Yargıtay'dan ''hukuki delil'' yorumu

ANKARA - Aylin Sırıklı Dal

Birecik'te ruhsatsız silah bulundurmak suçundan şüpheli sanığın evinde, Birecik Sulh Ceza Mahkemesi'nin kararına dayanılarak arama yapıldı. Sanığın evinde, Ceza Muhakemesi Kanunu'nun (CMK) 119/4. fıkrasında, ''Cumhuriyet savcısı hazır olmaksızın konut, işyeri veya diğer kapalı yerlerde arama yapabilmek için o yer ihtiyar heyetinden veya komşulardan iki kişi bulundurulur'' hükmüne göre, Cumhuriyet savcısı hazır olmaksızın ve o yer ihtiyar heyetinden veya komşularından iki kişi bulundurulmaksızın, Mahkeme kararına istinaden arama yapıldı ve Kaleşnikof marka tüfeğe el konuldu.

Birecik Asliye Ceza Mahkemesi'nde yargılanan sanığa, ruhsatsız silah bulundurmak suçundan 5 yıl hapis cezası ve adli para cezası verildi.

Daire, hukuki delil kabul etmedi

Kararın temyiz edilmesi üzerine dosya Yargıtay 8. Ceza Dairesi'ne geldi. Daire, yerel mahkemenin kararını bozdu. CMK'nın 119/4. fıkrasında, ''Cumhuriyet savcısı hazır olmaksızın konut, işyeri veya diğer kapalı yerlerde arama yapabilmek için o yer ihtiyar heyetinden veya komşulardan iki kişi bulundurulur'' hükmü hatırlatılan Daire kararında, aramanın bu hükme uyulmadan yapıldığı belirtildi.

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı ise Daire kararına itiraz ederek, kararın kaldırılmasını ve yerel mahkeme hükmünün onanmasını istedi.

Bazı haklar mutlak, bazı haklar nispi koruma altında

Prof. Dr. Bahri Öztürk, Doç. Dr. Mustafa Ruhan Erdem ve Doç. Dr. Veli Özer Özbek tarafından hazırlanan Uygulamalı Ceza Muhakemesi adlı eserden örnek verilen gerekçede, şöyle denildi:

''Her şekle aykırılığın aynı zamanda bir hak ihlaline de yol açacağı şeklindeki bir kabul isabetli olmayacağından, olayda olduğu gibi ''Cumhuriyet savcısı, iki ihtiyar heyeti üyesi veya iki komşu''' bulunmadan yapılan bir aramada, CMK'nın 119. maddesine şekli bir aykırılık söz konusu ise de herhangi bir hakkın ihlal edildiği söylenemeyecektir.
Usulüne göre alınmış arama kararına istinaden, herhangi bir hak ihlaline neden olunmadan yapılan arama sonunda ele geçirilen delillerin, sadece arama sırasında bulunması gereken kişilerin orada bulundurulmaması suretiyle şekle aykırı hareket edildiğinden bahisle hukuka aykırı elde edilmiş delil sayılmaları ve mahkumiyet hükmüne dayanak teşkil edememeleri kabul edilemez.''