İzmir'in simgesi Konak saat kulesi

İzmir, denince akla gelen ilk mimari yapı, kentin simgesi olan tarihi Konak saat kulesi.***

İZMİR - Medat Şenay

İzmir'in saat kuleleri

Ahmet Piriştina Kent Arşivi ve Müzesi (APİKAM) Müdürü Oktay Gökdemir, AA muhabirine yaptığı açıklamada, İzmir'in en bilinen saat kulesinin, doğal olarak kentin simgesi konumundaki 2. Abdülhamit'in 1901 yılında tahta çıkışının 25. yılı kutlamaları çerçevesinde yapılan Konak Saat Kulesi olduğunu, ancak kentte bunun yanında tarihi değer de taşıyan 4 saat kulesinin daha bulunduğunu söyledi.
İzmir'de zamana tanıklık eden saat kulelerinin en eskisinin, Alsancak Garı Saat Kulesi olduğunu belirten Gökdemir, 1858 yılında hizmete giren Alsancak Garı'nın, giriş kapısının sağ tarafında yer alan saat kulesinin tam olarak yapılış tarihinin bilinmekle birlikte, saatin üzerinde 1890 yılında yapıldığı ibaresinin yer alması nedeniyle 1890-1900 yıllarında yapılmış olabileceğinin tahmin edildiğini dile getirdi.
İzmir Belediye Meclisi ve encümen kararlarına dayanarak, saat kulesinin yine bu tarih aralığında Alsancak Garı önündeki meydan düzenlemesi sırasında inşa edilmiş olduğunun anlaşıldığını ifade eden Gökdemir, şunları söyledi:
''Saatin çanının üstünde 'Cast by Jonh Warner Song' ibaresi ile 'London 1890' yazısı bulunmaktadır. Bu tarih büyük ihtimalle çanın Londra'daki üretim tarihidir. Kuleye belki aynı yıl, belki de birkaç yıl sonra takılmış olması mümkündür. Günümüzde düzgün bakımları yapılan ve elektronik sistemle çalışan saat kulesi, sanayileşmenin ve zamanın önemini anlatan tipik bir eserdir.''
Kentin, günümüzde Buca Şirinyer'deki NATO Karargahı bahçesinde yer alan bir diğer tarihi saat kulesine daha sahip olduğunu belirten Gökdemir, bu saat kulesinin de 1913 yılında Amerikan Erkek Lisesi binasıyla birlikte yapıldığını bildirdi.
İzmir'deki bir diğer önemli saat kulesi yapısının İzmir Enternasyonal Fuarı'nın (İEF) düzenlendiği Kültürpark içinde yer aldığını kaydeden Gökdemir, 1938 yılında mimar Harbi Hotan tarafından yapılan Fuar Saat Kulesi'nin, Kültürpark'ın Lozan Kapısından girildikten sonra hemen solda yer alan ''Pakistan Pavyonu'' olarak bilinen yapının üzerinde bulunduğunu belirtti.
Oktay Gökdemir, İzmir Varyant'ın üst noktasında yer alan eski Bayramyeri mevkisindeki saat kulesinin ise kentin en yeni saat kulesi olduğunu ve 1955 yılında yapıldığını belirtti.