İnsan hakkı olarak "vicdani ret"

AİHM tarafından birçok kez vicdani retle ilgili tazminata mahkum olan Türkiye, bu konuda düzenleme yapmaya hazırlanıyor.***

ANKARA - Kadir Karakuş

Konuyla ilgili Avrupa örnekleri ve AİHM kararlarını inceleyen Türkiye, kısa süre içinde vicdani retle ilgili karar alacak.
Birçok Avrupa ülkesinde vicdani ret bir hak olarak tanımlanıyor, vicdani retçilere belirlenen sürelerde, anakolları, hastaneler, huzurevleri gibi kurumlarda kamu hizmeti yaptırılıyor.
Basit olarak ''bir bireyin kendi ideolojik, ahlaki veya dini görüşlerine dayanarak askerlik hizmeti yapmayı, silah tutmayı ve savaşmayı reddetmesi'' olarak tanımlanan ''vicdani ret'', Avrupa Konseyine üye 47 ülke arasında yalnızca Türkiye ve Azerbaycan'da vicdani ret yasal bir hak olarak kullanılmıyor.
Avrupa Birliğine üye 27 ülkenin 14'ünde zorunlu askerlik hizmeti bulunmuyor, 13'ünde ise vicdani retçiler için alternatif hizmetler uygulanıyor.
Türkiye'de ''vicdanı retçi'' olduğunu belirterek askerlik görevini yerine getirmeyenler hakkında Türk Ceza Kanunu'nun 318. maddesinde düzenlenen ''halkı askerlikten soğutma'' hükmü uygulanıyor. Bu hükümde, 6 aydan 2 yıla kadar hapis cezası öngörülüyor.

Türkiye için zorunluluk
AA muhabirine konuyu değerlendiren Karadeniz Teknik Üniversitesi Anayasa Hukuku Öğretim Üyesi Prof. Dr. Yusuf Şevki Hakyemez, AİHM'nin vicdani reddi bir hak olarak kabul ettiğine işaret ederek, Türkiye'nin de imzaladığı uluslararası sözleşmeler gereği AİHM kararlarını yerine getirmek zorunda olduğunu vurguladı.
Mustafa Kemal Üniversitesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Sabahattin Nal da ''Bundan sonra geri dönülmesi problem olacaktır. AİHM ile uğraşmamak için bunun bir biçimde çözülmesi gerek'' diye konuştu.