02 آگوست 2018•بهروزرسانی: 03 آگوست 2018
استانبول/خبرگزاری آناتولی
ایوو مولیناس، سردبیر هفته نامه «شالوم» در سالروز تبعید یهودیان از اسپانیا در گفتگو با آناتولی گفت: یهودیها در دوره امپراتوری عثمانی در انجام مناسک دینی و زندگی خود از آزادی عمل کامل برخوردار بودند.
مولیناس یا بیان اینکه تبعید یهودیان اسپانیا در دوره «بایزید دوم» پادشاه عثمانی به وقوع پیوسته است، تصریح کرد: بایزید دوم با آغوش باز از یهودیان استقبال کرد. وی در نامه ای به فردیناند، پادشاه اسپانیا نوشت، "چگونه میتوان به پادشاهی که کشور خود را فقیر و کشور من را ثروتمندتر میکند، حکمران عاقلی گفت؟" و این سخن دوپهلوی بایزید دوم در تاریخ ثبت شد.
وی افزود: چونکه بایزید دوم می دانست که آمدن یهودیان باعث ایجاد ارزش افزوده در عثمانی خواهد شد و چنین نیز شد. یهودیان تجربیات خود را به داخل دولت عثمانی انتقال دادند و پیوسته با همزیستی مناسبی در میان جامعه زندگی کردند. میدانیم که دولت عثمانی برخی از یهودیان را در مناسک حساسی به کار گرفت. یهودیان به شکل تاریخی متمایل به مطالعه و دانش اندوزی هستند و این نیز باعث شده که دانشمند، پزشک، بازرگان و هنرمندان بزرگی از میان آنها معرفی شوند. یعنی بایزید پادشاهی دانا و با افق دید وسیع بود و این اعتماد نیز از این طریق به دست آمده است.
سردبیر هفته نامه شالوم با اشاره به اینکه یهودیان با مهاجرت از اندلس که در عصر طلایی خود به سر میبرد، برخی از نقاط ضعت دولت عثمانی را رفع کرده اند، ادامه داد: اندلس تحت حکمرانی مسلمانان قرار داشت و یهودیان در آن به شکلی مسالمت آمیز در کنار یکدیگر زندگی میکردند و یهودی ها زندگی راحتی داشتند. اما هنگامی که اسپانیول ها و پرتغالی ها کنترل شبه جزیره ایبریا را به دست گرفتند، مشکلات نیز آغاز شد. چراکه مسیحیان خواستار وجود سایر ادیان در این مناطق نبودند. تلاش کردند که یهودی ها را مسیحی کنند و یهودیانی را که مقاومت کردند را نیز به تبعید فرستادند. اول یهودی ها و سپس مسلمانان از شبه جزیره رانده شدند.
وی در ادامه با بیان اینکه برخی از یهودی ها حاضر به ترک اسپانیا نشدند و در ظاهر دین خود را تغییر دادند، تصریح کرد: به این افراد «Converts» گفته میشود. البته اینها پنهانی در دین یهودیت باقی ماندند. چرا که دست کشیدن از سنتهای دیرنه شان ممکن نبود.
ایوو مولیناس با تاکید بر اینکه یهودیان تبعید شده به عثمانی در اعمال و مناسک مذهبی خود کاملا آزاد بودند و هیچ نوع فشاری بر آنها وارد نبود، گفت: یهودیانی که پس از یک فرصت شش ماهه اسپانیا برای تغییر دین، مجبور به ترک خاک خود شده بودند در عثمانی با هیچگونه فشار مذهبی روبرو نشدند. نسل های متمادی در اینجا زندگی کردند و میتوانم بگویم که من نیز از همان نسلی هستم که از اسپانیا رانده شدند و در سال 1492 به استانبول پناه آوردند.