Şaka kurbanı olmayın

ANKARA - Barış Gündoğan

Dünyanın pek çok ülkesinde farklı şakaların gelenek haline geldiği 1 Nisan'ın geçmişine ilişkin farklı rivayetler olsa da ''Şaka Günü'' olarak adlandırılan bu geleneğinin tarihçesi, 16. yüzyıla kadar uzanıyor.

Rivayete göre, Fransa'da, 1564'e kadar yeni yıl 1 Nisan'da başlarmış. 1564 yılında Fransa Kralı IX. Charles'ın takvimi değiştirme kararı ile yılbaşı 1 Nisan'dan 1 Ocak'a alınmış. Yeni yılda herkes birbirine hediyeler sunmuş, ''mutlu yıllar'' dilemiş ancak bazı muzipler ise 1 Nisan'ı unutmamış. Sanki yılbaşı kutlanıyormuşcasına, eskiden olduğu gibi yine hediyeler alıp vermişler. 

Bunu muziplik nedeniyle ''şaka'' niyetine, gülmek için yaptıklarını söylemişler. O günden itibaren, her yılın 1 Nisan günü, büyük-küçük herkes birbirine şaka yapmaya koyulmuş. 

1 Nisan'ı hala yılbaşı olarak kabul etmeye devam edenlerle alay etmek amacı ile yapılan şakalar, bir süre sonra gelenek haline gelmiş. 1 Nisan'ı yılbaşı kabul edenlere ise ''Nisan balığı'' ismi verilmiş.

15 ay hapis cezası
Sonucu en ağır olan şaka ise 1 Nisan 2006'da İstanbul'da yaşandı. 

Moda vapuruyla Kadıköy'den Beşiktaş'a giden Murat Alas, ''Üzerinde bomba olduğunu'' söyledi. Şakacı, vapur iskeleye yaklaşınca gözaltına alındı ve 2 Nisan'da tutuklandı.

Alas hakkında, İstanbul 8. Asliye Ceza Mahkemesinde, ''Halk arasında korku ve panik yaratma'' iddiasıyla dava açıldı. 15 ay hapis cezasına çarptırılan Alas, mahkemenin hakkında verdiği hapis cezası kararını Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına temyize gönderdi ancak Yargıtay talebi reddetti.

AA'nın abonelerine 1 Nisan şakası

Anadolu Ajansı'nın, geçen yıl ve 2009'da şakanın günü 1 Nisan'da yayına verdiği iki haber de çok konuşulmuştu. 

Geçen yıl yayına verilen ve ''Hamilelik süresini 5 aya indirecek mucizevi buluş'' başlıklı haberde, İsviçreli bilim adamlarının, anne karnında bebeğin gelişimini hızlandırmayı başardığı, çalışmalar tamamlandığında kadınların 5 ayda doğum yapabileceği bilgisine yer verilmişti. Birçok internet sitesi tarafından kullanılan haber, dünyada ve Türkiye'deki Twitter'da TT olmuştu. 

AA'nın diğer haberi de 2009'un 1 Nisan günü yayına verilen ''İlk kez dünya'ya çok benzeyen gezegen keşedildi'' başlıklı haberiydi. 

Haberde, dünyadan 2 milyon ışık yılı uzaklıkta bize en yakın gökada olan Andromeda'da bilim adamlarını çok heyecanlandıran keşifte bulunulduğu bilgisi yer alıyordu. Habere göre keşif, Hubble ve Chandra teleskoplarıyla Hawaii'de 4 bin 200 metrelik rakımda kurulu Mauna Kea Keck ikiz teleskopları marifetiyle yapılmış, bulunan gezegende dünyanın jeolojik zaman dilimlerinden Devon'a çok benzeyen bilgisayar bulguları saptanmıştı.