32 yıl önce hizmete açılan Kars Şeker Fabrikası'nda, yöredeki çiftçilerin büyük emeklerle yetiştirdiği pancarlar şekere dönüştürülüyor.
Fabrika silosundaki pancar, basınçlı suyla yüzdürülerek pancar pompaları vasıtasıyla yıkama ünitesine gönderiliyor. Burada yıkanan pancarlar, toprak ve çamurlarından büyük ölçüde arındırıldıktan sonra bant sistemiyle pancar bunkerine taşınıyor.
Özel bıçaklarla kesilip haşlama ve difüzyon ünitesine gönderilerek şerbeti alınan pancar, posa (küspe) şeklinde çıkarılıp hayvan yemi olarak kullanılıyor.
Daha sonra da difüzyondan alınan şerbet çeşitli arıtımlardan geçtikten sonra buharlaştırma yöntemiyle suyu alınılarak şekere dönüştürülüyor.
Türkşeker Kars Şeker Fabrikası Müdürü Ferudun Çoban, AA muhabirine, bu yıl 26 köyden 616 üreticiyle pancar üretimi sözleşmesi imzalandığını, 16 bin 550 dekarda ekim yapıldığını söyledi.
Ekim ayında başlatılan pancar alım kampanyasının tamamlandığını anlatan Çoban, "6 Ekim 2025'te başlayan kampanya döneminde 94 bin ton pancar işlenmiştir. İşlenen pancarın 67 bin tonu fabrikamız sahasında, 27 bin tonu ise Ağrı Şeker Fabrikası sahasında üretilmiştir. İşlenen pancardan 13 bin 930 ton kristal şeker elde edilmiştir." dedi.
Çoban, Kars'taki fabrikanın kampanya döneminde 200 bin ton pancar işleme kapasitesine sahip olduğunu dile getirerek, şöyle devam etti:
"Fabrikamızda kampanya döneminde 288'i fabrika, 285'i ise yüklenici olmak üzere 573 personel çalışmıştır. Kampanya dışı dönemde ise 344 personel ile revizyon ve pancar üretimi çalışmalarına devam edilecektir. Fabrikamız başta istihdam olmak üzere üretilen şekerin ilimiz ve komşu illerdeki tüketicilere düşük nakliye ücreti ve daha kısa zamanda ulaştırılması, yan ürün olarak üretilen yaş pancar posasının hayvancılık işletmelerinde kaba yem ihtiyacının bir kısmının karşılanması, yine diğer bir yan ürün olan melasın farklı üretim alanlarındaki girdi ihtiyacının karşılanması açısından ilimizin önemli sanayi tesislerinden birisidir."
İl Tarım ve Orman Müdürü Enver Aydın da Kars'taki şeker pancarı üretiminin büyük bölümünün Akyaka ilçesinde gerçekleştirildiğini bildirdi.
Pancardaki şeker oranının yüksekliği ve verimliliği açısından şanslı bir bölgede olduklarını dile getiren Aydın, "Bu sene Tarım Orman Bakanlığımız ve Türkiye Kömür İşletmeleriyle ortaklaşa yürütülen proje kapsamında bölgemizde hümik asit uygulamasını gerçekleştirdik. Bu uygulamayı gerçekleştirdiğimiz tarlalarda çok ciddi anlamda bir verim artışı sağlandı. Hem toprak düzenleyici etkisi hem de bitkinin topraktan faydalanma özelliği açısından çok ciddi anlamda bir verim artışı gerçekleştirildi. Bunun yaygınlaşması ve çiftçimizin veriminin daha yükseklere ulaşması açısından çok değerli buluyoruz." diye konuştu.
Aydın, Akyaka ilçesinde şeker pancarı üretiminin planlı şekilde yapılacağını belirterek, şunları kaydetti:
"Bu ilçemizde tarımsal üretimin planlama çalışmaları kapsamında suyu esas alarak şeker pancarı üretim alanlarının planlamasını yaptık. Dolayısıyla burada hem toprak üzerindeki baskıyı azaltmak ve verimliliği daha yükseklere çıkarmak için hem de suyun daha verimli, aktif ve değerli bir şekilde kullanımını sağlamak için de bölgeyi üçe bölerek buradaki üretimi planlamış olduk."
Üretici Yılmaz Göktaş ise Türkiye-Ermenistan sınırının sıfır noktasında pancar üretimi gerçekleştirdiklerini ve hasadının da tamamlandığını ifade ederek, "Kars'ın bacası tüten tek fabrikası Akyaka'da üretilen şeker pancarıyla üretimine devam ediyor. Geçen seneye göre biraz düşük ama bizi kurtarıyor." şeklinde konuştu.
PODCASTTÜMÜNÜ GÖR
