Avrupa suçluların iadesinde diretiyor

ANKARA - FATİH ÇAKMAK

Emniyet Genel Müdürlüğü, Türkiye tarafından kırmızı bültenle uluslararası seviyede arattırılan terör suçlularına ilişkin Avrupa ülkelerinin, 657 terör suçlusu hakkındaki iade talebini reddettiğini, sadece 56 terör suçlusunu Türkiye'ye iade ettiğini bildirdi.

Emniyet Genel Müdürlüğü İnterpol Daire Başkanlığı verilerinden AA muhabirinin derlediği bilgiye göre, Türkiye adli makamları tarafından uluslararası düzeyde arattırılan terör suçlularının iadesi noktasında, özellikle Avrupa ülkeleri yeterli iş birliği göstermiyor.

Avrupa ülkeleri, Türkiye'nin kırmızı bültenle arattırdığı 657 terör suçlusu hakkındaki iade talebini reddetti, sadece 56 terör suçlusu Türkiye'ye iade edildi. Bu reddedilen iade taleplerinin 337'si bölücü terör örgütü, 242'si sol gruplardan terör örgütleri, 69'u ise dini istismar eden terör örgütleri, 11'i de diğer terör örgütleri mensuplarından oluşuyor. 

Reddedilen iade talepleri incelendiğinde, kırmızı bültenle aranan terör suçlularının çoğunluğunun İsviçre dahil Avrupa Birliği ülkelerde bulunduğu kaydedildi. Asayiş ve narkotik suçlarına ilişkin iade taleplerinin kabulünde yüzde 85, terör suçlularının iadesinin kabulünde ise yüzde 2'lik bir oran görülüyor.

Emniyet yetkilileri, bu tespitin Türkiye tarafından uluslararası düzeyde arattırılan terör suçlularının AB ülkeleri tarafından özel olarak korunduğu sonucunu ortaya çıkardığını belirtiyor. 

İadelerinin reddedilme gerekçeleri

Avrupa ülkeleri tarafından terör suçlularının iadelerinin reddedilmesinde kullanılan argümanlar ise şöyle kaydediliyor:

"PKK/KCK, DHKP-C ve İBDA-C, Avrupa Birliği terör örgütleri listesinde yer almasına rağmen, bu örgütlerin mensuplarının iadeleri bile kabul edilmemektedir. Avrupa ülkeleri tarafından terör suçlularına sağlanan mültecilik ve vatandaşlık statüleri, bu şahısları adeta bir zırh gibi korumakta, Şengen ülkeleri içerisinde rahat seyahat etmelerini sağlamakta, ülkemiz tarafından çıkartılan Kırmızı Bültenlerin etkinliğini yok etmektedir.

Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyinin 2001 yılında kabul ettiği ve BM'ye üye tüm ülkeleri bağlayıcı 1373 sayılı kararda açıkça, devletlerin şahıslara mültecilik statüsü verilmeden önce şahsın herhangi bir terör olayına karışıp karışmadığını araştırması zorunluluğu Avrupa ülkeleri tarafından uygulanmamaktadır.

Reddedilen 657 iade talebinin 227'sinin gerekçesi mültecilik olarak gösterilmiştir. Türkiye tarafından terör suçluları uluslararası düzeyde Kırmızı Bülten ile arattırılmasına rağmen, Avrupa ülkeleri BM Güvenlik Konseyinin 1373 sayılı kararına aykırı bir şekilde terör suçlularına mültecilik statüsü vermektedir."

AB ülkelerinin dışında bir ülkede Türkiye tarafından aranan bir terör suçlusu yakalandığında dahi AB ülkelerinin iadeyi engellemek için, bu kişinin kendi ülkelerinde mültecilik statüsü bulunduğunu ilgili ülkeye bildirerek, iadeyi engellediği belirtiliyor. Reddedilen iade taleplerinden 118'inin gerekçesi vatandaşlık olarak gösterildi.

Daha önceden terör suçlularının iadesinin reddinde idam cezası gerekçe gösterilirken, Almanya tarafından 27 terör suçlusunun iadesi, haklarındaki ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası nedeniyle reddedildi. Önceden Devlet Güvenlik Mahkemelerini bahane eden AB ülkeleri, 51 terör suçlusu hakkındaki iade talebini de haklarındaki mahkeme kararlarına askeri hakim katıldığı gerekçesiyle geri çevirdi. 

