ANKARA - Dilara Zengin/Bahattin Gönültaş
Gelişen Sekiz Ülke (D-8) Ekonomik İşbirliği Örgütü, Türkiye, İran, Pakistan, Bangladeş, Malezya, Endonezya, Mısır ve Nijerya arasındaki iş birliğini geliştirmek, ekonomik ve sosyal ilişkileri zenginleştirmek amacıyla 15 Haziran 1997 tarihinde kuruldu.
Türkiye'nin ev sahipliğinde bir araya gelen D-8 ülkeleri, İslam dünyasının bölgelerinde öncü ülkeleri olarak dikkati çekiyor. Türkiye ve Endonezya, dünyanın en büyük ekonomilerinin yer aldığı G20'de de bulunuyor.
Örgütün kuruluş deklarasyonunda iş birliği alanları olarak ticaret, sanayi, iletişim, enformasyon, finans, bankacılık, özelleştirme, kırsal kalkınma, bilim, teknoloji, yoksulukla mücadele, insan kaynaklarının geliştirilmesi, tarım, enerji, çevre, sağlık, turizm, kültür ve spor sıralanıyor.
D-8 Örgütünün yayınladığı verilere göre teşkilat ülkeleri, 2015 yılı itibarıyla toplam 1 milyarı aşkın nüfusa ve 3,7 trilyon dolarlık ekonomik büyüklüğe ulaştı. D-8 ülkelerinin ihracat hacmi aynı dönemde 693 milyar dolar seviyesinde gerçekleşti. Söz konusu ticaret hacmi, 16,4 trilyon dolarlık küresel ticaretin yaklaşık yüzde 4'ünü oluşturdu.
Örgütün kurulduğu tarihte ortalama 2 bin 207 dolar olan üye ülkelerdeki kişi başına düşen gayri safi yurt içi hasıla, 2016'da 4 bin 645 dolara yükseldi.
Kuruluş amaçları doğrultusunda bugüne kadar 8 zirve, 37 komisyon toplantısı ve 16 konsey toplantısı gerçekleştiren D-8 Örgütü, en üst düzey karar alma organı olan Başkanlar Zirvesi'nin 9'uncusunu Türkiye'de yapacak.
D-8 Ekonomik İşbirliği Örgütü Genel Sekreteri Seyid Ali Muhammed Musavi, AA muhabirine yaptığı açıklamada, öncelikli çalışma alanlarının ekonomik aktiviteler olduğunu söyledi.
Musavi, örgütün kurulduğu tarihte üye ülkeler arasındaki ticaret hacminin 20 milyar dolarda kaldığını belirterek, "Bugün üye ülkeler arasındaki ticaret hacmi 120 milyar dolar. Bir dönem 150 milyar dolara kadar çıktık ancak bölgedeki sorunlar nedeniyle ticaretimiz 120 milyar dolar seviyesinde." dedi.
Yola çıkarken, üye ülkeler arasında gelecek yıl sonuna kadar 500 milyar dolarlık ticaret hacmine ulaşma hedefi konulduğunu anımsatan Musavi, İran'a uygulanan yaptırımlarla bölgede yaşanan sorunların örgütün faaliyetlerini olumsuz etkilediğini dile getirdi.
Musavi, Örgütün ilk 10 yılının politika koordinasyonuyla geçtiğini, sekreteryasının 2009'da kurulduğunu ve o tarihten sonra iyi bir gelişme gösterdiğini bildirdi.
Üye ülkeler arasında iş birliğinin artırılması için özellikle sekreteryaya ev sahipliği yapan Türkiye'nin daha çok desteğine ihtiyaç duyduklarının altını çizen Musavi, şunları kaydetti:
"D-8 Örgütü olarak daha çok desteğe ihtiyacımız var. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'dan özel ricam, D-8 zirvesinin 9'uncusu için bir tarih ve yer belirlenmesi. Zirvenin 2014'te yapılması gerekiyordu ama tarihi sarktı. Türkiye'de gerçekleştirilecek zirvemiz için yer ve tarih bekliyoruz. Türk hükümeti ve halkına destekleri için çok teşekkür ediyoruz."
Örgütün kurulma hedefleri doğrultusunda ülke liderlerinin iradesinin hala mevcut olduğunu dile getiren Musavi, potansiyele bakıldığında D-8'in geleceği konusunda iyimser olduğunun altını çizdi.
Musavi, Türkiye'de yapılacak zirvede örgütün daha çok gelişme göstereceğinden umutlu olduğunu belirterek, "İş birliğimizi artırmamız için gereken şey projelerimizi destekleyecek bir finansal kaynak mekanizması oluşturmak. Umuyorum ki gelecek zirvemizde liderlerimiz bu mekanizmanın kurulmasına karar verir ve biz de daha hızlı bir gelişme kaydedebiliriz." diye konuştu.
PODCASTTÜMÜNÜ GÖR
