Duterte'den ABD'ye: Hoşçakal

MANILA

Filipinler Devlet Başkanı Rodrigo Duterte, ABD'de ülkesine yardım için yapılacak oylamanın ertelenmesi üzerine Amerikan askerlerinin Filipinler'e ziyaretine onay veren anlaşmayı sonlandırma tehdidinde bulundu.

Duterte, merkezi ABD'de bulunan yardım kuruluşu Millennium Challenge Corporation'ın (MCC) Filipinler'e yardım için yapılacak oylamayı erteleme kararına "Hoşçakal ABD" sözleriyle tepki gösterdi.

Devlet Başkanı Duterte, yaptığı açıklamada, "Anlıyorum ki MCC üstümüzü çizmiş. Tamam, güzel, buyursun. Biz ABD'nin parası olmadan hayatta kalabiliriz. Fakat biliyorsun ABD, gözden kaçırdığın bir şey olabilir. Filipinler'den ayrılmaya hazırlan. Misafir Kuvvetler Anlaşmasının nihai olarak yürürlükten kaldırılması ya da feshi için hazırlıklı olun. Siz yaparsanız, biz de yaparız. Bu tek yönlü bir trafik olmayacak." ifadelerini kullandı.

MCC, 2011'de 434 milyon dolarlık yardım paketi için Filipinler'i seçmiş, geçen yıl da Filipinler'in, iyi yönetimle ilgili politikalarını geliştirmeye yönelik süren çabaları nedeniyle ikinci bir bağış için oy birliğiyle yeniden seçildiğini açıklamıştı. Duterte'nin belediye başkanlığı yaptığı yıllarda Davao'daki bazı şüphelileri bizzat öldürdüğünü açıklamasının ardından MCC, oylamanın Filipinler'de hukukun üstünlüğü ve temel haklarla ilgili endişelerin gözden geçirileceği gerekçesiyle ertelendiğini belirtmişti.

Duterte, belediye başkanlığı yaptığı yıllarda geceleri Davao çevresinde motosikletle dolaştığını ve şüphelileri bizzat öldürdüğünü söylemişti. Polise, "Ben yapabiliyorsam, siz neden yapmayasınız" demek istediğini savunan Duterte, "Davao sokaklarında devriye gezer, bela arardım. Meydan okusunlar diye beklerdim ki onları öldürebileyim." demişti. Devlet başkanı seçilmeden önce Davao'da 20 yıl belediye başkanlığı yapan Duterte, hakkında Davao Ölüm Mangası (DDS) adlı çetenin tetikçilerinden biri olduğuna dair çıkan iddiaları ise reddetmişti.

ABD'den Duterte'nin uyuşturucuyla mücadelesine tepkiler

Devlet başkanlığı koltuğuna 30 Haziran'da oturan Duterte, uyuşturucu ve yolsuzlukla mücadeleye öncelik vereceğini açıklamıştı. Duterte'nin uyuşturucuyla mücadele çerçevesinde emniyet güçlerine "vur" emri vermesi sonucu binlerce şüpheli, güvenlik güçleri tarafından öldürülmüştü.

Duterte, ABD başkanlığına seçilen Donald Trump'u telefonla arayarak tebrik etmiş, görüşmeye ilişkin yaptığı yazılı açıklamada, Trump'un kendisine uyuşturucuya karşı savaşında şans dilediğini, kendisinin de ülkesinin ABD ile olan bağlarını sürdüreceği garantisi verdiğini kaydetmişti. Duterte, "Bu sorunla baş etme yolumuzu anlıyor ve ben de bir ülkeyi korumakta yanlış bir taraf olmadığını söyledim. Bir anlamda çok cesaret vericiydi. Gerçekten ülkemizin iç işlerine karışacak son ülke olduklarını söylemek istediğini zannediyorum." ifadelerini kullanmıştı.

Üslubu nedeniyle Trump'a benzetilen Duterte, eylülde ABD Başkanı Barack Obama ile yapacağı görüşme öncesi, uyuşturucu ile mücadele konusundaki eleştirilere nasıl cevap vereceği sorusu üzerine, Obama ve ABD'ye karşı ağır ifadeler kullanmıştı. Kimsenin kendisine uyuşturucuyla mücadelede hesap soramayacağını dile getiren Duterte, görüşmenin ABD tarafından iptal edilmesinin ardından sarf ettiği sözler için pişmanlığını dile getirmişti.

Muhabir: Zehra Ulucak