ABD Kıbrıs'taki barış gücü misyonunun küçültülmesini istiyor

BİRLEŞMİŞ MİLLETLER - Betül Yürük

AA muhabirin Birleşmiş Milletler'deki (BM) diplomatik kaynaklardan edindiği bilgiye göre ABD, Kıbrıs'taki BM Barış Gücü (UNFICYP) Misyonu için iki seçeneği gözden geçiriyor.

Barış gücü misyonlarına yaptığı finansal katkıyı azaltan ve bazı misyonlardaki askerlerin sayısının azaltılmasını sağlayan Trump yönetimi, Kıbrıs'taki barış gücü misyonunda da reform yapılmasını ve misyondaki barış gücü askerlerinin sayısının azaltılmasını talep ediyor.

Kıbrıs'taki barış gücü misyonun küçültülmesini isteyen ABD'nin adada liderlerden de ''siyasi süreç konusunda acil adım atmaları talebinde bulunduğu'' belirtiliyor.

ABD'nin gözden geçirdiği seçeneklerden ikincisi ise Kıbrıs'taki barış gücü misyonunun tamamen kapatılması olarak görülüyor.

Ancak diplomatik kaynaklar İngiltere, Fransa, Rusya ve Çin'in her iki seçeneğe de sıcak bakmadığını söyledi.

İngiltere ve Fransa'nın, barış gücü misyonunun adada istikrarı sağladığı görüşünde olduğunu ve misyonun kapatılmasının gerginlik yaratabileceği endişesini taşıdığını dile getiren diplomatlar, Rusya ve Çin'in ise adadaki misyonun olduğu gibi kalması gerektiğini düşündüğünü ifade etti.

Güney Kıbrıs Rum Yönetimi karşı

Güney Kıbrıs Rum Yönetimi (GKRY), UNFICYP'in küçültülmesi ya da kapatılması ihtimalinden endişe duyuyor.

GKRY'nin BM Güvenlik Konseyine (BMGK) gönderdiği, AA muhabirinin ulaştığı mektupta da ''UNFICYP tartışmasız adada istikrarı sağlıyor ve gerginliği minimum seviyede tutarak Kıbrıs sorununun çözümünde de müzakerelere elverişli bir ortam sunuyor.'' ifadesine yer verildi.

Kıbrıs barış gücü misyonun en küçük misyonlardan biri olduğu belirtilen mektupta, BM barış gücü misyonlarına ayrılan bütçenin sadece yüzde 0,5'inin UNFICYP için kullanıldığına ve BM'ye ''yük olmadığına'' dikkat çekildi.

KKTC barış gücü misyonunun ''işlevini yitirdiği'' görüşünde

Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti (KKTC) ise adadaki barış gücü misyonunun ''önemli ölçüde işlevini yitirdiğini'' savunuyor.

KKTC Başbakan Yardımcısı ve Dışişleri Bakanı Kudret Özersay, BM barış gücü askerlerinin statükoyu temsil eder konuma geldiği belirterek, "İki taraf arasında mektupları taşıyan postacı konumundaki askeri bir güç olmadan da iki tarafın sivil toplum örgütleri, siyasileri, askeri yetkilileri gayet tabii görüşebilir. Bunun için arada BM'nin olmasına gerek olduğunu düşünmüyorum." değerlendirmesinde bulunmuştu.

ABD reform konusunda ''kararlı''

Görev süresi 31 Temmuz'da dolacak Kıbrıs Barış Gücü Misyonunun görev süresinin 26 Temmuz'da uzatılması bekleniyor.

BMGK'de kabul edilmesi beklenen tasarı üzerinde anlaşmazlıklar olduğunu söyleyen diplomatlar, misyonun görev süresinin bu kez de değişiklik yapılmadan 6 ay uzatılmasını beklediklerini ancak ABD'nin daha sonrası için reform konusunda ''kararlı'' olduğunu kaydetti.

En uzun süre faaliyet gösteren barış gücü misyonu

BM'nin en uzun süreli faaliyette bulunan barış gücü misyonlarından biri olan UNFICYP, 1964'ten bu yana adada görev yapıyor ve barış gücünün görev süresi her 6 ayda bir uzatılıyor.

Kıbrıs barış gücü misyonunda toplamda bin 21 kişi görev yapıyor. Bunlar arasında 150 sivil, 750 kişiden oluşan askeri birlik ve 52 kurmay da bulunuyor.

Misyonunun 55 milyon 152 bin dolar bütçesinin üçte birini Güney Kıbrıs yönetimi karşılıyor. Yunanistan her yıl 6,5 milyon dolar katkıda bulunuyor ve bütçenin geri kalanı ise BM tarafından karşılanıyor.