Özbekistan'da cumhurbaşkanı seçimi yapılacak

TAŞKENT-Bahtiyar Abdukerimov

Özbekistan'da ülkeyi 27 yıl boyunca yöneten ilk Cumhurbaşkanı İslam Kerimov'un beyin kanaması geçirerek 2 Eylül'de vefat etmesi üzerine, ülkede cumhurbaşkanı erken seçiminin yapılması gündeme geldi.

Kerimov'un defin töreninden bir kaç gün sonra toplanan ülke parlamentosunun alt kanadı olan Yasama Meclisi ile Senatonun ortak genel kurul toplantısında, geçici cumhurbaşkanının belirlenmesi görüşüldü.

Ülkedeki mevcut anayasaya göre, geçici cumhurbaşkanı görevini üstlenmesi gereken Senato Başkanı Nigmatulla Yoldaşev, bu görevi reddetti.

Bunun üzerine ülke parlamentosu, cumhurbaşkanlığına, Başbakan Şavkat Mirziyoyev'in vekalet etmesine ve erken seçimlerin 3 ay içerisinde yapılmasına karar verdi.

Genel kurulda konuşan Başbakan Birinci Yardımcısı Rustam Azimov da Mirziyoyev'i ilk Cumhurbaşkanı Kerimov'un siyasi devamı olarak nitelendirerek, bu görevi üstlenmeye en çok onun layık olduğunu dile getirdi.

Merkez Seçim Komisyonunu cumhurbaşkanı erken seçiminin 4 Aralık'ta yapılmasını kararlaştırdı. Cumhurbaşkanı adaylarının sadece siyasi partilerin tarafından önerildiği Özbekistan'da 4 siyasi parti de seçimlere katılma kararı aldı. Partiler kurultaylarında aldıkları kararla cumhurbaşkanı adaylarını belirledi.

Cumhurbaşkanlığı için 4 aday yarışacak

Milli Şahlanış Demokrat Partisi lideri Sarvar Atamuradov, "Adalat" Sosyal Demokrat Partisi lideri Nariman Umarov, Halk Demokrat Partisi lideri Hotamjon Ketmonov ve Liberal Demokrat Partisinden geçici Cumhurbaşkanı Şavkat Mirziyoyev'in adaylığı Merkez Seçim Komisyonu tarafından resmen kayda alınarak, seçimlere katılmasına izin verildi.

Seçimlerin en büyük favorisi Mirziyoyev

Özbek uzmanlar, Şavkat Mirziyoyev'in, başbakan ve geçici cumhurbaşkanı olarak sürdürdüğü değişimci ve reformcu tavrı ile cumhurbaşkanı seçiminin en favori adayı olduğuna dikkat çekiyor.

AGİT ilk defa tam teşekküllü seçim gözlem heyeti ile izleyecek

Bu ay başında, Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Teşkilatı (AGİT) Demokratik Kurumlar ve İnsan Hakları Bürosu ilk defa cumhurbaşkanı seçimlerini izlemek üzere Özbekistan'a tam teşekküllü gözlem heyeti gönderdi. Johan Peter Traugott Tyler başkanlığındaki 17 seçim gözlem heyeti, ülkedeki çalışmalarını sürdürüyor. Seçimi takip etmek üzere 17 kişilik esas heyetin yanı sıra 28 kişilik uzun süreli gözlem ekibi ve 250 kişilik kısa süreli gözlem ekibi de seçim günü görev yapacak.

AGİT Demokratik Kurumlar ve İnsan Hakları Bürosu temsilcileri, ekim ayında ülkeye yaptıkları ziyaretin ardından, Özbekistan'ın, "açık, şeffaf ve uluslararası seçim standartlarına uygun" düzenlemeler yapmaya hazır olduğuna işaret ederek cumhurbaşkanı seçimini izlemek üzere ilk defa tam teşekküllü seçim gözlem heyeti göndereceklerini açıklamıştı.