Tarihi mezar taşlarındaki her motif farklı bir şey anlatıyor.***
TOKAT - Zehra Aydın
Gaziosmanpaşa Üniversitesi Sanat Tarihi Bölümü Öğretim Görevlisi Canan Hanoğlu, ''Batılılaşma Dönemi Rize Mezar Taşları'' konulu tez çalışmasında, mezar taşları üzerine geniş çaplı bir araştırma yaptı. Bu araştırmasında tarihi mezar taşlarının sırlarını ortaya koyan Hanoğlu, ''Rize Derepazarı İlçesi Tarihi Mezar Kitabeleri'' adlı kitap çıkardı.
Hanoğlu, mezar taşlarına işenen bitkisel, geometrik ve figüratif desenler ve motiflerin, meslek belirten işaretr ve amblemlerin hepsinin farklı bir anlamı olduğunu söyledi.
Mezar taşlarında sıkça çiçek ve meyve motifine rastlanılmasının, ebedi istirahatgahları cennet bahçelerine benzetme isteğinden kaynaklandığını anlatan Hanoğlu, şöyle konuştu:
''Mesela en çok kullanılan motiflerden biri gül motifidir. Allah'ın ve onun birliğinin, Hazreti Muhammed'in sembolü olduğu kabul edilir. Mezar taşlarında gül hiç açmamışsa, mezar taşı sahibi genç yaşta ölmüş anlamı taşımaktadır. Bazı mezar taşlarının kavuklarının dolamları arasına yaprakları ile birlikte tek veya çift sıkıştırılmış gül motifleri sayesinde, kişinin vefat ettiğinde meslek yaşamının henüz başlarında olduğu da anlaşılabilir.
Papatya, sümbül ve zambak gibi baharın gelişinin müjdecisi olan lalenin de mezar taşlarında önemli bir yeri vardır. Lale kelimesi ters taraftan okunduğu zaman eski harflerle hilal olur. Bilindiği gibi Osmanlı devletinin amblemi de hilal ve aydı. Lale motifi Allah'ın ismine mazhardır diye de mezar taşları üzerinde de sıkça kullanılmıştır. Çiçek motiflerinden biri olan karanfil de hüznü sembolize etmektedir ve bu anlamda taş üzerindeki karanfil motifinin varlığı oldukça manidardır.''
PODCASTTÜMÜNÜ GÖR
