'Bu yıl 100 tonun üzerinde kenevir lifi elde edilebilir'

Ondokuz Mayıs Üniversitesi (OMÜ) Ziraat Fakültesi Tarla Bitkileri Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Selim Aytaç, "Türkiye'de bu yıl 800 ile bin dekar alanda kenevir ekimi yapılmasını bekliyoruz" dedi.

Aytaç, AA muhabirine yaptığı açıklamada, üniversite yerleşkesindeki serada kenevirle ilgili çalışmalar yürüttüklerini söyledi.

Mart ayının ortalarından sonra kenevir ekim döneminin başladığına işaret eden Aytaç, nisan ayının ilk haftasına kadar ekim yapılabileceğini aktardı.

OMÜ ile Karadeniz Tarımsal Araştırma Enstitüsünün yürüttüğü 5 yıllık çalışma sonucunda genotipleri geliştirilip "Narlı" ve "Vezir" isimleri verilen tohum tipleri için tescil başvurusunda bulunduklarını belirten Aytaç, bunların hem ilaç hem de lif amaçlı kullanılabileceğini vurguladı.

Yakın gelecekte kenevirden ilaçla ilgili çalışmalar yapılabileceğini, buna hazır olmak istediklerini dile getiren Aytaç, şöyle devam etti:

"Son yıllarda bir hayli düşen Türkiye'deki kenevir ekimi, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın kenevir üretimiyle ilgili açıklamalarının ardından artmaya başladı. Bu yıl Türkiye'de 800 ile bin dekar alanda kenevir ekimi yapılmasını bekliyoruz ama henüz ekim için müracaatlar bitmedi. Geçen yıl Samsun ile biraz da Kastamonu'da üretim vardı. Cumhurbaşkanı'nın açıklamasının ardından tarım dünyası buna çok olumlu tepki gösterdi. Birçok yerden kenevir ekim talebi geldi. Kastamonu ve Samsun başta olmak üzere Antalya, Rize, Kayseri, Malatya, Uşak, İzmir, Kütahya ve İzmir gibi illerden talep var. Tohum taleplerinin bir kısmını karşılayabildik. Samsun kadar olmasa da bu yerlerde de üretim yapılacak."

Aytaç, her yıl ekim alanları on kat artacak şekilde tohum üretim programı yapıldığına dikkati çekerek, sanayi sektörünün üretime cevap vermesi halinde 2023 yılına kadar bu uygulamanın sürdürüleceğini anlattı.

"Türkiye için kenevir önemli bir bitkidir"

Sanayi sektörünün kenevire bağlı olarak geliştirilmesi için çalışmalar bulunduğunu belirten Aytaç, "Bu yıl 100 tonun üzerinde kenevir lifi elde edilebilir ama bölgesel verimlilik de etkili olacaktır. Bu üretim her yıl on kat artarak devam edecek ancak sanayi sektörünün tarım sektörü kadar hızlı tepki vermesini bekleyemeyiz. Bu bakımdan zamana ihtiyacımız var." ifadesini kullandı.

Gelecek yıllarda kenevirle ilgili daha fazla çeşit çıkaracaklarını, kağıt, gıda gibi farklı sektörlerin ihtiyacı olan keneviri yetiştirmeye çalışacaklarını anlatan Aytaç, "Birçok tarım ürününe göre kenevirin birim alanından daha fazla gelir elde edilmektedir. Türkiye için kenevir önemli bir bitkidir. Kenevir, birçok tarım ürününe göre daha temiz üretimle yapılabilmektedir. Kenevirin konfeksiyondan izolasyon malzemesine, polimer madde üretiminden plastiğe, ilaç sanayisinde bile kullanılması için çalışılıyor." diye konuştu.

OMÜ'den kenevirin artırılması için proje

OMÜ tarafından "Kenevir Popülasyonlarından Tetrahydrocannabinol (THC) Oranı Düşük Genetiplerin Geliştirilmesi" konulu TÜBİTAK 1001 Projesi yürütülüyor.

Ülke şartlarında kenevir ıslahına yönelik öncü çalışma niteliğinde olan projeyle Orta Karadeniz bölgesindeki üreticilerden alınan köy popülasyonları ile Tarım ve Orman Bakanlığına bağlı Ege Tarımsal Araştırma Enstitüsündeki gen bankasından temin edilen genotiplerin fenolojik, morfolojik ve bazı teknolojik özelliklerinin belirlenmesi amaçlanıyor.

Bu anlamda düşük tetrahydrocannabinol (THC) içeriğine sahip çeşitlerin bulunması durumunda, dünyada olduğu gibi Türkiye'de de kenevir tarımı artacak.