WASHINGTON/NEWYORK/PEKİN
ABD'de New York Times'ın editör köşesinde Mısır Devlet Başkanı Muhammed Mursi'nin hatalarına rağmen Mısır'ın ilk seçilmiş lideri olduğu vurgulanarak, "Mursi'nin ordu tarafından iktidardan indirilmesi tartışmasız olarak darbedir. Eğer Mısırlılar, diktatör Hüsnü Mübarek'i iktidardan düşüren 2011 devriminin, demokrasinin reddedilmesine götürecek şekilde sona ermesine izin verirlerse bu trajik olur" ifadeleri kullanıldı.
Mısır'da yeniden oluşacak siyasi düzende Mursi, Müslüman Kardeşler ya da genel anlamda İslami siyasetin yer alması gerektiği belirtilen yorumda, aksi takdirde Mısır demokrasisinden bahsetmenin tartışmalı hale geleceği kaydedildi.
Gün boyu yayın yapan CNN Amerika'da, ekran ikiye bölünerek Mursi karşıtları ve yanlılarının gösterileri verildi, uzmanlarla canlı bağlantı yapıldı.
CNN'in internet sayfasının da ilk haberi Mısır oldu. Haberde, ordunun ülkenin ilk demokratik yollardan seçilmiş Cumhurbaşkanını devirdiği belirtilerek, hala ülkenin meşru lideri olduğu yönünde ısrar etse de Mursi'nin ev hapsine alındığı kaydedildi.
Mısır'daki gelişmeler Washington Post'un da ilk ve en fazla okunan haberi oldu. Haberde Mısır'ın ilk demokratik yollardan seçilmiş Cumhurbaşkanı olan Mursi'nin askeri liderler tarafından iktidarından edildiği aktarıldı.
Gazetedeki haberde, siyasi analistlerin, Mısır'da ordunun müdahalesinin birçok liberal ve laik Mısırlı tarafından ne kadar olumlu karşılansa da, ülkenin demokratik geleceği açısından iyiye işaret olmadığı şeklinde uyarılarda bulunduğu belirtildi.
Gazetedeki bir başka yazıda da, "İslamcıların haklarından mahrum edilmesinin, Mısır ve bölgede radikalleşmeye neden olabileceği" yorumu yapıldı.
Ordu cumhurbaşkanını devirdi
Çin'de özellikle yurt dışından temel haber sağlayıcısı olan Şinhua ajansı, "Ordu Mısır'da yeni bir başlangıç yapıyor ancak İhvan varlığını sürdürebilir" başlıklı yazıda, Mısır ordusunun, verdiği 48 saatlik sürenin ardından Cumhurbaşkanı Muhammed Mursi'yi zorlayarak yönetime el koyduğunu yazdı.
"Mursi'nin devrilmesi Mübarek'e göre daha hızlıydı ancak zordu" denilen haberde, Mursi'yi devirmek için insanların sokaklara döküldüğüne ancak Mursi ve İhvan taraftarlarının da sokakları doldurduğuna işaret edildi. Mübarek'in, "böyle önemli bir desteğe" sahip olmadığı hatırlatıldı.
China Daily gazetesinin "Ordu Cumhurbaşkanını devirdi, değişimi açıkladı" başlıklı haberinde de Mısır'ın ilk kez seçimle gelen lideri Mursi'nin "dramatik" gidişinin, Mübarek'in devrilmesinden bu yana Arap dünyasının en kalabalık ülkesindeki kargaşada "başka bir düğüme" daha neden olduğu belirtildi.
ÇKP'nin yayın organlarından Global Times gazetesi de "Ordu darbe gümbürtüsü arasında Mursi'yi yerinden etti" ifadesini kullanarak, ülkede birkaç gündür yaşanan olayları anlattı.
Mısır'da darbe Mursi devrildi
Hollanda yayın kurumu NOS, “Mursi’nin gidişinden sonra ölüm ve kutlama” başlığıyla verdiği haberde, Mursi taraftarlarıyla muhalifler arasında yaşanan olaylarda 14 kişinin öldüğünü, onlarca kişinin de yaralandığını bildirdi. Mursi karşıtlarının askeri darbeden sonra kutlamalar yaptığına işaret eden NOS, ABD Başkanı Barack Obama ve BM Genel Sekreteri Ban Ki-mun’un açılamalarına da yer verdi.
Olayı manşetine taşıyan ülkenin en yüksek tirajlı gazetesi Telegraaf ise “Mısır’da darbe, Mursi devrildi” başlığını kullandı.
“Mısır ordusu Mursi’yi görevden aldı” başlığıyla haberi manşetine taşıyan De Volkskrant gazetesi, ön sayfasına Savunma Bakanı ve Genelkurmay Başkanı Abdulfettah es-Sisi’nin darbe açıklamasını okuduğu sıradaki fotoğrafını bastı.
Ön sayfasında askeri öpen bir Mısırlı'nın fotoğrafını koyan AD gazetesi haberi, “Mısır’da ordu yönetime yeniden el koydu” başlığıyla verdi.
Kahire askeri darbesi
Mısır'da ordunun yönetime el koyması İngiliz basınında geniş yer alırken, birçok basın kuruluşu gelişmelere ilişkin "Mısır askeri darbesi" değerlerdirmesinde bulunuyor.
Independent, Guardian, Times, Daily Telegraph ve Financial Times gibi gazeteler Mısır'daki gelişmeleri manşetlerine taşırken, BBC, Sky gibi haber kanalları da bültenlerinde Tahrir meydanına bağlanarak gelişmeleri aktarıyor.
Independent gazetesi "Kahire askeri darbesi" ifadesini manşetinde kullanırken, Times "Ordu Cumhurbaşkanını gönderirken, Mısır karışık", Guardian gazetesi "Mısır'ın ikinci devrimi", Daily Telegraph "Ordu, Mısır Cumhurbaşkanını görevinden aldı", Financial Times gazetesi de, "Mısır ordusu, İslamcı Cumhurbaşkanlığına son vermek için Mursi'yi görevinden aldı" başlıklarını kullandı.
Fisk: "Müslüman Kardeşler İslamcı bir parti değil"
Independent gazetesinin deneyimli Ortadoğu muhabiri Robert Fisk de bugünkü yazısında, Müslüman Kardeşler’in İslamcı olup olmadığına ve Mısır ordusunun halkla ilişkisine değindi.
"Müslüman Kardeşler’in çok yanlış anlaşılmış bir parti olduğunu" belirten Fisk, şunları kaydetti:
"Müslüman Kardeşler modern Mısır tarihinde muhtemelen de kasıtlı olarak, en çok yanlış anlaşılmış kurumdur. İslamcı bir parti olmaktan uzaktır. Kökleri dindar değil her zaman sağ eğilimlidir. 2011 devrimin doruk noktasında ve milyonlarca Mübarek karşıtı göstericinin Tahrir Meydanı’nı doldurduğu zamanda dahi Müslüman Kardeşler, masada kendileri için de bir kırıntı bulabilirler umuduyla Mübarek’le müzakerede bulunmaya çalışmakla meşguldü. Müslüman Kardeşler’in önderliği, Mısır ayaklanması sırasında hiçbir zaman halkın yanında durmadı. Bu rol, Mısır’ın en güçlü laik tabanı tarafından, sendikal hareket tarafından üstlenildi. Nasır’ın Müslüman Kardeşler’le savaşı bile dinden çok güvenlikle ilgiliydi.”
PODCASTTÜMÜNÜ GÖR
