ŞANLIURFA- CUMA SARI
Şanlıurfa'nın Siverek ilçesinde sofralara ayrı bir lezzet katan nar ekşisi, meşakkatli çalışmalarla üretiliyor.
Takoran Vadisi'ndeki Baki, Ergen, Divan, Bahçe, Haraba, Kümekavak, Divan ve Narlıkaya mahallelerinde bulunan bahçelerdeki narlara yıl boyunca titizlikle bakan aileler, sonbaharda topladıkları narlarla yoğun bir hazırlığa girişiyor.
Çatlamamış narları hale gönderen çok sayıda aile, kalanlar ile de nar ekşisi hazırlıyor.
Özellikle çatlamış narlar, hazırlanan özel bir düzenek ve sopa yardımıyla dövülerek taneleri kabuğundan ayrılıp çuvalın içerisine konuluyor.
Hazırlanan havuza konulan çuvaldaki nar taneleri ezilerek suyu çıkarılıyor. Elde edilen nar suyu süzüldükten sonra kazanlarda koyulaşıncaya kadar yaklaşık 5 saat kaynatılıyor. Daha sonra soğutulmaya bırakılan nar suyu, şişelere konularak satışa hazır hale getiriliyor.
Günler süren uğraş ve binbir zahmetin ardından elde edilen nar ekşisi, sofralardaki yerini alıyor.
Kış aylarına hazırlık yapan aileler, hazırladıkları nar ekşisinin bir kısmını evde kullanmak için ayırırken, kalan kısmını ise satarak aile bütçesine katkı sağlıyor.
Nar üreticisi 66 yaşındaki Mehmet Armut, 20 dönümlük bahçesinde 40 yıldır nar üreticiliği yaptıklarını söyleyerek, şunları anlattı:
“Nar toplama zamanı gelince bahçede çalışmaya başlıyoruz. Topladığımız narları harmana getirip silkeliyoruz. Daha sonra tanelerini torbaya koyup burada betonla yaptığımız havuzda ezip suyunu çıkarıyoruz. Ardından süzgeçten geçirip kazanlara götürüyoruz. Daha sonra ise yaklaşık 5-6 saat kazanda kaynattıktan sonra dinlemeye bırakıyoruz. İyice dinlendikten sonra şişelere koyup isteyenlere gönderiyoruz. Bu bizim tek geçim kaynağımız, bununla idaremizi sağlıyoruz.”
Ev hanımı Fatima Armut da nar ekşisi hazırlamanın çok zahmetli olduğunu dile getirerek, "Çatlamış narları eve getirip tanelerini ayıklıyoruz. Havuzda suyunu çıkardıktan sonra leğenlere koyup ateşte kaynatmaya bırakıyoruz. 5 saat kaynatıyoruz, ardından kovalara koyup soğutmaya bırakıyoruz. Çok zahmetli ve uğraştırıcı. Bu kadar uğraşın ardından insan emeğinin karşılığını alamayınca üzülüyor." dedi.
Nar ekşisini hazırlamanın zorluklarını anlatan Songül Köprüdüz ise nar ekşisinin genelde çiğ köfte ve salatada kullanıldığına işaret etti. Köprüdüz, “Hazırlaması çok zahmetli. Çıkarılması, kabuklarının ayıklanması, kaynatılması çok zor. Bazen 'nar suyu çok pahalı' diyenleri duyuyoruz ama ona göre zahmeti de var." şeklinde konuştu.
Baki Mahalle Muhtarı Sıtkı Köprüdüz de Takoran Vadisi bölgesinin önde gelen geçim kaynaklarının başında nar üretiminin geldiğine dikkati çekerek, şunları söyledi:
“Nar bu bölgede çok yoğun ve yaygındır. Bu mevsim narların toplanma ve satılma zamanıdır. Diyarbakır’dan gelip buradan kamyonlarla nar götürüyorlar. İstanbul’a gönderip satan çiftçilerimiz var, kimisi de hal pazarına götürüp satıyor. Çatlamış olan narlar da aileler tarafından toplanıp taneleri ayıklanıyor, nar pekmezi yapılıyor. Şişelere konulup hazır hale getirildikten sonra da satılmaya başlanıyor. Bölgenin genellikle en büyük gelir kaynağı nardır."
PODCASTTÜMÜNÜ GÖR
