İsrail ekonomisi tarihinin en büyük mali krizini yaşarken borsada ciddi düşüşler yaşanıyor, birçok sektörde toplu işten çıkarmalar yaşanıyor.***
ANKARA/TEL AVİV/LONDRA - Murat Demirci/Nursel Gürdilek/Aslı Aral
İsrail ekonomisi, tarihinin en büyük mali krizini yaşarken Tel Aviv borsası ciddi düşüşler kaydetti. Ülkede krizin reel sektörü etkilemeye başlaması sonrası birçok sektörde toplu işten çıkarmalar başladı. Kimi firmalar ise toplu işten çıkarmaların yanında yüzde 25 maaş kesintisi uygulamasına gidiyor.
Öte yandan, ülkede 400 binden fazla İsrailli yaşanan mali krizi protesto etmek için sokaklara döküldü.
İsrail'in ekonomik verileri ise 2009 ve 2010 yılları için bütçe açığını sırasıyla yüzde 6 ve yüzde 5,5 olarak gösteriyor. Merkez Bankasının yılın ilk raporuna göre, 2011 yılının ilk yarısında ticari açık artarak 7,2 milyar dolar oldu. Ocak-Temmuz dönemi itibarıyla İsrail'in ihracatı içinde ABD 12,3 milyar dolar ile ilk sıraya yerleşirken, Türkiye bu dönemdeki 1,1 milyar dolarla en çok ihracat yapılan ülke olarak 8. sırada bulunuyor.
İsrail Ticaret Odaları Federasyonu Başkanı Uryel Linn, Türkiye ile krizin büyütülmesinin İsrail sanayisine ciddi zarar verebileceği görüşünde. Linn'e göre, eğer Türk yetkililer, İsrail ile ticari ilişkileri kısıtlamaya karar verirse, İsrail önemli bir partnerini kaybedecek.
Şimdilik iki ülke anasındaki ticari ilişkiler etkilenmezken, bu yıl Türkiye-İsrail karşılıklı ticaretinin 4 milyar doları bulması bekleniyor. Yılın ilk yarısında 2010'un ilk yarısına göre yüzde 26'lık artışla 2 milyar dolarlık hacim yakalanmış durumda.
İsrailin Türkiye'ye ihracatı bu yılın ilk yarısında geçen yıla göre yüzde 39 artış göstererek 648 milyon dolardan 950 milyon dolara çıktı. İthalatı ise aynı dönemler itibariyle yüzde 16 artarak 907 milyon dolardan 1,05 milyar dolara çıktı.
İsrail ekonomisi, 2011 yılı ikinci çeyreğinde yıllık tempo ile sadece yüzde 3,3 büyüme gösterirken, İsrail Merkez Bankası'nın yıllık büyüme tahminini Haziran ayında yüzde 5,2 olarak belirledi.
ingiltere'de bulunan "Chatham House" düşünce kuruluşunun Türkiye analisti Fadi Hakura, Türkiye ile İsrail'in iş ve ticaret ilişkilerini şu anda siyasi gerginlikten ayrı tutmaya çalıştığını ancak mevcut gerginlik devam ederse bunu yapmanın zorlaşacağını söyledi.
Türkiye'nin ekonomisinin 2001'deki krizden bu yana çok büyüdüğüne, son 10 yılda kişi başına düşen gelirin üç katına çıktığına dikkati çeken Hakura, "Dolayısıyla İsrail'e göre, Türk ekonomisi çok daha hareketli" dedi.
Hakura ayrıca, Türkiye ile İsrail arasındaki kötü ilişkilerin, Türkiye ile Filistin arasındaki ticari ilişkileri de etkileyeceğini sözlerine ekledi.
PODCASTTÜMÜNÜ GÖR
