Rusya ile Ukrayna arasında esir takası

Rusya İnsan Hakları Yüksek Komiseri Tatiana Moskalkova ve Ukrayna Ombudsmanı Dmytro Lubinets, Kamu Denetçiliği Kurumunun (KDK) Ankara'da bir otelde düzenlediği "21. Yüzyılda İnsan Haklarının Geleceği" konulu uluslararası konferans kapsamında ikili görüşme gerçekleştirdi.

Görüşmenin ardından açıklama yapan Moskalkova, bütün lojistik sorunlarına karşın konferansa 30'dan fazla, dünya ombudsman topluluğundan temsilci geldiğini söyledi.

Moskalkova, TBMM Başkanı Mustafa Şentop'un kendisiyle görüştüğünü aktararak, Türkiye'deki ombudsmanlığın 10. yılının kutlandığını ve Türkiye'de ombudsmanlığa güvenildiğini dile getirdi.

Kamu Başdenetçisi Şeref Malkoç'u tebrik ederek 5 yıl önce Malkoç'la iki taraflı işbirliği anlaşmasını imzaladıklarını belirten Moskalkova, Türk ombdusmanlarla 40'tan fazla olay incelediklerini ifade etti.

Moskalkova, Malkoç'un yardımıyla İstanbul'daki bir cezaevinde bulunan bazı Rus vatandaşlarını ziyaret ettiğini ve onlarla görüştüğünü kaydederek, Kamu Başdenetçisi Malkoç'un Moskalkova ve Lubinets arasındaki görüşmelere destek verdiğini de vurguladı.

"40'tan fazla esirin iade edilmesine karar verdik"

Moskalkova, Rusya ve Ukrayna arasındaki savaş nedeniyle diplomatik ilişkiler olmadığı için Rusya ve Ukrayna ombudsmanları arasında görüşmelerin yapıldığına işaret ederek, şu ifadeleri kullandı:

"Dün, 10 mesele grubu hakkında konuştuk. Mesela; insanlara emeklilik verilmesi konusunda belli evrakların temin edilmesiyle ilgili görüştük. Bazı yerlerde insanların çalışmasıyla ilgili arşivler kalmamış ve bu belgeler mevcut değil, bunların yeniden düzenlenmesi konusunda bazı kişilerin talepleri var. Bu talepleri ilettim.

Bazı askeri esirlerin listelerini değiştirdik ve 40'tan fazla esirin iade edilmesine karar verdik. Bazı Ukrayna vatandaşlarının Rusya'da bulunan ailelerine gelmesi konusunda Lubinets'den yardım istedim. Ağır hastalıkları olanlara da yine ombudsmanların yardımı gerekiyor çünkü insani koridorlar zaman zaman zor çalışmaktadır. Uluslararası Kızıl Haç Komitesinin çalışması konusunda görüşmeler yaptık. Onların esirleri ziyaret etme hakları var. (Esirlerin) Onların ailelerine mektupların gönderilmesi konusunda yardımcı oluyorlar."

Ombdusmanların taleplerine göre tıbbi yardım konusunda ve kayıp kişilerle ilgili meselelerin bulunduğunu vurgulayan Moskalkova, "Şimdi nerede oldukları bilinmeyen insanları bizim askerlerimiz ve özel servislerin yardımıyla aramaya çalışıyoruz. Geçen senenin kasım ayında esirlerin değişimi vardı. Ben de orada vardım, Lubinets de vardı." diye konuştu.

Moskalkova, Belçika'nın başkenti Brüksel'de de küresel ombdusman konferansı yapıldığına değinerek, "Kaybolmuş insanların listesini birbirimize verdik ve bu kişileri arama konusunda mümkün olduğu kadar yardımcı olmaya çalışıyoruz. Şu anda da neticeler var diyebilirim çünkü, bazılarını bulduk. Mesela esirler arasında bulunan ve başka kaybolan insanları bulduk." değerlendirmesini yaptı.

Ukrayna Ombudsmanı Lubinets'in de kendi tarafından bazı Rus esirlerin yerlerinin tespit edilmesi konusunda yardımcı olduğunu belirten Moskalkova, "22 kişiyi bulabilmişler ve artık vatana dönmüşler. Başka insani konular hakkında da konuşuyoruz." ifadelerini kullandı.

"İnsani koridor"

Moskalkova, yaralılara yardım, esirlerin değişimi ve sivillerin dönmesi gibi başlıklar olduğunu belirterek, "İnsani koridorlar duruma göre yapılabilir. Onların oluşturulması konusu, iki ülkenin askeri bakanlıklarının görevidir. Bu koridorlar olmayınca bizim yetkilerimiz çerçevesinde somut insanlara yardım etme imkanlarımız oluyor." dedi.

"Yaralılar ve takas edilen esirler Türkiye'ye gelebilir mi?" sorusunu Moskalkova, "Türkiye şu anda en uygun yerlerden biridir bu konuda. Onun için insanlar Türkiye üzerinden başka ülkelere gidebilir." diye yanıtladı.

Görüşmelerin süreceğini vurgulayan Moskalkova, "Bugün bazı evrak değişimleri yapılacak. Devamlı olarak irtibattayız. Görüşmelere devam edeceğiz." diye konuştu.

İlk somut adımın ne zaman atılacağına ilişkin soru üzerine Moskalkova, "Çok net tarihler hakkında konuşamıyoruz ama birbirimizden ne gibi eylemler bekliyoruz, onun hakkında anlaştık. İnsanlara yardımı mümkün olduğu kadar hızlı şekilde verilmesini konuşuyoruz." karşılığını verdi.