Şeyma Erkul Dayanç
03 Септември 2026•Ажурирано: 03 Септември 2026
Се проценува дека 20 милиони деца на возраст од 12 до 17 години, односно речиси едно од пет деца, во текот на една година биле изложени на најмалку една форма на сексуална експлоатација и злоупотреба преку технологијата во 21 земја, соопшти УНИЦЕФ, јавува Анадолу.
Наодите се содржани во новиот извештај насловен „Низ очите на децата: Како дигиталните технологии овозможуваат сексуална злоупотреба на деца“, во кој се комбинирани податоците од истражувањето со сведоштва на деца што биле жртви на злоупотреба.
„Извештајот открива болна реалност. Повеќе од 20 милиони деца во испитаните земји биле изложени на несакана експлицитна сексуална содржина или експлоатација на интернет, често во дигиталните простори каде што учат, играат и се поврзуваат со пријателите“, изјави извршната директорка на УНИЦЕФ, Кетрин Расел.
„Многу деца страдаат во тишина, не знаејќи каде да побараат помош. Не смееме да го игнорираме тоа“, додаде таа.
Според процените во извештајот, повеќе од 15 милиони деца биле изложени на несакана сексуална содржина, а 9 милиони биле принудувани да учествуваат во сексуални разговори или да споделуваат сексуални фотографии против своја волја.
Сексуални фотографии на околу 4 милиони деца биле споделени без нивна согласност.
- Повеќето случаи се на платформите на социјалните медиуми -
Речиси 60 отсто од случаите биле на платформи на социјалните мрежи, вклучително Фејсбук, Инстаграм, Снепчет, ТикТок и Ватсап, а 14 отсто се случиле во онлајн игри, се наведува во извештајот.
Извештајот покажува дека во 57 отсто од случаите бил вклучен некој што детето веќе го познавало, вклучително врсници, романтични партнери, пријатели и членови на семејството. Истовремено, 38 отсто од децата првпат го запознале сторителот на интернет, при што злоупотребата била овозможена преку алатки како лажни профили и приватни пораки.
Според извештајот, овие искуства имале значително влијание врз емоционалната благосостојба на децата, нивното чувство на безбедност и довербата во другите, при што учесниците во истражувањето опишале чувства на страв, срам, збунетост и изолација.
Анализата покажала дека децата што доживеале сексуална експлоатација преку технологијата имале четирипати поголема веројатност да пријават самоубиствени мисли или однесување и самоповредување, а пријавиле и значително повисоки нивоа на анксиозност.
Во Мексико и Северна Македонија ризикот од самоубиствени мисли или суицидно однесување бил над осумпати поголем кај децата што доживеале злоупотреба, а во Пакистан ризикот од самоповредување бил повеќе од седумпати поголем, според извештајот.
- Децата страдаат во тишина -
Повеќе од 40 отсто од случаите никогаш не биле споделени со никого, а помалку од 1 отсто биле пријавени кај надлежните институции, вклучително полицијата, социјалните работници или линиите за помош.
Најчестата причина поради која децата молчеле во сите испитани земји била тоа што не знаеле каде да се обратат или кому да му кажат, соопшти УНИЦЕФ.
„Сите ние, вклучително владите и технолошките компании, мора да направиме повеќе за да ги заштитиме децата на интернет“, изјави Расел.
Извештајот се темели врз национално репрезентативни истражувања спроведени кај околу 21.000 деца на возраст од 12 до 17 години што користат интернет во 21 земја, како и на детални интервјуа со 100 млади луѓе што доживеале злоупотреба во детството.
УНИЦЕФ соопшти дека наодите од истражувањето се однесуваат само на децата на возраст од 12 до 17 години што користат интернет, а не на целата детска популација, особено во земјите со низок степен на интернет-поврзаност.
