BAE Yemen'den gerçekten çekiliyor mu?

Yemen'de Husilere karşı hükümete destek vermek için Suudi Arabistan'ın yanında koalisyon güçlerine dahil olan Birleşik Arap Emirlikleri'nin (BAE) ülkedeki askeri varlığını azalttığı yönündeki haberler soru işaretlerini de beraberinde getirdi. Bir taraftan bu haberlerin sıhhati tartışılırken diğer taraftan da "BAE Yemen'den gerçekten çekiliyor mu yoksa taktiksel bir adım mı?" sorusunun yanıtı aranıyor.

BAE'nin Yemen'deki askeri varlığının hangi seviyede olduğu hakkında kesin bilgi bulunmamakla birlikte Husilere karşı sıcak çatışmaya girmeyip sadece Yemen hükümet güçleri ile Suudi Arabistan öncülüğündeki koalisyon güçleri bünyesindeki Sudan güçlerine lojistik destek verdiği biliniyor.

Abu Dabi yönetiminin sadece lojistik destekle sınırlı kalma kararında, 2015'te savaşın başladığı ilk aylarda Husilerin Yemen'in Marib kentindeki askeri karargaha yerden yere füzeyle düzenlediği saldırı sonucu 45 BAE askeri ile 5 Bahreynlinin ölmesinin etkili olduğu tahmin ediliyor.

Bu olayın akabinde BAE, kendi askerlerini çatışma alanlarından uzakta ve daha korunaklı bölgelere doğru çekerken, Lahic, Ebyen, Dali gibi kentlerde "Hizam Emni", Şebve'de "Şebvaniye Seçkin Güçleri" ve Hadramevt'te "Hadramiyye Seçkin Güçleri" gibi askeri birlikler kurma ve bu birlikleri destekleme yoluna gitti.

BAE ayrıca, Husiler tarafından öldürülen eski Cumhurbaşkanı Ali Abdullah Salih yanlısı Cumhuriyet Muhafızı güçlerinden, Salih'in yeğeni Tarık Salih liderliğinde yeni bir askeri güç oluşturdu ve bu güç ülkenin batı sahilinde konuşlandırıldı.

BAE'liler bir askeri karargaha dönüştürdükleri ülkenin batısındaki El-Maha Limanı, Aden'in batısındaki El-Bureyka karargahı, Şebve'de sıvılaştırılmış gaz ihracatı yapılan Bilhaf Limanı, Hadramevt'teki El-Mukella kenti ve Marib'in doğusundaki Tedavin karargahında konuşlu.

Son iki yıldır da askeri varlığını Umman sınırındaki El-Mehra ile uluslararası deniz ulaşımında stratejik bir noktada bulunan Sokotra Adası'na kaydırmaya çalışan BAE, burada halkın büyük tepkisiyle karşılaştı.

Sadece askeri ekipmanların bir kısmı çekildi

Abu Dabi yönetiminden, BAE güçlerinin Yemen'den çekilmesiyle ilgili açıklama gelmezken, The Wall Street Journal gazetesinin ABD'li yetkili ve uzmanlara dayandırdığı haberde, "BAE'nin ülkeden çekilmesinin Suudi Arabistan'ın Husilere karşı verdiği savaşı yeni bir çıkmaza sürükleyeceği" değerlendirmesi yapıldı.

BAE'li Siyasi Bilimler Profesörü ve Abu Dabi Veliaht Prensi eski Danışmanı Abdulhalık Abdullah da Twitter'dan yaptığı açıklamada, ülkesinin Yemen'deki askeri varlığını azaltma kararının ardında yatan sebepleri, "geçen yılın son aylarında İsveç'te Yemenli taraflar arasında imzalanan anlaşma gereğince Hudeyde'de sağlanan ateşkesin devam ettirilmesi ve bu yıl başından itibaren girilen askeri çatışma sayısındaki azalma" olarak sıraladı.

Abdullah bu durumun BAE'yi Yemen'deki askeri varlığını azaltmaya ittiğini ve Abu Dabi'nin her an bu ülkeden ayrılabileceğini ileri sürdü.

AA muhabirine konuşan Yemen hükümetinden bir askeri yetkili ise, BAE'nin Marib'e bağlı Sirvah bölgesinden Patriot hava savunma sistemlerini ve Aden Limanı'ndan da tank ve zırhlı araçların bir kısmını çektiğini ancak limanın kontrolünün hala Hizam Emni güçlerinde olduğunu söyledi.

Yemenli yetkili, BAE'nin halihazırda, "destek verdiği güçler kanalıyla Yemen'de durumu kontrol altında tutma" stratejisi izlediğini, artık öncelikleri arasında Husilere karşı savaşma yer almadığı için de Yemen'de büyük bir askeri varlık bulundurma ihtiyacı hissetmediğini kaydetti.

Söz konusu yetkili ayrıca BAE'nin, 1990'da Kuzey ile Güney Yemen'in birleşmesinden önce güneye bağlı olan tüm illerde kontrolü ele geçirmeye çalıştığını ve bu nedenle de ayrılıkçı hareketleri destekleyebileceğini savundu.

Çekilme değil yeniden konumlandırma

Basında, BAE'nin ülkedeki güçlerini çekme niyetini Yemen hükümetine ilettiği yönünde haberler yer alsa da üst düzey bir yetkili Abu Dabi yönetimi ile hükümet arasında bu konuda hiçbir şekilde iletişim kurulmadığını dile getirdi.

Siyasi analist Muhammed el-Ahmedi de BAE'ye karşı halkın artan öfkesinin ardından gelen bu çekilmenin aslında çekilme değil askeri güçleri yeniden konumlandırma olduğu değerlendirmesinde bulundu.

Ahmedi, Yemenlilerin, BAE'nin, devlete paralel silahlı güçler oluşturma ve ülkenin petrol kaynakları, adaları ve havalimanlarını kontrol altına almayı hedefleyen politikalarından usandığını belirterek, "Çekilme olması durumunda bu, Husilere karşı verilen savaşı etkilemeyecek aksine koalisyon güçlerinin yapamadığını Yemenlilerin yapmasına ve devletlerini geri almasına kapı açacaktır." dedi.