Розите од Дамаск цветаат во туниски Кајреван и покрај климатските предизвици

Во прегратките на суровиот и сушен предел на тунискиот град Кајреван секоја пролет се случува вистинско чудо. И покрај жешкото сонце, розите од Дамаск расцутуваат со сета своја убавина, не само чувајќи го древното земјоделско наследство туку и внесувајќи нова сила во локалната економија, јавува Анадолу.

Додека светот сè уште спие, веќе со првиот зрак на сонцето, вредните раце на жените работнички вешто ги берат розовите цветови од полињата, знаејќи дека секој миг е скапоцен во оваа кратка сезона на изобилство.

Овој традиционален циклус на производство продолжува и покрај климатските предизвици, недостигот на вода и сè повисоките температури.

Мухамед Шакир Садам, кој одгледува рози на околу 6 хектари во руралниот дел на Кајреван, со гордост раскажува за својот пат. Она што започнало пред десет години како мала иницијатива, денес е витална мрежа за целиот регион.
„За нас, одгледувањето рози не е само економска активност туку жива традиција наследена од нашите дедовци“, вели тој.

- „Неповолните временски услови го намалуваат производството” -

Сепак, розата од Дамаск е нежнo растение. Садам објаснува дека климатските промени им се најголем непријател: „Понекогаш температурите се искачуваат до 50 степени. Тоа е огромен товар за растението. Ако лисјата страдаат во август, следната година приносот се намалува“, вели тој.

Сезоната на берба трае од 20 до 30 дена, додека пролетта носи свежина и ја продолжува жетвата, а секој бран топлина над 30 степени го забрзува крајот на овој цветен циклус.

Иако побарувачката за есенцијата од овие рози се зголемува низ целиот свет, производството се соочува со искушенија.

„Побарувачката е голема, но поради климатските услови приносот се намали. Некои земјоделци, барајќи побрза заработка, ги заменуваат розовите градини со производството на маслинки“, вели Садам, додавајќи дека во регионот рози се одгледуваат на површина од околу 200 до 300 хектари.

Сепак, розата останува душа на Кајреван, таа е клучна состојка за познатиот десерт макруз, како и за врвната козметика и мирисните води.

Оваа година цената за килограм се движи меѓу 22 и 32 туниски динари, цена определена од понудата и побарувачката.

- „Квалитетот на почвата е важен во одгледувањето рози” -

Составот на почвата игра клучна улога во производството, вели Садам и објасни дека глинените почви овозможуваат повисок принос, додека розите што растат на песочните почви се со многу повисок квалитет во однос на мирисот и бојата.

Делинда Седири, сопругата на Мухамед, со љубов го следи секој чекор на жетвата. Нејзин сон е да создаде поголема вредност од она што го дава земјата. „Планираме да отвориме сопствена дестилерија за масло од рози и козметика. Сакаме светот да ја види розата не само како суровина туку како готов, префинет производ од нашите раце“, вели таа со надеж.

Највозбудлив дел од денот се случува кај ѕидовите на џамијата Укбе Бин Нафи. Таму, на пазарот за рози, се одвива вистински театар, продажбата оди преку аукција каде што цените варираат во текот на денот, а секојдневно поминуваат по 7-8 тони цветови. Доаѓаат купувачи од сите краишта на Тунис за да го земат најубавиот мирис на пролетта.

Трговецот на големо, Омер ел-Хашин, истакна дека на пазарот доаѓаат купувачи од сите делови на земјата, а особено е голема побарувачката од крајбрежните и големите градови.

Со Фестивалот на розата, кој веќе три години се одржува на средина на април, Кајреван ја потврдува својата позиција како престолнина на розите во Тунис и придонесува за промоција на производството на рози.

И покрај немилосрдната суша и жешкото сонце, овие полиња со рози сè уште цветаат со полна пареа. Ова производство придонесува и за зачувување на традиционалната земјоделска култура и за поддршка на локалната економија.