Afganistan'da işsizlik yüzde 40'a yükseldi

KABİL - Sayed Khodaberdi Sadat

Yaklaşık 40 yıldır iç savaşın sürdüğü, kanlı şiddet olaylarının yaşandığı Afganistan'da halk şimdi de işsizlikle boğuşuyor.

Afganistan İstatistik Merkezinin verilerine göre, 2015 yılından önce Afganistan nüfusunun yüzde 35'i işsizken bu oran 2016 yılı itibariyle yüzde 40'a yükseldi.

İşsizlik en çok Kabil, Herat, Nangarhar, Kandahar ve Mezar-ı Şerif gibi büyük kentlerde görülüyor.

20 milyon kişi günlük 1,5 dolarla geçimini sağlamaya çalışıyor

Potansiyel iş gücünün yüzde 40'ının işsiz olduğu ülkede, mevcut işsizlerin çoğunu gençler oluşturuyor.

Yaklaşık 35 milyon nüfusa sahip olan Afganistan'da, ortalama 20 milyon kişi günlük 1,5 dolarla geçimini sağlamaya çalışıyor.

İşsizliğin artma nedenleri

Afganistan Çalışma Bakanlığı sözcüsü Abdulfattah Eşrat Ahmadzey, AA muhabirine yaptığı açıklamada, 2014 yılının sonuna doğru NATO kuvvetlerinin Afganistan'dan çekilmeye başlamasıyla yüz binlerce Afgan'ın işsiz kaldığını söyledi.

NATO birlikleri bünyesinde çeşitli alanlarında yüksek maaşla çalışan çok sayıda Afgan'ın birliğin ülkeden çekilmesiyle işsiz kaldığını ifade eden Ahmadzey, böylece birçok şirketin de işlerine son vermek zorunda kaldığını belirtti.

Yapılan araştırmalara göre, son dönemde artan terör tehdidi nedeniyle Afganistan'da yatırım yapan onlarca firmanın ülkede çalışmalarını durdurması da işsizliğin artmasında önemli rol oynadı.

Bir Türk şirketinde 2009 yılında çalışmaya başlayan Abdullah Osmani, yaşadıklarını şöyle anlattı:

"Bir Türk şirketinde 400 dolara çalışmaya başladım, bir sene çalıştıktan sonra maaşıma zam yapıldı, daha sonra kardeşimi de getirdim. İki sene içinde ev ve araba aldık böylece hayatımız değişti, sadece ben değil benim gibi binlerce Afgan'ın da hayatı değişti, Türk şirketlerinin verdiği para bizim için çok yüksekti. Neredeyse iki sene oldu Türk şirketlerin birçoğu ülkemizden ayrılmak zorunda kaldı, biz de şu an işsiziz.''

Devlet işsizliğin önüne geçmeye çalışıyor

Son zamanlarda artan işsizliğin önüne geçmek için Afganistan yönetimi birtakım çalışmalar yürütüyor.

Sözcü Eşrat Ahmadzey, Çalışma Bakanlığının son zamanda artan işsizliğin önüne geçmek için birinci aşamada eğitimli gençleri yeni görevlerde istihdam ettiğini kaydetti. İkinci olarak da özel sektörün ülkede daha çok yatırım yapması için teşvik edildiğini dile getiren Ahmadzey, bu aşamada yatırımcılara gerekli kolaylıkları sağlayacaklarının altını çizdi.

Ahmadzey, Afganistan hükümetinin bazı ülkelerle işçi göndermek için anlaşmalar yaptığını aktararak, o ülkelerin başında Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri'nin geldiğini anlattı.

Halk, işsizlikten ülkeyi terk ediyor

Afganistan'da çok sayıda kişi artan işsizlik ve güvenlik sorunu nedeniyle ülkeden kaçmanın yollarını arıyor.

Göçmenler Bakanlığından alınan bilgiye göre, 2016 yılının ilk yarısında ülkeyi terk edenlerin sayısı 50 bine ulaştı.

Kaçak yollarla Avrupa'ya gitmek için Akdeniz'i geçmeye çalışırken boğularak hayatını kaybeden göçmenlerin yüzde 12'sini Afganların oluşturduğu bildirildi.

Uyuşturucu kullanımı iki kat arttı

İşsizlik oranının gün geçtikçe arttığı ülkede, binlerce kişi geçimini sağlamak için uyuşturucunun ham maddesi olan haşhaş ekiyor.

2015 yılında yapılan araştırmaya göre, yaklaşık 3 milyon Afgan uyuşturucu kullanıyor. 2016 yılında ise bu sayının neredeyse iki kat arttığı vurgulanıyor.