Tunus'ta yerel seçimlerde oy verme işlemi başladı

TUNUS

Tunus'ta devrimden sonra ilk kez gerçekleştirilen yerel seçimlerde 11 bin 185 sandıkta oy verme işlemi sabah saatlerinde başladı.

Ülke genelinde 5 milyon 370 bine yakın seçmen oyunu yerel saatle 18.00'e kadar kullanabilecek. Başkentteki Rusya Caddesi üzerindeki sandıkta oy kullanan Tunuslu seçmen Mahmud Bulti, AA muhabirine yaptığı açıklamada, "Temizlik ve belediye işlerinin düzelmesi için oy kullandım." dedi.

Tunus Yüksek Seçim Komisyonu'nun (YSK) açıklamasına göre, seçim yasakları gece yarısına kadar devam edecek. Kesin sonuçlar ise 9 Mayıs'a kadar ilan edilmiş olacak.

YSK açıkladığı rakamlara göre, yerel yönetimler için bin 55'i parti, 860'ı bağımsız, 159'u da seçim ittifakı olmak üzere toplam 2 bin 74 aday listesi bulunuyor.

Emniyet ve ordu mensupları oylarını kullanmıştı

Emniyet ve ordu mensupları, kimliklerinin gizliliği ve seçim günü görevleri nedeniyle geçen pazar oylarını kullanmıştı. Ülkede 36 bin 55 güvenlik gücü ve ordu mensubu seçmenden, sadece 4 bin 492'si sandığa gitmişti.

Emniyet sendikalarının, teşkilatın tarafsızlığını korumak ve siyasi çekişmelerden uzak kalmasını sağlamak için seçimleri boykot edeceği açıklamasıyla katılım yüzde 12'de kalmıştı.

Partileri zorlayan adaylık şartları

Tunus'ta devrimden 3 yıl sonra 2014'te kabul edilen seçim kanununa göre temsilin artırılması için yerel seçimlerdeki aday listelerinde birçok şart aranıyor.

Listelerde ilk olarak kadın ve erkek adayların sayılarının eşit olması gerekiyor. Her 6 adaydan birinin 35 yaş altında, yani genç olması da şartlar arasında. Ayrıca, partilerin sundukları listelerde her yerel seçim biriminde ilk 10 aday arasında muhakkak engelli bir isme yer vermesi gerekiyor.

Ordu ve güvenlik güçlerinde görev yapanlara adaylık yolu kapatılırken, milletvekilleri de yerel yönetimler için adaylık başvurusu yapamıyor.

Yargı mensupları, vali ve kaymakam gibi merkezi yönetimin yerel bölgelerdeki temsilcileri görev yaptıkları yerel yönetim birimi dışında başka bir yerden aday olabiliyor.

Hükümlülerin de aday olmasına izin verilmiyor.

Nahda Hareketi tüm bölgelerde seçime giriyor

Adaylık şartları partileri zorlarken, Tunus genelindeki 24 vilayetteki 350 yerel yönetim biriminin tamamında aday listesi sunmayı başarabilen tek parti Nahda Hareketi oldu.

Nahda Hareketi'ni 345 noktada aday çıkartabilen Nida Tunus Partisi izledi. Partiler bazında üçüncü sırada yer alan Halkçı Cephe'nin 119, Demokratik Hareket'in 69, Tunus Projesi'nin ise 67 noktada aday listelerinin onaylandığı bildirildi.

Seçim öncesinde 10 partinin bir araya gelmesiyle oluşturulan "Sivil Koalisyon" isimli oluşumun ise 43 ayrı noktada aday listesi sunduğu aktarıldı.

Tunus'ta ülkede grev ve protestoların oluşturduğu toplumsal hareketlilik, ekonomik kriz, yüksek işsizlik gibi sorunlar nedeniyle, partileri en çok zorlayan unsurun düşük katılım olacağı uzmanlarca ifade ediliyor.

Yerel seçimler, siyasi aktörler için 2019 yılında kritik parlamento ve cumhurbaşkanlığı seçimleri için kendilerini halk nezdinde test etme fırsatı sunuyor.

Yeni yerel yönetim yasası

Tunus parlamentosu, 2014'te kabul edilen anayasanın öngördüğü biçimde yerel yönetimlerin güçlendirildiği yasayı geçen hafta kabul etti.

Tunus'un devrik lideri Zeynel Abidin Bin Ali dönemindeki belediye başkanlarının rejimin partisi Demokratik Anayasal Hareket Partisi'nden seçilmesi, yoğun merkeziyetçi yaklaşım, yerel yönetimlerin rejimin taraftarlarına finans ve hizmet aktarımı şeklinde karşılık buluyordu.

Bin Ali döneminde hükümetin belediyeler için ayırdığı bütçenin yüzde 18’i güney ve iç bölgelerine, yüzde 82’si ise başkent ve sahil bölgelerine aktarılması, kalkınma konusunda bölgeler arası eşitsizliğe yol açarak, devrimin fitilini ateşleyen unsurlardan biri olarak öne çıkmıştı.

Yeni yasada, yerel yönetimler güçlendirilerek, bölgenin ihtiyaçlarına daha etkin karşılık verebilmenin amaçlandığı belirtiliyor.

Tunus'ta liderlerden seçimlere katılım çağrısı

Tunus'ta siyasi liderler, oylarını kullanırken seçmenlere devrimden sonra ilk kez gerçekleştirilen yerel seçimlere katılma çağrısı yaptı.

Tunus Cumhurbaşkanı Baci Kaid es-Sibsi, başkentte oyunu kullandıktan sonra yaptığı açıklamada, bölgede birçok ülkenin seçimleri gerçekleştiremediğine işaret ederek, Tunusluları seçimlere katılmaya ve oy kullanmaya davet etti.

"Tunus'ta seçim bilinci yerleşti." diyen Sibsi, Tunus'ta demokrasinin zorla uygulanmadığını, Tunusluların kendi tercihleri olduğunu belirtti.

Sibsi, "Tunuslulara sandığa gitme çağrısı yaparken, onları herhangi bir partiye yönlendirmiyoruz. Sadece seçmen olarak görevlerini yapmalarını ve kendi bölgeleri için kimleri uygun görüyorlarsa onlara oy vermelerini istiyoruz." dedi

Öte yandan, Tunus genelindeki 350 yerel yönetim biriminin tamamında aday listesi sunmayı başaran Nahda Hareketi'nin Başkanı Raşid el-Gannuşi, Bin Arus vilayetinde oy kullanmasının ardından yaptığı açıklamada, "Tunus halkı uzun zamandan beri beklediği yerel yönetimlerin hür irade ile yönetilmesini belirleyecek." diye konuştu.

Gannuşi, seçmenlere yönelik mesajında, "Kadın, erkek tüm Tunusluların, demokrasi yönündeki başarılarının altını çizmesi için en iyi yol sandıklara gelmeleridir. Şeffaf seçimler aracılığıyla, halkın hür, açık ve geniş iradesi yansıtılmış olacaktır." ifadesini kullandı.

Tunus'ta yakın zamanda parlamentoda kabul edilen yerel yönetimler yasasına değinen Gannuşi, Tunus'un anayasasında öngörüldüğü şekilde ademi merkeziyetçi, yerel yönetimlerin güçlendirildiği ve iktidarın tüm ülkeye yayıldığı yeni bir döneme giriş yaptığının altını çizdi.

Gannuşi, ülkedeki ekonomik ve sosyal zorluklara rağmen gençlerin seçimlere katılarak iradelerini yansıtmalarını umduğunu sözlerine ekledi.