ДАВОС (АА)
Претседателот на Северна Македонија, Стево Пендаровски, најави воена соработка со Туркије во наредниот период, велејќи дека „нелегалната руска инвазија на Украина само ја прави целата работа поитна“, јавува Агенција Анадолија (АА).
„Воената соработка меѓу двете земји започна пред многу години и многу високорангирани војници во Армијата на Северна Македонија беа обучени во турските воени училишта“, изјави Пендаровски за АА на маргините на годишниот собир на Светскиот економски форум во Давос, Швајцарија.
На прашањето дали купувањето воени беспилотни летала од Туркије е на агендата на Скопје, Пендаровски рече дека во последната година и пол, Северна Македонија направила нови аранжмани за набавка на дел од воената опрема и оружје од таа земја.
„Но се разбира, ова е чувствително прашање и не би сакал да разговарам за сето тоа детално јавно“, нагласи тој.
Претседателот ги опиша билатералните односи како одлични, велејќи дека Туркије била еден од најверните поддржувачи на независноста на Северна Македонија на почетокот на 1990-тите и дека економската соработка полека се гради од година во година.
- Претседавањето со ОБСЕ, „голем предизвик“ за Северна Македонија
Северна Македонија на 1 јануари го презеде ротирачкото претседавање со Организацијата за безбедност и соработка во Европа (ОБСЕ) за 2023 година.
Пендаровски рече дека претседавањето за земјата ќе биде „голем предизвик“, бидејќи се работи за мала земја со ограничени ресурси.
„Ние го презедовме водството на организацијата со 57 земји членки, која ги опфаќа САД и Канада, вклучувајќи ги Русија, Централна Азија, така што тоа не е лесна задача, но добро сме подготвени за таа задача. Почнавме од 1 јануари и ќе претседаваме со таа организација цела година.“
Тој рече дека Северна Македонија вложува напори за ублажување на конфликтот во Украина.
„Во контакт сме со двете страни. Неодамна испратив македонски амбасадор во Москва за да ја слушнам другата страна, и покрај тоа што е несомнено дека руската инвазија е целосно незаконска и не е дозволена со ниту едно меѓународно право или принцип.“
Пендаровски рече и дека од самиот почеток Северна Македонија максимално се труди за решавање на проблемот.
Бујар Османи, министер за надворешни работи на Северна Македонија и претседавач со ОБСЕ, пред неколку дена ја посети Украина и се сретна со украинскиот претседател Владимир Зеленски, а премиерот Димитар Ковачевски следниот месец ќе одржи средби во Украина.
- Пендаровски: „Туркије има легитимни безбедносни грижи“
На прашањето дали Северна Македонија ја поддржува загриженоста на Туркије во врска со кандидатурите за членство во НАТО на Шведска и Финска, Пендаровски рече дека Анкара има „некои легитимни безбедносни грижи“ кои треба да се решат.
„Не велам дека тоа треба да се случи и овој пат. Но јас сум сосема убеден дека со помош на трети земји, со генералниот секретар на НАТО, со нашите пријатели, Финска и Шведска што е можно поскоро ќе го завршат процесот на ратификација, вклучително и во турскиот Парламент, бидејќи нема сомнеж дека ни требаат како сојуз, ни требаат овие две земји, кои се демократски земји со долга традиција, и тие можат само да ни помогнат на сите во оваа ситуација со војната на континентот по толку многу децении“, додаде тој.
„Турскиот претседател Реџеп Таип Ердоган вложува големи дипломатски напори за да се стави крај на Руско-украинската војна“, рече Пендаровски.
„Претседателот Ердоган е веројатно единствениот политичар во светот кој комуницира и со Русија и со Украина во врска со кризата“, додаде тој.
- Конфликт Србија - Косово
Во врска со неодамнешните тензии меѓу Србија и Косово околу границата, Пендаровски рече дека не верува оти конфликтот меѓу двете земји ќе се претвори во војна на Балканот.
„Не верувам дека тоа ќе се случи на Западен Балкан. Тоа е важно за безбедноста на нашиот народ. Се разбира, ситуацијата во Косово е целосно под контрола“, рече тој.
Според Пендаровски, најважната грижа на Косово се човековите права, стабилноста и безбедноста за сите луѓе што живеат таму.
Косово, претежно населено со Албанци, се отцепи од Србија во 1999 година и прогласи независност во 2008 година. Но, Србија не го призна потегот и ја гледа својата поранешна покраина како дел од нејзината територија.
Тензиите меѓу двете балкански земји настанаа по серијата настани во регионот.
Во ноември 2022 година имаше спор околу регистарските таблички, при што Владата во Приштина бараше од етничките Срби да ги предадат регистарските таблички на возилата издадени од Србија за да ги заменат со таблички издадени од Косово.
