İSTANBUL - Handan Güneş
ABD'de geçen yıl ortalama her ay 259 bin 667 kişiye istihdam sağlanırken, yıl boyunca toplamda 3 milyon 116 bin kişi istihdam edildi.
AA muhabirinin derlediği verilere göre, ABD Merkez Bankası'nın (Fed) faiz zamanlamasına yönelik kritik önem taşıyan tarım dışı istihdam, 2014 yılında toplamda 3 milyon 116 bin kişiye ulaştı. Böylece ABD'de geçen yıl, son 15 yılın en yüksek istihdamı gerçekleşmiş oldu.
Dünyanın en büyük ekonomisi ABD'de, Fed politikalarına yön vermesi açısından önem taşıyan tarım dışı istihdam verisi, piyasaların odağında olmaya devam ediyor. Ülkenin ekonomik gidişatına ilişkin bilgiler sunan bu veri, faiz artırımı için istihdamda iyileşme görmek isteyen Fed için de önemli bir konumda yer alıyor.
Tarım alanında yaz aylarında çalışan mevsimlik işçi sayısı, ülke ekonomisindeki iyileşmeyi tahmin etmek açısından yanıltıcı sonuçlar doğurabiliyor. Bu nedenle tarım sektörünün hesaplamanın dışına çıkarılmasıyla elde edilen tarım dışı istihdam verisi, istihdamdaki gelişmenin analizinde daha sağlıklı sonuçlar ortaya koyuyor.
Özellikle 2008 krizinden sonra toparlanmaya çalışan ABD ekonomisinin iş gücü piyasasındaki gidişatına ilişkin ipucu vermesi, tarım dışı istihdam rakamlarının önemini artırdı. Ekonomik aktörlerin aylık daha fazla kişiye iş sağlaması, ekonominin birçok alanda doğru yolda olduğunun göstergesi şeklinde değerlendiriliyor.
Aynı zamanda istihdam piyasasındaki gelişmeler, Fed'in faiz artırımı zamanlaması açısından da büyük bir önem taşıyor. Analistler, tarım dışı istihdam verisindeki toparlanmanın devamı halinde haziranda faiz artışının olabileceğini ifade ediyor.
En düşük artış ocakta, en yüksek ise kasımda
ABD'de tarım dışı istihdam artışı geçen yılın ocak ayında 166 binle beklentilerin altında gerçekleşirken, şubatta ise bir önceki aya göre hızlı yükselişle, beklentilerin oldukça üzerinde 188 bin açıklandı. İşsizlik oranı ise şubat ayında yüzde 6,7 ile yılın en yüksek seviyesinde gerçekleşti. Tarım dışı istihdamdaki artış, 2014 yılı mart ayında 225 binle 200 bin olan beklentilerin üzerinde gerçekleşti.
Veri, nisan ayında 330 bin açıklanırken, mayıs ayında 236 binle 215 bin seviyesindeki beklentinin üzerine çıktı. Haziran ayına gelindiğinde, ABD'de tarım dışı istihdam 286 binle yeniden beklentileri aşarken, oldukça önemli bir iyileşmeye işaret ederken, bu dönemde işsizlik oranı yüzde 6,1 ile son 6 yılın en düşüğüne geriledi. ABD ekonomisine ilişkin gelen pozitif veriler, önemli bir ivme kazanımının altını çizse de Fed açıklamaları bunun yeterli olmadığı yönünde ifadeler içerdi.
ABD'de temmuz ayında tarım dışı istihdam verisindeki artış, 249 binle beklentilerin üzerine çıkarken, söz konusu rakamdaki değişim ağustos ayında 213 bin artış yönünde oldu. Analistler, tarım dışı istihdamdaki artışın yavaşlamasının, Fed'e temkinli politikasını devam ettirebilmesi için bir neden daha verdiğini belirtti.
Ülkede eylül ayı tarım dışı istihdam 250 bin artarken, 215 bin olan piyasa beklentisinden yüksek geldi. Ekim ayına gelindiğinde, ABD'de 221 bin yeni istihdam yaratılırken, bu rakam piyasa beklentisinin uzağında kaldı. İşsizlik oranı düşüşünü sürdürerek ekimde yüzde 5,7, kasımda 5,8 ve aralıkta yüzde 5,6'ya kadar geriledi.
Söz konusu veri kasım ayında 423 bin artarak mayıs 2010'dan bu yana en iyi performansı kaydetti. Böylece kasım, 2014 yılının en yüksek istihdamının gerçekleştiği ay oldu. Beklentilerin oldukça üstünde açıklanan tarım dışı istihdam artışında sanayi, sağlık, perakende ve hizmet sektörlerindeki işe alımlar etkili oldu.
Analistlere göre ekim ayı istihdam verileri, ABD ekonomisinin yavaşlayan küresel ekonomiye rağmen istikrarını koruduğuna ve iş gücü piyasasındaki güçlenmenin devam ettiğine işaret etti. Bu durum ise Fed'in faiz artırımına başlamasına yönelik baskıyı artırdı.
Tarım dışı istihdam geçen yılın son ayında ise 329 bin artışla beklentilerin üzerinde gerçekleşti. Böylece, geçen yıl 1999'dan bu yana en yüksek istihdam sağlanan yıl olarak kayıtlara geçti.
PODCASTTÜMÜNÜ GÖR
