09 آگوست 2016•بهروزرسانی: 10 آگوست 2016
تهران/ خبرگزاری آناتولی
اخیرا در تالار وحدت تهران، پایتخت ایران نمایش «راپورت های شبانه دکتر مصدق» که به بخشی از حوادث کودتای آگوست 1953 در این کشور علیه دولت ملی دکتر محمد مصدق می پردازد به کارگردانی اصغر خلیلی به روی صحنه رفت.
این نمایش با هنرمندی 63 بازیگر از جمله افراد مشهوری مانند فرهاد آئيش ، ایرج راد، رضا بهبودی و نرگس محمدی اجرا و با استقبال مردم مواجه شد. در همین راستا خبرگزاری آناتولی ترکیه با چند نفر از دست اندرکاران این نمایش گفتگو کرده است.
فرهاد آئیش از بازیگران مطرح تئاتر ایران که در فیلم و سریال های زیادی بازی کرده و نقش دکتر مصدق را در این نمایش بازی می کند، گفت: "این کودتا در واقع باعث تغییر سرنوشت یک کشور و یک ملت شد و اگر این کودتا رخ نمی داد، شاید حالا ما کشوری با سرنوشتی دیگر و اقتصادی متفاوت بودیم. خوشبختانه کودتای 15 جولای در ترکیه با حضور مردم این کشور ناکام ماند".
وی نقش مصدق را بخش چالش برانگیز نمایش دانست و افزود: مصدق شخصیتی مهم در تاریخ ایران است و حتی اکنون نیز موافقان و مخالفانی دارد.
این بازیگر ایرانی ادامه داد: "مصدق شخصیتی ملی بود که به مردم خیلی اعتماد داشت و همه چیز را با مردم در میان می گذاشت. او در آن زمان به این دلیل که معتقد بود مجلس وابسته به انگلیسی ها است، از طریق یک رفراندوم مجلس را منحل کرد، اما کودتایی توسط آمریکا و با کمک انگلیسی ها صورت می گیرد. البته در این کودتا بیشتر عوامل ایرانی دخالت داشتند و این عوامل داخلی با پول بسیار کمی توسط کودتاگران اجیر شده بودند".
اصغر خلیلی، کارگردان نمایش نیز در این رابطه به خبرگزاری آناتولی گفت: "کودتای آگوست 1953 ایران در واقع نقطه ای است که اراده مردم توسط کودتاچیان مورد هدف قرار می گیرد. در این حادثه میان مردم و دولت شکافی ایجاد می شود که این شکاف مقدمه ای برکودتاست. طراحان کودتا پس از شکست در مرحله نخست به این نتیجه می رسند که باید با نقشه ای جدید اراده مردم را در هم بکوبند و در "عملیات آژاکس" به هدف خود می رسند".
او با اشاره به کودتای نافرجام 15 جولای ترکیه افزود: "جهان کنونی با جهان 1953 متفاوت بوده و اراده مردم بر سرنوشت شان اهمیت بیشتری پیدا کرده و به نظر من در ترکیه نیز تصمیم گیرنده نهایی مردم بودند و این جای تقدیر دارد".
ایرج راد، بازیگر نقش کرمیت روزولت در نمایش مذکور نیز به آناتولی گفت: این نمایش گزارشی از کودتای آگوست 1953 در ایران است که آمریکا با کمک انگلیس، ماموری به نام کرمیت روزولت را به ایران می فرستد که به عنوان مسئول بخش خاورمیانه سازمان جاسوسی سیا، شناخت کاملی از ایران داشت و با عواملی در داخل تماس می گیرد. در مرحله اول کودتا با شکست مواجه شد و روزولت هم موقتا از تهران خارج شده و به نوشهر شمال ایران رفت، اما با یک نقشه جدید به نام "عملیات آژاکس" برگشت و کودتا را اجرا کرد".
این بازیگر افزود: "کودتا اتفاقی است که مردم در آن دخالت ندارند و خواست آنها در کودتا جایگاهی ندارد در اصل عده ای تلاش می کنند گروهی را از حکومت کنار گذاشته و گروهی دیگر یا خود را بدون مراجعه به آراء مردم جایگزین کنند. بنابراین در کودتاها هرگز دموکراسی برقرار نمی شود".