Kırmızı Bülten ile aranmakta iken Moldova'da ve Hırvatistan'da yakalanan bazı DHKP-C mensuplarının iade sürecinde devreye giren AB ülkelerinin, teröristlerin Türkiye'ye iadelerini engellediği de bildirildi.

Türkiye'nin çalışmaları 

Yabancı ülkelerin aradığı ve Türkiye'nin iade ettiği olaylar ise şöyle:

"-Avrupa'dan Suriye'deki çatışmalara katılmak için Türkiye'ye gelen 1993 doğumlu zihinsel engelli gencin Bursa'da yakalanarak ailesine teslim edilmesi,

-Almanya'da kayıp olduğu bilgisine ulaşılan 1998 doğumlu Alman kişinin, kısa süre içerisinde Gaziantep'te olduğunun tespit edilerek Almanya'ya sınır dışı edilmesi,

 -Suriye'deki çatışmalara gitmek üzere Almanya'dan ayrıldığı bilinen ve kendi güvenlik birimlerince durdurulmayan 1997 doğumlu Alman gencin, Almanya'dan ayrıldıktan birkaç gün sonra bilgi verilerek yakalanmasının talep edilmesi,

-Suriye'deki çatışmalara gitmek üzere Türkiye'de bulundukları sırada yakalanan iki Alman gencin, INTERPOL veritabanlarında haklarında kayıt bulunmamasından ötürü serbest bırakılması,

- Gaziantep'te patlayıcı ile yakalanan Alman vatandaşları, gibi olaylar.."

Yabancı ülkelerin Türkiye'den talepleri

Terörizm bağlantılı suçlardan yabancı makamlarca aranan ve Adalet Bakanlığı'nca talep sahibi ülkelere iadesi amacıyla ülkede yakalanması uygun görülen 129 kişi bulunuyor.  Bunlardan terör bağlantılı suçlardan aranan 8 kişi talep eden yabancı ülkelere iade edildi. Halen 2 kişi iadesi amacıyla tutuklu bulunuyor, 8 kişi ise iade süreci işletilmeden yabancı ülkelere sınır dışı edildi. 

Yasa dışı yollardan ülkeye giren DHKP-C terör örgütü mensupları

Yunanistan'dan iadesi istenen çoğu DHKP-C terör örgütü üyesi terör örgütü mensuplarından 37'sinin iadesi reddedildi. Yunanistan'ın, DHKP-C terör örgütü mensuplarının yoğun bir şekilde barındığı bir ülke olduğu ve bu ülkeden kimi örgüt mensuplarının zaman zaman silahlı/bombalı eylem gerçekleştirmek üzere yasa dışı yollardan ülkeye giriş yaptığı iddia ediliyor.

Yunanistan'dan yasa dışı giriş yaparak eylem yapanlar:

"2013'te ABD'nin Ankara Büyükelçiliği'ne yapılan intihar saldırısının faili olan DHKP-C terör örgütü üyesi Ecevit Şanlı,

2012'de İstanbul-Bahçelievler Yenibosna 75. Yıl Polis Merkezi'ne karşı düzenlenen silahlı ve bombalı eylemi gerçekleştiren Nebiha Aracı,

2012'de İstanbul Gaziosmanpaşa'da Polis Memuru Mücahit Daştan'ın silahla şehit edilmesi ve 2 vatandaşın yaralanması olayının faili Nurgül Acar, 

2012'de İstanbul İstinye Şehit Muhsin Bodur Polis Merkezine karşı yapılan silahlı saldırı olayının faili Erdal Dalgıç,

2013'te Ankara'da Adalet Bakanlığı ile AK Parti Genel Merkez binasına karşı eşzamanlı olarak gerçekleştirilen bombalı/silahlı eylemin failleri olan Hasan Biber ve Muharrem Karataş, 

2013'te Ankara-Dikmen Emniyet Genel Müdürlüğü Ek Hizmet Binası ile polisevine karşı roketli saldırı gerçekleştiren Muharrem Karataş ve  Serdar Polat isimli şahısların Yunanistan'dan yasa dışı olarak ülkeye giriş yaptıkları tespit edildi.

Ayrıca Bulut Yayla isimli DHKP-C terör örgütü mensubu şahıs da 31 Mayıs 2013'te Yunanistan'dan Türkiye'ye yasa dışı olarak giriş yaparken yakalandı."