İlayda Çakırtekin
13 Ноември 2026•Ажурирано: 13 Ноември 2026
Генералниот секретар на НАТО, Марк Руте, ја истакна важноста на Турција за Алијансата, повикувајќи ги европските сојузници и Канада да ја зајакнат својата одбрана и да ја интензивираат поддршката за Украина, јавува Анадолу.
„Турција е клучен сојузник во НАТО. Таа е со нас речиси од самиот почеток. Има една од најголемите армии во Европа и една од најголемите одбранбени индустрии на континентот. Затоа, од секој аспект, Турција е клучен сојузник и ужива голема почит кај другите 31 сојузник“, изјави Руте пред новинарите на маргините на Самитот на Европската политичка заедница (ЕПЗ) во Даблин.
Запрашан за улогата на НАТО во евентуалните безбедносни гаранции за Украина, Руте рече дека европските земји и САД во јануари, на состанокот во Париз, постигнале заедничко разбирање за начинот на кој треба да бидат структурирани таквите гаранции.
Тој рече дека се очекува Турција и други клучни европски земји да имаат улога во тие аранжмани, додека САД би обезбедиле „јасна гаранција за поддршка“.
„Во основа, сето тоа е договорено. Тоа е утврдено, но сега, секако, ни е потребен мировен договор или барем прекин на огнот, а токму на тоа сите вложуваат големи напори“, рече тој.
- „Сè уште треба да направиме повеќе“ -
Руте рече дека на Самитот на ЕПЗ ќе се разговара за тоа како европските земји и Канада можат да останат чекор пред безбедносните закани што ги претставуваат Русија и нејзината соработка со земји како Иран, Кина и Северна Кореја.
Тој рече дека европските сојузници во НАТО и Канада заедно ќе издвојат дополнителни 250 милијарди за одбрана во текот на 2025 и 2026 година, но нагласи дека се потребни дополнителни напори.
„Сè уште треба да направиме повеќе“, рече тој, повикувајќи ги сојузниците да го зголемат производството во одбранбената индустрија и да произведуваат повеќе вооружени системи и воена опрема.
Руте повика и на посилна поддршка за Украина со приближувањето на зимата и продолжувањето на дипломатските напори за завршување на војната со Русија.
Тој истакна дека европските земји и Канада даваат значителен придонес, додека САД продолжуваат да обезбедуваат „клучна“ воена помош, финансирана од европските сојузници и Канада.
„Колективно, мораме да направиме повеќе за да ѝ овозможиме на Украина да ја помине зимата и да биде во што е можно посилна позиција во преговорите со Русија“, рече тој.
Запрашан за известувањето за можни политички пречки во испораката на американските системи за противвоздушна одбрана „Патриот“ за Украина, Руте рече дека испораките во рамките на иницијативата „Листа на приоритетни потреби на Украина“ (ПУРЛ) продолжуваат, вклучително и опремата за противвоздушна одбрана.
„Сите испораки во рамките на оваа таканаречена програма ПУРЛ, односно американската опрема што се испраќа во Украина, продолжуваат, вклучително и системите за противвоздушна одбрана“, рече тој, потврдувајќи дека меѓу испораките се и системите „Патриот“.
- Повик за отпорност на хибридните закани -
Руте предупреди и на зголемувањето на хибридните закани низ Европа, вклучително и кибернападите и подметнувањето пожари, нагласувајќи дека владите не можат сами да се справат со нив.
Тој повика на „пристап што го опфаќа целото општество“, повикувајќи ги бизнисите, индустријата и граѓаните да ја зајакнат својата отпорност на ваквите напади.
„Во моментов вакви хибридни напади се случуваат низ цела Европа“, рече тој.
Руте дополнително ги појасни своите претходни изјави за перцепцијата на руската закана во Португалија и Шпанија, велејќи дека немал критики за ниту една од двете земји и дека ги поздравува нивните напори за зголемување на трошоците за одбрана и индустриското производство.
Тој објасни дека неговата загриженост е оти некои Европејци можеби ја доживуваат руската закана како подалечна отколку што ја доживуваат жителите на земјите на источното крило на НАТО.
„Единственото нешто што го велам е дека на најновите руски ракети им се потребни пет минути повеќе за да стигнат до Даблин, Амстердам, Мадрид или Рим, отколку до Талин или Вилнус“, рече тој.