BRÜKSEL
Avrupa Birliği’nin (AB) ev sahipliğinde Brüksel’de sanayileşmiş 7 ülkenin liderlerini bir araya getiren G7 Zirvesi’nin dış politika konularına ayrılan ilk gün oturumu sonunda yayınlanan sonuç bildirisinde, Suriye’deki devlet başkanlığı seçiminin “düzmece” olduğu belirtildi.
Suriye’de 160 binden fazla insanın ölmesine, 9,3 milyon insanın insani desteğe muhtaç hale gelmesine neden olan “Esed rejiminin gaddarlığının” güçlü şekilde kınandığı bildiride, “3 Haziran’daki düzmece başkanlık seçiminin geçersizliğini duyuruyoruz. Suriye’de Esed’e gelecek yok” ifadeleri kullanıldı.
Bildiride, “Uluslararası insani hukukun ve insan haklarının ihlalini, Suriye rejimi tarafından yapılan gelişigüzel topçu ve hava bombardımanlarını güçlü şekilde kınıyoruz” yorumunda bulunuldu.
Sonuç bildirisinde, aşırı uç grupların da ciddi insan hakları ihlalinde bulunduklarına yönelik kanıt olduğu belirtilerek, sorumluların hesap vermesi gerektiği vurgulandı.
Suriye kaynaklı mülteci akınının yükünü taşıyan komşu ülkeleri destekleme taahhüdüne bağlı olduklarını bildiren G7 liderleri, Suriye’ye giden yabancı savaşçılardan kaynaklanan tehdidi ele alma konusundaki çabaları yoğunlaştırma kararlılığı içinde bulunduklarını kaydetti.
G7 Zirvesi sonrasında düzenlediği basın toplantısında konuşan Fransa Cumhurbaşkanı François Hollande da seçim sonuçlarının önceden belli olduğunu, oyunu kullanamayanlar bulunduğu gibi oyunu kullananların da nasıl kullandığının belli olmadığını belirterek, “Seçimlerin hiçbir değeri yok” dedi.
Suriye’de hala katliamların sürdüğüne dikkati çeken Hollande, “Ağustos 2013’te kimyasal silah kullanıldığı tespit edildiğinde Fransa sorumluluk üstlenmeye hazırdı ancak yalnız kaldı. Sorumluluk alınması gerekiyordu” diye konuştu.
Rusya'dan 4 talep
G7 Zirvesi’nin dış politika konularına ayrılan ilk gün oturumu sonrasında yayımlanan sonuç bildirisinde, Ukrayna'daki kriz bağlamında Rusya’dan 4 talepte bulunuldu.
Bu talepler, Rusya’nın, Ukrayna’da yapılan başkanlık seçim sonuçlarını tanıması, Ukrayna sınırındaki Rus askeri güçlerinin çekilmesinin tamamlanması, sınırdan silah akışının ve militan geçişinin durdurulması ve Rusya’nın ayrılıkçı silahlı gruplar üzerindeki etkisini kullanıp, bu grupların silah bırakmasını ve şiddete başvurmaktan vazgeçmesini sağlaması olarak sıralandı.
Şu ana kadar seyahat yasağı ve mal varlıklarının dondurulması önlemlerini içeren ikinci aşama yaptırımları daha kapsamlı ekonomik yaptırımlar içeren üçüncü aşamaya yükseltme konusunda adım atmayan G7 liderleri, bu yaklaşımı korudu.
Sonuç bildirisinde, "olayların gerektirmesi halinde hedef odaklı yaptırımların yoğunlaştırılması ve ek kısıtlamaların uygulanması konusunda hazır olunduğu" belirtildi.
G7 liderleri, Rusya’nın Ukrayna’nın egemenliğini ve toprak bütünlüğünü ihlal etmeyi sürdürmesini kınamada birleştiklerini kaydederken, Kırım’ın yasa dışı şekilde Rus topraklarına katılmasının ve Doğu Ukrayna’yı istikrarsızlaştırmaya yönelik eylemlerin kabul edilemez olduğunu ve bu eylemlerin durması gerektiğini vurguladı.
Ukrayna’da seçimlerin yapılmasından duyulan memnuniyetin ifade edildiği bildiride, Rusya’nın Ukrayna’nın egemenlik alanına giren işlerine kabul edilemez müdahalesi karşısında Ukrayna halkının ve hükümetinin yanında olunduğu kaydedildi.
Ukrayna krizi ve Rusya ile ilişkiler en önemli gündem konularını oluşturuyor
Liderlerin bugün ele aldıkları konular küresel ekonomi, enerji, iklim değişikliği ve kalkınma olsa da gözler G7 Zirvesi’nden çok ABD Başkanı Barack Obama’nın Brüksel’de İngiltere Başbakanı David Cameron ve bu akşam Paris’te Fransa Cumhurbaşkanı François Hollande ile yapacağı temaslara çevrilmiş durumda.
Diplomatik kaynaklar, özellikle Obama-Cameron görüşmesinin ana konusunu Ukrayna krizi ve Rusya’ya karşı izlenecek politikanın oluşturacağını belirtiyor.
İkinci Dünya Savaşı’nın önemli dönemeçlerinden olan Normandiya Çıkarması’nı anma törenlerine katılacak Obama’nın, Hollande tarafından davet edilen Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile görüşmesi öngörülmüyor ancak gerek Cameron’ın gerekse Hollande’ın Rus liderle görüşecek olması geleceğe dönük “ortak tavır” açısından önem taşıyor.
Putin ile ikili görüşme yapacak bir başka G7 lideri de Almanya Başbakanı Angela Merkel olacak.
Rusya’ya karşı ABD’nin daha katı bir tavır takınmasına rağmen AB içinde, özellikle ekonomik önlemler içeren “üçüncü aşama yaptırımlar” konusunda, tam bir uzlaşı sağlanabilmiş değil.
AB kaynakları, “gerekemesi halinde hedef ortaklı yaptırımların uygulanmasına hazır olunduğu” mesajı verilse de üye ülkeler arasında bundan sonra atılacak adımlara ilişkin farklı yaklaşımların sürdüğünün altını çiziyor.
Hollande, zirve sırasında basın mensuplarına yaptığı açıklamada, “Önemli olan Ukrayna konusunda aynı dili ve argümanları kullanmamız” dedi.
Hollande, Putin’in yanı sıra Ukrayna’nın yeni seçilen lideri Petro Poroşenko’yu da anma törenleri için Fransa’ya davet etti. Putin ve Poroşenko’nun ikili görüşme yapıp yapmayacağının ise henüz netleşmediği belirtiliyor.
G7 Zirvesi’nin ilk gün oturumları sonunda yayınlanan sonuç bildirisinde, Rusya’ya yönelik talepler arasında Ukrayna’da düzenlenen seçimlerin sonuçlarının tanınması da yer alıyordu.
Muhabir: Güven Özalp
PODCASTTÜMÜNÜ GÖR
