнешниот вонреден арапско-исламски самит во Доха, кој, според него, ја истакнал израелската политика на проширување.
„Ќе продолжиме да се спротивставуваме и да работиме против тековниот геноцид во Газа и обидите на Израел да го анектира Западниот Брег, и ќе се стремиме кон реализација на палестинска држава. Ова е неопходно за регионалниот мир“, додаде тој.
Министерот за надворешни работи побара регионалните земји и глобалната заедница да се справат со експанзионистичките политики на Израел, повикувајќи на соодветни мерки во овој поглед.
„Ова е исклучително важно. Не е добро ниту за Израел, ниту за земјите од регионот. За жал, Израел ја црпи својата безбедност од политичките и економските слабости и технолошката заостанатост на земјите блиски до него“, додаде тој.
„На пример, нејзината окупација во Либан, нејзиното присуство во Сирија, нападите врз Иран, континуираното целење цивилни области во Јемен, систематското уништување на инфраструктурата и неодамна, нападот врз Катар.“
Фидан рече дека неодамнешниот израелски напад врз раководството на Хамас во Доха „променил многу работи, додека напорите за посредување се во тек“.
Укажувајќи на неуспехот на меѓународните актери во решавањето на геноцидот на Израел во Газа, војната меѓу Русија и Украина и другите конфликти, Фидан рече дека сегашниот систем покажува тенденција да „разгорува кризи, наместо да обезбедува решенија“.
Фидан рече дека блоковите, сојузите и глобалните тела, особено ЕУ и ОН, честопати не успеваат да ги решат глобалните проблеми.
„Структурата на ОН, особено Советот за безбедност, се чини несоодветна за решавање на овие прашања. Реформата на Советот за безбедност и на ОН како целина е неопходна“, рече Фидан, повикувајќи на спроведување на поинклузивен и партиципативен механизам за донесување одлуки.
„Доколку ваквите реформи не се случат, како што споменавте, неизбежно е да се појават алтернативни регионални актери - како што се БРИКС, Шангајската организација за соработка, АСЕАН и многу други кои не се наведени овде - кои бараат различни пристапи.“
- Арапските и исламските земји можат да се обединат во регионалната безбедност
Фидан тврдеше дека многу членки на Организацијата за исламска соработка (ОИС) и Арапската лига политички созреале до тој степен што би можеле да формираат „интегриран политички систем“.
„Доколку политичките раководства на тие земји одлучат, можно е да се постигне таква визија во рамките на одредена систематска рамка“, според Фидан.
Тој нагласи дека во регионот, вклучително и Турција, земјите мора да се посветат на меѓусебната безбедност, територијалниот интегритет и суверенитет.
„Сите земји мора да си веруваат една на друга. Потребна е платформа што ќе го овозможи ова. Потоа, врз основа на ова можат да се градат многу економски и безбедносни прашања.“
Фидан забележа дека во регионот отсекогаш се зборувало за турска, арапска или персиска доминација.
„Верувам дека ова е примитивен пристап. Она што ни треба е соработка, а не доминација. Не владеење, туку заедничка работа. Границите на сите се јасни. Нациите се јасни. Се почитуваме едни со други.“
- „Најдобро ниво во модерната историја“ со Египет
Фидан ги нагласи и сè подобрите односи меѓу Турција и Египет, оценувајќи дека тие се на „највисоко ниво во современата историја“.
Тој рече дека иако односите меѓу народите на двете земји отсекогаш биле силни, односите меѓу политичките елити и владите неодамна достигнале ново ниво, овозможувајќи дијалог за сите прашања.
Укажувајќи на силната солидарност меѓу двете земји, Фидан рече дека односите постојано напредуваат, а трговските врски се „исклучително добри“.
Тој нагласи дека соработката меѓу Анкара и Каиро треба да се унапредува преку професионални напори во сите области.
„Но, сакам да го нагласам следново: Треба да работиме професионално и напорно. Постои политичка намера и волја.“
Фидан рече дека Турција ги унапредува своите трговски и политички односи со Египет и Саудиска Арабија, нагласувајќи ја важноста на соработката во одбранбената индустрија поради неодамнешните инциденти во регионот.
„Но, во овој момент, постои реалност со која се соочуваме: заканите во регионот сега нè поттикнуваат да разговараме повеќе за безбедноста и, искрено, да соработуваме по ова прашање. Особено треба да соработуваме во одбранбената индустрија. Исто така, треба повеќе да разговараме за нашите заеднички безбедносни прашања“, рече тој.
Нагласувајќи ја тековната соработка на Турција со Саудиска Арабија во одбранбената индустрија, Фидан рече дека разговорите со Египет во таа насока продолжуваат.
„Но, особено со Египет и Саудиска Арабија, Турција навистина треба да го стави прашањето за заедничка безбедност на маса со земјите од регионот, исто како што правиме со прашањата за економијата, трговијата и технологијата“, додаде тој.