ASTANA – Aliia Raimbekova
Orta Asya bölgesinin hızla gelişen ülkesi Kazakistan, dünyada barış merkezi olma ve en gelişmiş 30 ülkenin arasına girme hedefiyle bağımsızlığının 27. yıl dönümünü kutluyor.
Sovyetlerin dağılmasının ardından 10 Aralık 1991’de Kazak Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti adının, Kazakistan Cumhuriyeti olarak değiştirilmesi kararı, Orta Asya’da yeni bir bağımsız cumhuriyetin oluşmasını sağladı.
Kazakistan Yüksek Konseyi, 16 Aralık 1991’de kabul ettiği kanun ile Kazakistan’ın bağımsızlığını ilan etti. Ülkenin bağımsızlığını ilk tanıyanlar da Türkiye, ABD ve Çin oldu.
1 Aralık 1991’de yapılan seçimleri kazanan ülkenin mevcut Cumhurbaşkanı Nursultan Nazarbayev, izlediği siyaset ile ülke ekonomisinin geliştirilmesine ve barışçıl dış siyasete odaklandı.
%2Fkazakistan_1.jpg)
Nazarbayev'in cumhurbaşkanı görevindeki ilk adımı, 1991’de Semey Nükleer Deneme Sahası'nı kapatarak ve nükleer silahtan vazgeçerek Sovyetlerin uzun yıllardır nükleer test sahası olarak kullandığı Kazakistan’ı bir barış merkezine dönüştürmesi oldu.
Sovyetlerin yıkılmasının ardından bağımsız devlet kurmak, planlı ekonomiden pazar ekonomisine, totaliter rejimden demokrasiye geçme hedefiyle Nazarbayev'in 1997'de ilan ettiği yeni başkent Astana, ülkenin bağımsız bir devlet olarak oluşmasında büyük rol oynadı.
Astana, İran nükleer programı müzakereleri, Suriye krizinin barış yoluyla çözülmesinin amaçlayan Astana toplantılarının yanı sıra çeşitli uluslararası ekonomik ve kültürel etkinliklere ev sahipliği yaparak Kazakistan'ın güvenlik, barışı koruma, ekonomi ve kültürel konularda da uluslararası bir merkez olma hedefini yerine getiriyor.
Cumhurbaşkanı Nazarbayev'in liderliğinde bölgesel entegrasyon ve uluslararası kuruluşların faaliyetlerine aktif şekilde katılan Kazakistan, 2017-2018 dönemleri için Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi (BMGK) geçici üyeliğine seçilmiş, uluslararası gündemdeki anlaşmazlıkların barış yoluyla çözülmesi konusunda öneriler sunmuştu.
%2Fkazakistan_2.jpg)
Bağımsızlık yıllarında Kazakistan’ın ekonomisi, 1991’den itibaren ülkenin gayri safi yurt içi hasılası 2 kat büyüyerek yüzde 229 oldu. Ülke ekonomisinin sistemli şekilde sanayileştirilmesi imalat sektörünün gelişmesini sağladı.
Kazakistan, transit ve lojistik altyapı yatırımları sayesinde kıtalar arası güçlü transit merkezine dönüşürken, bağımsızlık yıllarında yaşam maliyetin altında geliri olan nüfus sayısı 15 kat azaldı, gerçek maaş miktarı 4 kat arttı. Ortalama yaşam süresi 72,5 oldu.
Ülkede iş ve yatırım ortamının iyileştirilmesine yönelik yapılan reformlar sayesinde ekonomisine toplam 300 milyar dolar yabancı yatırım çeken Kazakistan, yabancı yatırım çekme konusunda Orta Asya’da lider ülke konumuna yükseldi.
Kazakistan, Dünya Bankasının İş Yapma Kolaylığı Endeksi'nde 190 ülkenin içinde 28. sırada yer alırken, 2050’ye kadar dünyanın en gelişmiş 30 ülkesi arasına girmeyi hedefliyor.
Ülke nüfusu 27 yıl içinde yüzde 12,2 artarak (2 milyon kişi) 18 milyon 380 bine yükseldi.
Kazakistan'ın bağımsızlığıyla ilgili kanunun kabul edildiği tarih 16 Aralık, Bağımsızlık Günü olarak ülke genelinde ve yurt dışı temsilciliklerinde çeşitli kültürel ve sosyal etkinliklerle kutlanıyor.
PODCASTTÜMÜNÜ GÖR
